کتاب زیارت · Sahih Muslim

Sahih Muslim، حدیث 2880

روایت‌شده توسط Ka'b ibn Ujrah. متن عربی همراه با ترجمه و توضیح اختصاصی.

Sahih (معتبر)کتاب: کتاب زیارت
صحيح مسلم
چه کسی روایت کرد؟

به روایت Ka'b ibn Ujrah

Sahih (معتبر)

صحيح مسلم در مجموع معتبر دانسته می‌شود.

روایت

متن عربی

وَحَدَّثَنَا ابْنُ نُمَيْرٍ، حَدَّثَنَا أَبِي، حَدَّثَنَا سَيْفٌ، قَالَ سَمِعْتُ مُجَاهِدًا، يَقُولُ حَدَّثَنِي عَبْدُ، الرَّحْمَنِ بْنُ أَبِي لَيْلَى حَدَّثَنِي كَعْبُ بْنُ عُجْرَةَ، - رضى الله عنه - أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَقَفَ عَلَيْهِ وَرَأْسُهُ يَتَهَافَتُ قَمْلاً فَقَالَ ‏"‏ أَيُؤْذِيكَ هَوَامُّكَ ‏"‏ ‏.‏ قُلْتُ نَعَمْ ‏.‏ قَالَ ‏"‏ فَاحْلِقْ رَأْسَكَ ‏"‏ ‏.‏ قَالَ فَفِيَّ نَزَلَتْ هَذِهِ الآيَةُ ‏{‏ فَمَنْ كَانَ مِنْكُمْ مَرِيضًا أَوْ بِهِ أَذًى مِنْ رَأْسِهِ فَفِدْيَةٌ مِنْ صِيَامٍ أَوْ صَدَقَةٍ أَوْ نُسُكٍ‏}‏ فَقَالَ لِي رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ صُمْ ثَلاَثَةَ أَيَّامٍ أَوْ تَصَدَّقْ بِفَرَقٍ بَيْنَ سِتَّةِ مَسَاكِينَ أَوِ انْسُكْ مَا تَيَسَّرَ ‏"‏ ‏.‏

ترجمه

ابن نمیر به ما حدیث کرد، پدرم به ما حدیث کرد، سیف به ما حدیث کرد و گفت: شنیدم مجاهد می‌گفت: عبدالرحمن بن ابی‌لیلی برایم حدیث کرد، کعب بن عُجره رضی الله عنه برایم حدیث کرد که رسول الله ﷺ نزد او ایستادند در حالی که شپش از سرش می‌ریخت. ایشان پرسیدند:

«آیا این حشرات موذی تو را آزار می‌دهند؟» گفتم: «بله.» فرمودند: «پس سرت را بتراش.» او گفت: سپس درباره من این آیه نازل شد: {پس هر کس از شما بیمار باشد یا در سر خود رنجی داشته باشد، باید فدیه‌ای از روزه یا صدقه یا قربانی بپردازد}. آنگاه رسول الله ﷺ به من فرمودند: «سه روز روزه بگیر، یا به اندازه یک فَرَق به شش مسکین صدقه بده، یا آنچه برایت مقدور است قربانی کن.»

ترجمه و توضیح توسط Khutba World، ترجمه‌شده از عربی.

پیام اصلی

کسی که در حال احرام از شپش سر رنج می‌برد، می‌تواند سر خود را بتراشد و فدیه بپردازد.

پیشینه و سبب بیان

کعب بن عجره در حال احرام آن‌قدر شپش داشت که از سرش می‌افتادند و او را آزار می‌دادند. پیامبر ﷺ به او اجازه داد سر خود را بتراشد و میان روزه‌گرفتن به مدت سه روز، صدقه‌دادن به شش نیازمند یا قربانی‌کردن به او اختیار داد.

توضیح واژه‌های دشوار
احرام

حالت تقدسی که حاجی در آن از برخی کارها، مانند تراشیدن سر، خودداری می‌کند؛ مگر آنکه دلیل مجازی برای انجام آن وجود داشته باشد.

فدیه

جبرانی مقرر که شخص به دلیل عذری معتبر، برای انجام کاری می‌پردازد که در حالت عادی در احرام ممنوع است.

فرق

واحدی کهن برای اندازه‌گیری حجم؛ در این روایت منظور، خوراک کافی برای شش نیازمند است.

برداشت‌های عالمان

عالمان از این روایت نتیجه می‌گیرند که حاجی‌ای که به سبب بیماری یا آزار شدید سر رنج می‌برد، می‌تواند سر خود را بتراشد و فدیهٔ یادشده را بپردازد. متن سه گزینه پیش روی او می‌گذارد: سه روز روزه‌گرفتن، خوراک‌دادن به شش نیازمند یا قربانی‌کردن. چهار مذهب فقهی اهل‌سنت دربارهٔ مقدار خوراک و جزئیات قربانی احکام دقیق‌تری دارند؛ برای عمل به آن، باید از عالم آگاه یا دستورالعمل‌های مذهب فقهی خود پیروی کرد.

درس‌هایی برای امروز
  1. آزار شدید را در حال احرام بی‌درمان نگذارید؛ دربارهٔ معافیت مجاز و فدیه از فرد آگاه راهنمایی بگیرید.
  2. برای فدیه یکی از گزینه‌های یادشده در روایت را انتخاب کنید و از عالمی بپرسید چگونه آن را درست انجام دهید.
  3. احکام اسلامی بیماری و دشواری جسمی را در نظر می‌گیرند؛ از آسان‌گیری مجاز بهره ببرید، بی‌آنکه وظایف را نادیده بگیرید.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

هر روز یک حدیث، به زبان خودت

اپلیکیشن هر روز یک حدیث همراه با توضیح به تو ارائه می‌دهد؛ حتی به‌صورت ویجت روی تلفنت. استفاده از آن رایگان است.