کتاب زیارت · Sahih Muslim

Sahih Muslim، حدیث 2883

روایت‌شده توسط Ka'b ibn Ujrah. متن عربی همراه با ترجمه و توضیح اختصاصی.

Sahih (معتبر)کتاب: کتاب زیارت
صحيح مسلم
چه کسی روایت کرد؟

به روایت Ka'b ibn Ujrah

Sahih (معتبر)

صحيح مسلم در مجموع معتبر دانسته می‌شود.

روایت

متن عربی

وَحَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى، وَابْنُ، بَشَّارٍ قَالَ ابْنُ الْمُثَنَّى حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ، حَدَّثَنَا شُعْبَةُ، عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ الأَصْبَهَانِيِّ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ مَعْقِلٍ، قَالَ قَعَدْتُ إِلَى كَعْبٍ - رضى الله عنه - وَهُوَ فِي الْمَسْجِدِ فَسَأَلْتُهُ عَنْ هَذِهِ الآيَةِ ‏{‏ فَفِدْيَةٌ مِنْ صِيَامٍ أَوْ صَدَقَةٍ أَوْ نُسُكٍ‏}‏ فَقَالَ كَعْبٌ رضى الله عنه نَزَلَتْ فِيَّ كَانَ بِي أَذًى مِنْ رَأْسِي فَحُمِلْتُ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَالْقَمْلُ يَتَنَاثَرُ عَلَى وَجْهِي فَقَالَ ‏"‏ مَا كُنْتُ أُرَى أَنَّ الْجَهْدَ بَلَغَ مِنْكَ مَا أَرَى أَتَجِدُ شَاةً ‏"‏ ‏.‏ فَقُلْتُ لاَ فَنَزَلَتْ هَذِهِ الآيَةُ ‏{‏ فَفِدْيَةٌ مِنْ صِيَامٍ أَوْ صَدَقَةٍ أَوْ نُسُكٍ‏}‏ قَالَ صَوْمُ ثَلاَثَةِ أَيَّامٍ أَوْ إِطْعَامُ سِتَّةِ مَسَاكِينَ نِصْفَ صَاعٍ طَعَامًا لِكُلِّ مِسْكِينٍ - قَالَ - فَنَزَلَتْ فِيَّ خَاصَّةً وَهْىَ لَكُمْ عَامَّةً ‏.‏

ترجمه

محمد بن مثَنّی و ابن بَشّار برای ما حدیث کردند. ابن مثَنّی گفت: محمد بن جعفر برای ما حدیث کرد، شُعبه از عبدالرحمن بن اصبهانی، و او از عبدالله بن مَعقِل روایت کرد که گفت: در مسجد نزد کعب - رضی الله عنه - نشستم و از او درباره این آیه پرسیدم: {پس فدیه‌ای است از روزه یا صدقه یا قربانی}. کعب - رضی الله عنه - فرمود: این آیه درباره من نازل شد. سرم دچار آزار بود، مرا نزد رسول الله ﷺ بردند در حالی که شپش‌ها بر صورتم می‌ریختند. ایشان فرمودند:

«گمان نمی‌کردم سختی تو به اندازه‌ای رسیده باشد که اکنون می‌بینم. آیا می‌توانی گوسفندی تهیه کنی؟» گفتم: خیر. سپس این آیه نازل شد: {پس فدیه‌ای است از روزه یا صدقه یا قربانی}. ایشان فرمودند: «سه روز روزه گرفتن یا غذا دادن به شش مسکین، به هر مسکین نصف صاع طعام.» راوی گفت: این آیه به طور خاص درباره من نازل شد، اما حکم آن برای همه شما عام است.

ترجمه و توضیح توسط Khutba World، ترجمه‌شده از عربی.

پیام اصلی

در صورت ابتلا به شپش شدید سر در حال احرام، می‌توان یکی از سه نوع فدیه را انتخاب کرد.

پیشینه و سبب بیان

کعب بن عجره در حال احرام چنان از ناراحتی سر رنج می‌برد که شپش‌ها بر صورتش می‌افتادند. پیامبر ﷺ او را میان سه روز روزه، غذا دادن به شش نیازمند یا قربانی کردن یک حیوان مخیر کردند؛ سبب خاص این حکم، آن را به حکمی عام تبدیل می‌کند.

توضیح واژه‌های دشوار
فدیه

جبرانی مقرر برای تخلفی خاص یا وضعیت اضطراری در حج.

صاع

واحد سنتی اندازه‌گیری حجم؛ در اینجا به هر نیازمند نیم صاع غذا داده می‌شود.

احرام

حالت تقدسی که حاجی در آن از انجام برخی کارها خودداری می‌کند.

برداشت‌های عالمان

عالمان کلاسیک استنباط کرده‌اند که فرد محرم در صورت ناراحتی شدید سر می‌تواند موهایش را بتراشد و یکی از فدیه‌های یادشده را ادا کند: سه روز روزه بگیرد، به شش نیازمند که هرکدام نیم صاع غذا دریافت کنند غذا بدهد، یا حیوانی قربانی کند. عبارت روایت، انتخاب میان این سه گزینه را می‌رساند. ماجرا درباره کعب بود، اما بنا بر سخن خود او، حکم عمومیت دارد. مذاهب فقهی درباره جزئیاتی مانند مقدار غذا و چگونگی انجام قربانی بحث کرده‌اند.

درس‌هایی برای امروز
  1. در صورت ناراحتی شدید در حال احرام، از فردی آگاه راهنمایی بخواهید و یکی از صورت‌های معتبر فدیه را انتخاب کنید.
  2. احکام اسلامی نیاز واقعی را در نظر می‌گیرند و در این مورد چند گزینه معتبر ارائه می‌دهند.
  3. اگر فدیه را به صورت غذا می‌پردازید، اطمینان یابید که مقدار مقرر به نیازمندان می‌رسد.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

هر روز یک حدیث، به زبان خودت

اپلیکیشن هر روز یک حدیث همراه با توضیح به تو ارائه می‌دهد؛ حتی به‌صورت ویجت روی تلفنت. استفاده از آن رایگان است.