Sahih al-Bukhari، حدیث 959
روایتشده توسط Jabir ibn Abdullah. متن عربی همراه با ترجمه و توضیح اختصاصی.
به روایت Jabir ibn Abdullah
صحيح البخاري در مجموع معتبر دانسته میشود.
روایت
حَدَّثَنَا إِبْرَاهِيمُ بْنُ مُوسَى، قَالَ أَخْبَرَنَا هِشَامٌ، أَنَّ ابْنَ جُرَيْجٍ، أَخْبَرَهُمْ قَالَ أَخْبَرَنِي عَطَاءٌ، عَنْ جَابِرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ، قَالَ سَمِعْتُهُ يَقُولُ إِنَّ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم خَرَجَ يَوْمَ الْفِطْرِ، فَبَدَأَ بِالصَّلاَةِ قَبْلَ الْخُطْبَةِ. قَالَ وَأَخْبَرَنِي عَطَاءٌ، أَنَّ ابْنَ عَبَّاسٍ، أَرْسَلَ إِلَى ابْنِ الزُّبَيْرِ فِي أَوَّلِ مَا بُويِعَ لَهُ إِنَّهُ لَمْ يَكُنْ يُؤَذَّنُ بِالصَّلاَةِ يَوْمَ الْفِطْرِ، إِنَّمَا الْخُطْبَةُ بَعْدَ الصَّلاَةِ. وَأَخْبَرَنِي عَطَاءٌ، عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ، وَعَنْ جَابِرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ، قَالاَ لَمْ يَكُنْ يُؤَذَّنُ يَوْمَ الْفِطْرِ وَلاَ يَوْمَ الأَضْحَى. وَعَنْ جَابِرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ، قَالَ سَمِعْتُهُ يَقُولُ إِنَّ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم قَامَ فَبَدَأَ بِالصَّلاَةِ، ثُمَّ خَطَبَ النَّاسَ بَعْدُ، فَلَّمَا فَرَغَ نَبِيُّ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم نَزَلَ فَأَتَى النِّسَاءَ، فَذَكَّرَهُنَّ وَهْوَ يَتَوَكَّأُ عَلَى يَدِ بِلاَلٍ، وَبِلاَلٌ بَاسِطٌ ثَوْبَهُ، يُلْقِي فِيهِ النِّسَاءُ صَدَقَةً. قُلْتُ لِعَطَاءٍ أَتَرَى حَقًّا عَلَى الإِمَامِ الآنَ أَنْ يَأْتِيَ النِّسَاءَ فَيُذَكِّرَهُنَّ حِينَ يَفْرُغُ قَالَ إِنَّ ذَلِكَ لَحَقٌّ عَلَيْهِمْ، وَمَا لَهُمْ أَنْ لاَ يَفْعَلُوا
ابراهیم بن موسی به ما حدیث کرد و گفت: هشام به ما خبر داد که ابن جریج به آنان خبر داده و گفته است: عطاء به من خبر داد، از جابر بن عبدالله، که گفت: شنیدم او میگفت: همانا پیامبر ﷺ در روز عید فطر خارج شدند و پیش از خطبه، نماز را آغاز کردند. او گفت: و عطاء به من خبر داد که ابن عباس در ابتدای بیعت با ابن زبیر، برای او پیام فرستاد که در روز عید فطر برای نماز اذان گفته نمیشد، بلکه خطبه پس از نماز بود. و عطاء از ابن عباس و جابر بن عبدالله به من خبر داد که هر دو گفتند: در روز عید فطر و نه در روز عید اضحی اذانی گفته نمیشد. و از جابر بن عبدالله روایت است که گفت: شنیدم او میگفت: همانا پیامبر ﷺ برخاستند و نماز را آغاز کردند، سپس بعد از آن برای مردم خطبه خواندند. چون پیامبر خدا ﷺ فارغ شدند، پایین آمدند و نزد زنان رفتند و در حالی که دست خود را بر دست بلال تکیه داده بودند، آنان را موعظه فرمودند؛ و بلال لباس خود را گسترده بود و زنان صدقات خود را در آن میانداختند. من به عطاء گفتم: آیا اکنون بر امام واجب میدانی که پس از اتمام نماز و خطبه، نزد زنان برود و آنان را موعظه کند؟ او گفت: قطعاً این حقّی بر گردن آنان است و دلیلی ندارد که چنین نکنند.
ترجمه و توضیح توسط Khutba World، ترجمهشده از عربی.
نماز عید پیش از خطبه برگزار میشود و به آموزش زنان توجه میگردد.
عطاء نقل میکند که ابن عباس در آغاز دورهٔ حکومت ابن زبیر، پیامی دربارهٔ شیوهٔ برگزاری نماز عید و خطبه برای او فرستاد.
جشنی که در پایان ماه رمضان برگزار میشود.
ندایی که فرارسیدن وقت یک نماز واجب را اعلام میکند.
بخشش داوطلبانه به کسانی که نیازمند کمک هستند.
عالمان از این روایت چنین برداشت کردهاند که نماز عید پیش از خطبه برگزار میشود و اذانی برای نماز عید نقل نشده است. روایت همچنین تأکید میکند که اگر زنان خطبه را بهخوبی نمیشنوند، امام مستقیماً به آنان آموزش دهد. فقیهان دربارهٔ میزان الزام و چگونگی این کار بحث کردهاند؛ گزارش عطاء بر اهمیت آن تأکید دارد. گردآوری کمکها نیز نشان میدهد که صدقه دادن در عید تشویق شده است.
- برنامهٔ مراسم عید را طوری تنظیم کنید که نماز پیش از خطبه باشد و برای نماز عید اذان گفته نشود.
- دسترسی زنان به آموزش دینی روشن را فراهم کنید؛ برای نمونه، زمانی جداگانه برای آموزش در نظر بگیرید.
- در عید فرصتی برای صدقهٔ داوطلبانه فراهم کنید و راههای مشخص کمککردن را به مردم نشان دهید.
این روایت زنجیرهٔ نقل مشترکی دارد و به ترتیب نماز و خطبه میپردازد.
Sahih al-Bukhari · #960 (Sahih)این گزارش با توصیف سخنرانی پیامبر ﷺ برای مردم پس از نماز پیوند دارد.
Sahih al-Bukhari · #961 (Sahih)این روایت دربارهٔ حضور زنان و تشویق به صدقه، اطلاعات بیشتری فراهم میکند.
هر روز یک حدیث، به زبان خودت
اپلیکیشن هر روز یک حدیث همراه با توضیح به تو ارائه میدهد؛ حتی بهصورت ویجت روی تلفنت. استفاده از آن رایگان است.