کتاب الجهاد · Sunan Ibn Majah

Sunan Ibn Majah، حدیث 2803

روایت‌شده توسط Jabir bin Atik. متن عربی همراه با ترجمه و توضیح اختصاصی.

Sahih (معتبر)کتاب: کتاب الجهاد
سنن ابن ماجه
چه کسی روایت کرد؟

به روایت Jabir bin Atik

Sahih (معتبر)

روایت

متن عربی

حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ، حَدَّثَنَا وَكِيعٌ، عَنْ أَبِي الْعُمَيْسِ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ جَابِرِ بْنِ عَتِيكٍ، عَنْ أَبِيهِ، عَنْ جَدِّهِ، أَنَّهُ مَرِضَ فَأَتَاهُ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم يَعُودُهُ فَقَالَ قَائِلٌ مِنْ أَهْلِهِ إِنْ كُنَّا لَنَرْجُو أَنْ تَكُونَ وَفَاتُهُ قَتْلَ شَهَادَةٍ فِي سَبِيلِ اللَّهِ ‏.‏ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏ "‏ إِنَّ شُهَدَاءَ أُمَّتِي إِذًا لَقَلِيلٌ الْقَتْلُ فِي سَبِيلِ اللَّهِ شَهَادَةٌ وَالْمَطْعُونُ شَهَادَةٌ وَالْمَرْأَةُ تَمُوتُ بِجُمْعٍ شَهَادَةٌ - يَعْنِي الْحَامِلَ - وَالْغَرِقُ وَالْحَرِقُ وَالْمَجْنُوبُ - يَعْنِي ذَاتَ الْجَنْبِ - شَهَادَةٌ ‏"‏ ‏.‏

ترجمه

ابوبکر بن ابی‌شیبه برای ما حدیث کرد، گفت: وکیع از ابوالعمیس، از عبدالله بن عبدالله بن جابر بن عتیک، از پدرش و او از جدّش روایت کرد که ایشان بیمار شد و پیامبر ﷺ برای عیادت او آمدند. یکی از خانواده‌اش گفت:

«ما امیدوار بودیم که اگر فوت کند، مرگش شهادت در راه خدا باشد.» رسول خدا ﷺ فرمودند: «در این صورت شمار شهدای امت من بسیار اندک می‌شد. کشته شدن در راه خدا شهادت است؛ مردن بر اثر طاعون شهادت است؛ زنی که هنگام زایمان بمیرد شهید است؛ و غرق شدن، سوختن و مردن بر اثر ذات‌الجنب نیز شهادت است.»

ترجمه و توضیح توسط Khutba World، ترجمه‌شده از عربی.

پیام اصلی

شهادت، مرگ‌های معینی را نیز دربرمی‌گیرد که بیرون از میدان نبرد رخ می‌دهند.

پیشینه و سبب بیان

پیامبر ﷺ هنگامی که جابر بن عَتیک بیمار بود، به عیادت او رفت. یکی از بستگانش ابراز امیدواری کرد که درگذشت او شهادت باشد؛ پیامبر ﷺ در پاسخ، چند گونه شهادت را برشمرد.

توضیح واژه‌های دشوار
شهادت

پاداش و افتخاری ویژه نزد خداوند است؛ مرگ‌های یادشده همگی به معنای کشته‌شدن در نبرد نیستند.

ذات‌الریهٔ غشای جنب

بیماری‌ای که در ترجمه از آن به‌عنوان التهاب پردهٔ پوشانندهٔ ریه یاد شده است.

درگذشت هنگام زایمان

روایت، زن بارداری را که هنگام زایمان از دنیا می‌رود، شهید می‌شمارد.

برداشت‌های عالمان

عالمان کلاسیک از این روایت برداشت می‌کنند که شهادت به کسانی که در نبرد کشته می‌شوند محدود نیست؛ بر پایهٔ متن، برخی مرگ‌های ناشی از بیماری یا حادثه نیز می‌توانند برخورداری از این افتخار و پاداش را در پی داشته باشند. آنان معمولاً میان پاداش نزد خداوند و احکام فقهی ویژهٔ کسی که در میدان نبرد کشته می‌شود، تفاوت می‌گذارند. این حدیث به امیدواری به رحمت خداوند و شکیبایی در برابر آزمایش‌ها تشویق می‌کند، بی‌آنکه وظیفهٔ مراقبت یا جست‌وجوی درمان را از میان ببرد.

درس‌هایی برای امروز
  1. به عیادت بیماران بروید و با امید به رحمت خداوند به خانواده‌هایشان دلگرمی دهید.
  2. در بیماری و دشواری شکیبا باشید و در عین حال پیگیر مراقبت و درمان مناسب بمانید.
  3. فرجام نیک را از خداوند بخواهید و پاداش نهایی را به او واگذار کنید.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

هر روز یک حدیث، به زبان خودت

اپلیکیشن هر روز یک حدیث همراه با توضیح به تو ارائه می‌دهد؛ حتی به‌صورت ویجت روی تلفنت. استفاده از آن رایگان است.