کتاب نماز جنازه · Sahih Muslim

Sahih Muslim، حدیث 2226

روایت‌شده توسط Qais ibn Sa'd and Sahl ibn Hunaif. متن عربی همراه با ترجمه و توضیح اختصاصی.

Sahih (معتبر)کتاب: کتاب نماز جنازه
صحيح مسلم
چه کسی روایت کرد؟

به روایت Qais ibn Sa'd and Sahl ibn Hunaif

Sahih (معتبر)

صحيح مسلم در مجموع معتبر دانسته می‌شود.

روایت

متن عربی

حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ، حَدَّثَنَا غُنْدَرٌ، عَنْ شُعْبَةَ، ح وَحَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى، وَابْنُ بَشَّارٍ قَالاَ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ، حَدَّثَنَا شُعْبَةُ، عَنْ عَمْرِو بْنِ مُرَّةَ، عَنِ ابْنِ أَبِي لَيْلَى، أَنَّ قَيْسَ بْنَ سَعْدٍ، وَسَهْلَ بْنَ حُنَيْفٍ، كَانَا بِالْقَادِسِيَّةِ فَمَرَّتْ بِهِمَا جَنَازَةٌ فَقَامَا فَقِيلَ لَهُمَا إِنَّهَا مِنْ أَهْلِ الأَرْضِ ‏.‏ فَقَالاَ إِنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم مَرَّتْ بِهِ جَنَازَةٌ فَقَامَ فَقِيلَ إِنَّهُ يَهُودِيٌّ ‏.‏ فَقَالَ ‏ "‏ أَلَيْسَتْ نَفْسًا ‏"‏ ‏.‏ وَحَدَّثَنِيهِ الْقَاسِمُ بْنُ زَكَرِيَّاءَ، حَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ مُوسَى، عَنْ شَيْبَانَ، عَنِ الأَعْمَشِ، عَنْ عَمْرِو بْنِ مُرَّةَ، بِهَذَا الإِسْنَادِ وَفِيهِ فَقَالاَ كُنَّا مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَمَرَّتْ عَلَيْنَا جَنَازَةٌ ‏.‏

ترجمه

ابوبکر بن ابی‌شیبه برای ما حدیث کرد و گفت: غندر از شعبه برای ما حدیث کرد؛ و (در سندی دیگر) محمد بن مثنّی و ابن بشّار حدیث کردند و گفتند: محمد بن جعفر برای ما حدیث کرد و گفت: شعبه از عمرو بن مرّه، از ابن ابی‌لیلی برای ما حدیث کرد که قیس بن سعد و سهل بن حنیف در قادسیه بودند. آنگاه جنازه‌ای از برابرشان گذشت و هر دو برخاستند. به آنان گفته شد:

«این جنازهٔ یکی از مردم این سرزمین (غیرمسلمان) است.» آن دو پاسخ دادند: «رسول الله ﷺ نیز جنازه‌ای از برابر ایشان گذشت و ایشان برخاستند. به ایشان گفته شد: او یهودی است. پس فرمودند: آیا او انسان نیست؟» و قاسم بن زکریا برای من حدیث کرد و گفت: عبیدالله بن موسی از شیبان، از اعمش، از عمرو بن مرّه با همین سند برای ما حدیث کرد و در آن آمده است: «آن دو گفتند: ما همراه رسول الله ﷺ بودیم که جنازه‌ای از برابرمان گذشت.»

ترجمه و توضیح توسط Khutba World، ترجمه‌شده از عربی.

پیام اصلی

پیامبر ﷺ به احترام انسانی که درگذشته بود از جا برخاست.

توضیح واژه‌های دشوار
تشییع جنازه

گروهی از مردم که متوفی را تا محل دفن همراهی می‌کنند.

مردم این سرزمین

غیرمسلمانانی که در آن منطقه زندگی می‌کردند.

جان انسان

زندگی یک انسان؛ این تعبیر بر حرمت و کرامت انسانی متوفی تأکید می‌کند.

برداشت‌های عالمان

عالمان از این روایت چنین برداشت می‌کنند که برخاستن هنگام عبور دستهٔ تشییع جنازه، ابراز احترامی جایز است؛ حتی اگر متوفی مسلمان نباشد. آنان همچنین روایت‌های دیگری را بررسی می‌کنند که در آن‌ها پیامبر ﷺ بعدتر نشسته ماند. ازاین‌رو، فقیهان دربارهٔ برتری و حکم شرعی برخاستن اختلاف نظر دارند؛ هر چهار مذهب فقهی اهل‌سنت احترام به متوفی را به رسمیت می‌شناسند، اما همگی حکم یکسانی برای آن قائل نیستند. این سخن بر کرامت انسانی تأکید دارد و دعا برای متوفی نیست.

درس‌هایی برای امروز
  1. با هر متوفی، فارغ از دین یا تبار او، با کرامت رفتار کنید.
  2. هنگام عبور دستهٔ تشییع جنازه، احترام نشان دهید و حال عزاداران را در نظر بگیرید.
  3. دربارهٔ تفاوت‌های اعمال دینی، با آگاهی و احترام به برداشت‌های گوناگون عالمان گفت‌وگو کنید.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

هر روز یک حدیث، به زبان خودت

اپلیکیشن هر روز یک حدیث همراه با توضیح به تو ارائه می‌دهد؛ حتی به‌صورت ویجت روی تلفنت. استفاده از آن رایگان است.