کتاب نماز مسافر · Sahih Muslim

Sahih Muslim، حدیث 1789

روایت‌شده توسط Abdullah ibn Abbas. متن عربی همراه با ترجمه و توضیح اختصاصی.

Sahih (معتبر)کتاب: کتاب نماز مسافر
صحيح مسلم
چه کسی روایت کرد؟

به روایت Abdullah ibn Abbas

Sahih (معتبر)

صحيح مسلم در مجموع معتبر دانسته می‌شود.

روایت

متن عربی

حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ يَحْيَى، قَالَ قَرَأْتُ عَلَى مَالِكٍ عَنْ مَخْرَمَةَ بْنِ سُلَيْمَانَ، عَنْ كُرَيْبٍ، مَوْلَى ابْنِ عَبَّاسٍ أَنَّ ابْنَ عَبَّاسٍ، أَخْبَرَهُ أَنَّهُ، بَاتَ لَيْلَةً عِنْدَ مَيْمُونَةَ أُمِّ الْمُؤْمِنِينَ - وَهِيَ خَالَتُهُ - قَالَ فَاضْطَجَعْتُ فِي عَرْضِ الْوِسَادَةِ وَاضْطَجَعَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَأَهْلُهُ فِي طُولِهَا فَنَامَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم حَتَّى انْتَصَفَ اللَّيْلُ أَوْ قَبْلَهُ بِقَلِيلٍ أَوْ بَعْدَهُ بِقَلِيلٍ اسْتَيْقَظَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَجَعَلَ يَمْسَحُ النَّوْمَ عَنْ وَجْهِهِ بِيَدِهِ ثُمَّ قَرَأَ الْعَشْرَ الآيَاتِ الْخَوَاتِمَ مِنْ سُورَةِ آلِ عِمْرَانَ ثُمَّ قَامَ إِلَى شَنٍّ مُعَلَّقَةٍ فَتَوَضَّأَ مِنْهَا فَأَحْسَنَ وُضُوءَهُ ثُمَّ قَامَ فَصَلَّى ‏.‏ قَالَ ابْنُ عَبَّاسٍ فَقُمْتُ فَصَنَعْتُ مِثْلَ مَا صَنَعَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ثُمَّ ذَهَبْتُ فَقُمْتُ إِلَى جَنْبِهِ فَوَضَعَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يَدَهُ الْيُمْنَى عَلَى رَأْسِي وَأَخَذَ بِأُذُنِي الْيُمْنَى يَفْتِلُهَا فَصَلَّى رَكْعَتَيْنِ ثُمَّ رَكْعَتَيْنِ ثُمَّ رَكْعَتَيْنِ ثُمَّ رَكْعَتَيْنِ ثُمَّ رَكْعَتَيْنِ ثُمَّ رَكْعَتَيْنِ ثُمَّ أَوْتَرَ ثُمَّ اضْطَجَعَ حَتَّى جَاءَ الْمُؤَذِّنُ فَقَامَ فَصَلَّى رَكْعَتَيْنِ خَفِيفَتَيْنِ ثُمَّ خَرَجَ فَصَلَّى الصُّبْحَ ‏.‏

ترجمه

یحیی بن یحیی برای ما حدیث کرد و گفت: من بر مالک از مخرمه بن سلیمان خواندم، او از کریب — مولای ابن عباس — روایت می‌کند که ابن عباس به او خبر داد که یک شب را در خانه میمونه ام‌المؤمنین — که خاله‌اش بود — به سر برد. او گفت:

«من در عرض بالش خوابیدم و رسول الله ﷺ و همسرشان در طول آن خوابیدند. سپس رسول الله ﷺ تا نیمه شب، یا کمی پیش از آن، یا کمی پس از آن خوابیدند. آنگاه رسول الله ﷺ بیدار شدند و با دست خود خواب را از چهره‌شان زدودند. سپس ده آیه پایانی سوره آل عمران را تلاوت کردند. بعد به سمت مشک آبی که آویزان بود رفتند و از آن وضویی نیکو گرفتند، سپس برخاستند و نماز خواندند.» ابن عباس گفت: «من نیز برخاستم و همانند کاری که رسول الله ﷺ انجام دادند، انجام دادم؛ سپس رفتم و در کنار ایشان ایستادم. رسول الله ﷺ دست راست خود را بر سر من نهادند و گوش راست مرا گرفتند و پیچاندند. سپس دو رکعت، باز دو رکعت، باز دو رکعت، باز دو رکعت، باز دو رکعت و باز دو رکعت نماز خواندند و سپس وتر را به جا آوردند و دوباره خوابیدند تا اینکه مؤذن آمد. آنگاه برخاستند و دو رکعت کوتاه خواندند و سپس برای نماز صبح خارج شدند.»

ترجمه و توضیح توسط Khutba World، ترجمه‌شده از عربی.

پیام اصلی

پیامبر ﷺ شب‌ها نماز را دو رکعت‌دو رکعت می‌خواند و با نماز وتر به پایان می‌رساند.

توضیح واژه‌های دشوار
وتر

نمازی با شمار فردی از رکعت‌ها که نماز شب با آن به پایان می‌رسد.

رکعت

واحدهای نماز که از اجزایی همچون ایستادن، رکوع و سجده تشکیل شده‌اند.

ده آیهٔ پایانی سورهٔ آل‌عمران

آیات پایانی سورهٔ سوم قرآن که پیامبر ﷺ پس از بیدار شدن تلاوت کرد.

برداشت‌های عالمان

عالمان از این روایت چنین برداشت می‌کنند که می‌توان پس از استراحت در شب به نماز شب پرداخت، پیامبر ﷺ آن را دو رکعت‌دو رکعت می‌خواند و با وتر به پایان می‌رساند. روایت همچنین اهمیت وضوی نیکو و تلاوت قرآن برای نماز را نشان می‌دهد. ابن عباس در کنار پیامبر ﷺ ایستاد؛ عالمان این توصیف را همراه با روایت‌های دیگر دربارهٔ چگونگی ایستادن در نماز بررسی می‌کنند تا احکام پیوستن به امام را روشن سازند. مذاهب فقهی نماز شب و وتر را به رسمیت می‌شناسند، اما دربارهٔ حکم فقهی وتر و برخی جزئیات شیوهٔ نماز اختلاف دارند.

درس‌هایی برای امروز
  1. اگر توان داری، زمانی از شب را به نماز و تلاوت قرآن اختصاص بده.
  2. نماز شب را دو رکعت‌دو رکعت بخوان و با وتر به پایان برسان.
  3. با وضویی دقیق برای نماز آماده شو و پس از بیدار شدن، نماز را با آرامش آغاز کن.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

هر روز یک حدیث، به زبان خودت

اپلیکیشن هر روز یک حدیث همراه با توضیح به تو ارائه می‌دهد؛ حتی به‌صورت ویجت روی تلفنت. استفاده از آن رایگان است.