Sahih al-Bukhari، حدیث 958
روایتشده توسط Jabir ibn Abdullah. متن عربی همراه با ترجمه و توضیح اختصاصی.
به روایت Jabir ibn Abdullah
صحيح البخاري در مجموع معتبر دانسته میشود.
روایت
حَدَّثَنَا إِبْرَاهِيمُ بْنُ مُوسَى، قَالَ أَخْبَرَنَا هِشَامٌ، أَنَّ ابْنَ جُرَيْجٍ، أَخْبَرَهُمْ قَالَ أَخْبَرَنِي عَطَاءٌ، عَنْ جَابِرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ، قَالَ سَمِعْتُهُ يَقُولُ إِنَّ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم خَرَجَ يَوْمَ الْفِطْرِ، فَبَدَأَ بِالصَّلاَةِ قَبْلَ الْخُطْبَةِ. قَالَ وَأَخْبَرَنِي عَطَاءٌ، أَنَّ ابْنَ عَبَّاسٍ، أَرْسَلَ إِلَى ابْنِ الزُّبَيْرِ فِي أَوَّلِ مَا بُويِعَ لَهُ إِنَّهُ لَمْ يَكُنْ يُؤَذَّنُ بِالصَّلاَةِ يَوْمَ الْفِطْرِ، إِنَّمَا الْخُطْبَةُ بَعْدَ الصَّلاَةِ. وَأَخْبَرَنِي عَطَاءٌ، عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ، وَعَنْ جَابِرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ، قَالاَ لَمْ يَكُنْ يُؤَذَّنُ يَوْمَ الْفِطْرِ وَلاَ يَوْمَ الأَضْحَى. وَعَنْ جَابِرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ، قَالَ سَمِعْتُهُ يَقُولُ إِنَّ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم قَامَ فَبَدَأَ بِالصَّلاَةِ، ثُمَّ خَطَبَ النَّاسَ بَعْدُ، فَلَّمَا فَرَغَ نَبِيُّ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم نَزَلَ فَأَتَى النِّسَاءَ، فَذَكَّرَهُنَّ وَهْوَ يَتَوَكَّأُ عَلَى يَدِ بِلاَلٍ، وَبِلاَلٌ بَاسِطٌ ثَوْبَهُ، يُلْقِي فِيهِ النِّسَاءُ صَدَقَةً. قُلْتُ لِعَطَاءٍ أَتَرَى حَقًّا عَلَى الإِمَامِ الآنَ أَنْ يَأْتِيَ النِّسَاءَ فَيُذَكِّرَهُنَّ حِينَ يَفْرُغُ قَالَ إِنَّ ذَلِكَ لَحَقٌّ عَلَيْهِمْ، وَمَا لَهُمْ أَنْ لاَ يَفْعَلُوا
ابراهیم بن موسی به ما حدیث کرد و گفت: هشام به ما خبر داد که ابن جریج به آنان خبر داده است. او گفت: عطا به من خبر داد، از جابر بن عبدالله، که گفت: شنیدم او میفرمود: همانا پیامبر ﷺ در روز عید فطر خارج شدند و پیش از خطبه، نماز را آغاز کردند. او گفت: و عطا به من خبر داد که در آغاز بیعت با ابن زبیر، ابن عباس پیامی برای او فرستاد مبنی بر اینکه در روز عید فطر برای نماز اذان گفته نمیشد؛ بلکه خطبه پس از نماز بود. و عطا از ابن عباس و جابر بن عبدالله به من خبر داد که هر دو گفتند: در روز عید فطر و عید اضحی اذان گفته نمیشد. و از جابر بن عبدالله روایت است که گفت: شنیدم او میفرمود: همانا پیامبر ﷺ برخاستند و نماز را آغاز کردند، سپس بعد از آن برای مردم خطبه خواندند. چون پیامبر خدا ﷺ فارغ شدند، پایین آمدند و نزد زنان رفتند و در حالی که دست خود را بر دست بلال تکیه داده بودند، آنان را پند دادند؛ و بلال لباسش را گسترده بود و زنان صدقه در آن میانداختند. من به عطا گفتم: آیا اکنون بر امام واجب میدانی که پس از پایان نماز و خطبه نزد زنان برود و آنان را پند دهد؟ او گفت: آری، این قطعاً بر آنان واجب است و دلیلی ندارد که چنین نکنند.
ترجمه و توضیح توسط Khutba World، ترجمهشده از عربی.
نماز عید پیش از خطبه برگزار میشود و پس از آن، زنان نیز آموزش دینی دریافت میکنند.
ابنعباس در اوایل دورهٔ زمامداری ابنزبیر، دربارهٔ شیوهٔ برگزاری عید پیامی برای او فرستاد: اذان گفته نمیشد و خطبه پس از نماز بود.
عیدی در پایان ماه رمضان که عید فطر نیز نامیده میشود.
ندایی که به مسلمانان آغاز یک نماز واجب را اعلام میکند.
بخشش داوطلبانه به کسانی که به کمک نیاز دارند.
عالمان از این روایت چنین برداشت میکنند که نماز عید پیش از خطبه برگزار میشود و برای نماز عید اذانی نقل نشده است. سفارش جداگانه به زنان، اهمیت دسترسی آنان به آموزش دینی را نشان میدهد. مذاهب فقهی دربارهٔ حکم دقیق خطبه و حضور زنان بحث کردهاند؛ این روایت بهتنهایی دیدار جداگانهٔ امام با زنان را برای هر امام، تکلیفی مورد اتفاق نمیسازد.
- در عید، ترتیبی را رعایت کنید که پیامبر ﷺ آموزش داد: نخست نماز و سپس خطبه.
- فراهم کنید که زنان نیز بهطور کامل به آموزش دینی دسترسی داشته باشند، حتی اگر در سخنرانی اصلی حضور ندارند.
- عید را فرصتی برای سخاوت و حمایت از نیازمندان قرار دهید.
هر روز یک حدیث، به زبان خودت
اپلیکیشن هر روز یک حدیث همراه با توضیح به تو ارائه میدهد؛ حتی بهصورت ویجت روی تلفنت. استفاده از آن رایگان است.