Sahih al-Bukhari، حدیث 7097
روایتشده توسط Abu Musa al-Ash'ari. متن عربی همراه با ترجمه و توضیح اختصاصی.
به روایت Abu Musa al-Ash'ari
صحيح البخاري در مجموع معتبر دانسته میشود.
روایت
حَدَّثَنَا سَعِيدُ بْنُ أَبِي مَرْيَمَ، أَخْبَرَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ، عَنْ شَرِيكِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ، عَنْ سَعِيدِ بْنِ الْمُسَيَّبِ، عَنْ أَبِي مُوسَى الأَشْعَرِيِّ، قَالَ خَرَجَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم إِلَى حَائِطٍ مِنْ حَوَائِطِ الْمَدِينَةِ لِحَاجَتِهِ، وَخَرَجْتُ فِي إِثْرِهِ، فَلَمَّا دَخَلَ الْحَائِطَ جَلَسْتُ عَلَى بَابِهِ وَقُلْتُ لأَكُونَنَّ الْيَوْمَ بَوَّابَ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم وَلَمْ يَأْمُرْنِي فَذَهَبَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم وَقَضَى حَاجَتَهُ، وَجَلَسَ عَلَى قُفِّ الْبِئْرِ، فَكَشَفَ عَنْ سَاقَيْهِ وَدَلاَّهُمَا فِي الْبِئْرِ، فَجَاءَ أَبُو بَكْرٍ يَسْتَأْذِنُ عَلَيْهِ لِيَدْخُلَ فَقُلْتُ كَمَا أَنْتَ حَتَّى أَسْتَأْذِنَ لَكَ، فَوَقَفَ فَجِئْتُ إِلَى النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم فَقُلْتُ يَا نَبِيَّ اللَّهِ أَبُو بَكْرٍ يَسْتَأْذِنُ عَلَيْكَ. قَالَ " ائْذَنْ لَهُ، وَبَشِّرْهُ بِالْجَنَّةِ ". فَدَخَلَ فَجَاءَ عَنْ يَمِينِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم فَكَشَفَ عَنْ سَاقَيْهِ وَدَلاَّهُمَا فِي الْبِئْرِ، فَجَاءَ عُمَرُ فَقُلْتُ كَمَا أَنْتَ حَتَّى أَسْتَأْذِنَ لَكَ. فَقَالَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم " ائْذَنْ لَهُ، وَبَشِّرْهُ بِالْجَنَّةِ ". فَجَاءَ عَنْ يَسَارِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم فَكَشَفَ عَنْ سَاقَيْهِ فَدَلاَّهُمَا فِي الْبِئْرِ، فَامْتَلأَ الْقُفُّ فَلَمْ يَكُنْ فِيهِ مَجْلِسٌ، ثُمَّ جَاءَ عُثْمَانُ فَقُلْتُ كَمَا أَنْتَ حَتَّى أَسْتَأْذِنَ لَكَ. فَقَالَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم " ائْذَنْ لَهُ، وَبَشِّرْهُ بِالْجَنَّةِ، مَعَهَا بَلاَءٌ يُصِيبُهُ ". فَدَخَلَ فَلَمْ يَجِدْ مَعَهُمْ مَجْلِسًا، فَتَحَوَّلَ حَتَّى جَاءَ مُقَابِلَهُمْ عَلَى شَفَةِ الْبِئْرِ، فَكَشَفَ عَنْ سَاقَيْهِ ثُمَّ دَلاَّهُمَا فِي الْبِئْرِ. فَجَعَلْتُ أَتَمَنَّى أَخًا لِي وَأَدْعُو اللَّهَ أَنْ يَأْتِيَ. قَالَ ابْنُ الْمُسَيَّبِ فَتَأَوَّلْتُ ذَلِكَ قُبُورَهُمُ اجْتَمَعَتْ هَا هُنَا وَانْفَرَدَ عُثْمَانُ.
