Sahih al-Bukhari، حدیث 7304
روایتشده توسط Sahl ibn Sa'd al-Sa'idi. متن عربی همراه با ترجمه و توضیح اختصاصی.
از البخاري تا سَهْلِ بْنِ سَعْدٍ السَّاعِدِيِّ
- 1آدَمُآن را به البخاري روایت کرد
- 2ابْنُ أَبِي ذِئْبٍ
- 3الزُّهْرِيُّ
- 4سَهْلِ بْنِ سَعْدٍ السَّاعِدِيِّ
ترتیب مطابق متن عربی این روایت است. صحيح البخاري در مجموع معتبر دانسته میشود.
روایت
حَدَّثَنَا آدَمُ، حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي ذِئْبٍ، حَدَّثَنَا الزُّهْرِيُّ، عَنْ سَهْلِ بْنِ سَعْدٍ السَّاعِدِيِّ، قَالَ جَاءَ عُوَيْمِرٌ إِلَى عَاصِمِ بْنِ عَدِيٍّ فَقَالَ أَرَأَيْتَ رَجُلاً وَجَدَ مَعَ امْرَأَتِهِ رَجُلاً فَيَقْتُلُهُ، أَتَقْتُلُونَهُ بِهِ سَلْ لِي يَا عَاصِمُ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَسَأَلَهُ فَكَرِهَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم الْمَسَائِلَ وَعَابَ، فَرَجَعَ عَاصِمٌ فَأَخْبَرَهُ أَنَّ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم كَرِهَ الْمَسَائِلَ فَقَالَ عُوَيْمِرٌ وَاللَّهِ لآتِيَنَّ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم، فَجَاءَ وَقَدْ أَنْزَلَ اللَّهُ تَعَالَى الْقُرْآنَ خَلْفَ عَاصِمٍ فَقَالَ لَهُ " قَدْ أَنْزَلَ اللَّهُ فِيكُمْ قُرْآنًا ". فَدَعَا بِهِمَا فَتَقَدَّمَا فَتَلاَعَنَا، ثُمَّ قَالَ عُوَيْمِرٌ كَذَبْتُ عَلَيْهَا يَا رَسُولَ اللَّهِ، إِنْ أَمْسَكْتُهَا. فَفَارَقَهَا وَلَمْ يَأْمُرْهُ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم بِفِرَاقِهَا، فَجَرَتِ السُّنَّةُ فِي الْمُتَلاَعِنَيْنِ. وَقَالَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم " انْظُرُوهَا فَإِنْ جَاءَتْ بِهِ أَحْمَرَ قَصِيرًا مِثْلَ وَحَرَةٍ فَلاَ أُرَاهُ إِلاَّ قَدْ كَذَبَ، وَإِنْ جَاءَتْ بِهِ أَسْحَمَ أَعْيَنَ ذَا أَلْيَتَيْنِ فَلاَ أَحْسِبُ إِلاَّ قَدْ صَدَقَ عَلَيْهَا ". فَجَاءَتْ بِهِ عَلَى الأَمْرِ الْمَكْرُوهِ.
آدم به ما حدیث کرد، ابن ابی ذئب به ما حدیث کرد، زهری به ما حدیث کرد، از سهل بن سعد ساعدی که گفت: عُویمِر نزد عاصم بن عدی آمد و گفت:
«نظرت چیست اگر مردی همسرش را با مرد دیگری بیابد و او را بکشد، آیا شما نیز او را قصاصاً میکشید؟ ای عاصم! این مسئله را از طرف من از رسول الله ﷺ بپرس.» عاصم از پیامبر ﷺ پرسید، اما پیامبر ﷺ چنین پرسشهایی را ناپسند داشت و نکوهش کرد. عاصم بازگشت و به عویمر خبر داد که پیامبر ﷺ اینگونه سوالات را دوست ندارد. عویمر گفت: «به خدا قسم، خودم نزد پیامبر ﷺ خواهم رفت.» او نزد پیامبر ﷺ آمد در حالی که پس از رفتن عاصم، خداوند متعال آیات قرآن را در این باره نازل کرده بود. پیامبر ﷺ به او فرمود: «خداوند درباره شما قرآن نازل کرده است.» سپس آن دو را طلبید؛ آنان آمدند و لعان کردند. آنگاه عویمر گفت: «ای رسول الله ﷺ! اگر او را نگه دارم، بر او دروغ بستهام.» پس او را طلاق داد، هرچند پیامبر ﷺ به او دستور جدایی نداده بود. از آن پس، جدایی برای زوجینی که لعان میکنند سنت شد. پیامبر ﷺ فرمود: «او را زیر نظر بگیرید؛ اگر فرزندی سرخ و کوتاه مانند وَحَرَه (جانوری کوچک و سرخ) به دنیا آورد، گمان نمیکنم جز اینکه شوهر دروغ گفته است؛ و اگر فرزندی سیاه، درشتچشم و با باسن بزرگ به دنیا آورد، یقین دارم که شوهر راست گفته است.» سرانجام آن زن فرزندی به دنیا آورد که ویژگیهای مورد اشاره را داشت و صحت اتهام را ثابت کرد.
ترجمه و توضیح توسط Khutba World، ترجمهشده از عربی.
لیعان، روشی تشریعی برای رسیدگی به اتهامی جدی میان همسران فراهم میکند.
عُوَیمِر از عاصم بن عَدی پرسید اگر مردی همسرش را با مرد دیگری بیابد چه باید بکند. هنگامی که خود عُوَیمِر نزد پیامبر ﷺ آمد، آیات قرآن دربارهٔ لیعان نازل شده بود؛ پس همسران طبق دستور، این تشریفات را انجام دادند.
روشی مقرر که در آن همسران، در پی اتهام زنا، با سوگند متقابلاً لعنت خدا را بر خود میطلبند.
مجازات متقابل بر اساس شریعت اسلامی که تابع ضوابط و بررسی قضایی است.
گفتارها، کردارها و تأییدهای نقلشده از پیامبر ﷺ.
عالمان کلاسیک از این روایت چنین برداشت میکنند که لیعان روشی حقوقی و تشریعشده برای شوهری است که همسرش را به زنا متهم میکند، اما نمیتواند شاهدان لازم برای اثبات آن را ارائه دهد. آنان تأکید میکنند که چنین اتهامهایی نباید خودسرانه مجازات شوند؛ رسیدگی به این روش باید زیر نظر مرجع دارای صلاحیت باشد. چهار مکتب فقهی اهلسنت شرایط و پیامدهای حقوقی آن را بررسی کردهاند؛ جزئیات جدایی پس از لیعان در تفسیر فقهی آنان متفاوت است. سخن عُوَیمِر دربارهٔ پایاندادن به ازدواج، تصمیم خود او بود، نه فرمان پیامبر ﷺ.
- هیچکس را به زنا متهم نکنید و هرگز خودسرانه انتقام نگیرید؛ در چنین مسئلهٔ مهمی به مراجع صلاحیتدار و عالمان متخصص مراجعه کنید.
- برای پرسشهای پیچیدهٔ فقهی، دانش معتبر بجویید و از قرآن و سنت پیروی کنید، حتی اگر پرسشگر نخست هنوز پاسخی دریافت نکرده باشد.
- با افراد درگیر محتاطانه رفتار کنید و اتهامها یا جزئیات خصوصی را منتشر نکنید.
هر روز یک حدیث، به زبان خودت
اپلیکیشن هر روز یک حدیث همراه با توضیح به تو ارائه میدهد؛ حتی بهصورت ویجت روی تلفنت. استفاده از آن رایگان است.