ابوموسی اشعری (رض) روایت کرده است: پیامبر ﷺ برای رفع نیاز خود به یکی از باغهای مدینه تشریف بردند و من نیز به دنبال ایشان رفتم. هنگامی که وارد باغ شدند، من بر در آن نشستم و با خود گفتم:
«امروز نگهبان درب پیامبر ﷺ خواهم بود»، هرچند ایشان به من دستوری نداده بودند. سپس پیامبر ﷺ حاجت خود را برآوردند و بر لبهٔ چاه نشستند و ساقهای مبارکشان را نمایان کرده و در چاه آویختند. در این میان ابوبکر (رض) آمد و اجازهٔ ورود خواست. به او گفتم: «صبر کن تا برایت اجازه بگیرم.» او ایستاد و من نزد پیامبر ﷺ رفتم و عرض کردم: «ای پیامبر خدا! ابوبکر اجازهٔ ورود میطلبد.» فرمودند: «به او اجازه بده و به او بشارت بهشت بده.» پس او وارد شد و در سمت راست پیامبر ﷺ نشست و ساقهایش را نمایان کرد و در چاه آویخت. سپس عمر (رض) آمد. به او گفتم: «صبر کن تا برایت اجازه بگیرم.» پیامبر ﷺ فرمودند: «به او اجازه بده و به او بشارت بهشت بده.» او وارد شد و در سمت چپ پیامبر ﷺ نشست و ساقهایش را نمایان کرد و در چاه آویخت؛ بدین ترتیب لبهٔ چاه پر شد و جای نشستن باقی نماند. آنگاه عثمان (رض) آمد. به او گفتم: «صبر کن تا برایت اجازه بگیرم.» پیامبر ﷺ فرمودند: «به او اجازه بده و به او بشارت بهشت بده، همراه با بلایی که به او خواهد رسید.» او وارد شد و جایی برای نشستن در کنار آنان نیافت، لذا به سمت مقابل آنان بر لبهٔ دیگر چاه رفت و ساقهایش را نمایان کرد و در چاه آویخت. من آرزو میکردم برادرم بیاید و از خداوند میخواستم که او نیز حاضر شود. سعید بن مسیب (ره) میگوید: «من این صحنه را چنین تأویل کردم که قبرهایشان نیز همینگونه خواهد بود؛ آن سه تن در کنار هم آرام گرفتند و عثمان (رض) جداگانه دفن شد.»
ترجمه و توضیح توسط Khutba World، ترجمهشده از عربی.
پیامبر ﷺ به ابوبکر، عمر و عثمان مژدهٔ بهشت داد.
رویدادی دشوار یا سختیای که کسی به آن گرفتار میشود.
لبهٔ بالاییِ بنایی یا مستحکمی که شخص میتوانست بر آن بنشیند.
کسی که کنار ورودی میایستد و از مراجعهکنندگان استقبال میکند یا به آنان اجازهٔ ورود میدهد.
عالمان مژدهٔ بهشت را فضیلتی ویژه برای ابوبکر، عمر و عثمان میدانند. روایت همچنین از فتنهای یاد میکند که عثمان با آن روبهرو میشد؛ ابنالمسیّب جای نشستن کنار چاه را به قبرهای بعدی آنان پیوند داد. این توضیح برداشت ابنالمسیّب است و حکمی مستقل یا دستوری شرعی به شمار نمیآید.
- از کسانی که ایمان استوار و خدمتگزاری نشان میدهند قدردانی کنید.
- هنگام آشوب، در پی دانش معتبر باشید و از گفتار یا کرداری که تفرقه میافکند دوری کنید.
- هنگامی که خودتان گرفتار فتنهای میشوید، از الله پایداری بخواهید.
این روایت صحیح به آگاهی عمر از سخنان پیامبر ﷺ دربارهٔ فتنهها میپردازد و از این جهت با فتنهای که برای عثمان پیشبینی شده بود ارتباط دارد.
Sahih al-Bukhari · #7098 (Sahih)این روایت صحیح به شیوهٔ برخورد با رویدادهایی میپردازد که ممکن است موجب تفرقه شوند؛ موضوعی مرتبط با فتنههای پیرامون عثمان.
هر روز یک حدیث، به زبان خودت
اپلیکیشن هر روز یک حدیث همراه با توضیح به تو ارائه میدهد؛ حتی بهصورت ویجت روی تلفنت. استفاده از آن رایگان است.