کتاب مساقات · Sahih Muslim

Sahih Muslim، حدیث 4086

روایت‌شده توسط Abu Sa'id al-Khudri. متن عربی همراه با ترجمه و توضیح اختصاصی.

Sahih (معتبر)کتاب: کتاب مساقات
صحيح مسلم
چه کسی روایت کرد؟

به روایت Abu Sa'id al-Khudri

Sahih (معتبر)

صحيح مسلم در مجموع معتبر دانسته می‌شود.

روایت

متن عربی

حَدَّثَنِي عَمْرٌو النَّاقِدُ، حَدَّثَنَا إِسْمَاعِيلُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ، عَنْ سَعِيدٍ الْجُرَيْرِيِّ، عَنْ أَبِي، نَضْرَةَ قَالَ سَأَلْتُ ابْنَ عَبَّاسٍ عَنِ الصَّرْفِ، فَقَالَ أَيَدًا بِيَدٍ قُلْتُ نَعَمْ ‏.‏ قَالَ فَلاَ بَأْسَ بِهِ ‏.‏ فَأَخْبَرْتُ أَبَا سَعِيدٍ فَقُلْتُ إِنِّي سَأَلْتُ ابْنَ عَبَّاسٍ عَنِ الصَّرْفِ فَقَالَ أَيَدًا بِيَدٍ قُلْتُ نَعَمْ ‏.‏ قَالَ فَلاَ بَأْسَ بِهِ ‏.‏ قَالَ أَوَقَالَ ذَلِكَ إِنَّا سَنَكْتُبُ إِلَيْهِ فَلاَ يُفْتِيكُمُوهُ قَالَ فَوَاللَّهِ لَقَدْ جَاءَ بَعْضُ فِتْيَانِ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم بِتَمْرٍ فَأَنْكَرَهُ فَقَالَ ‏"‏ كَأَنَّ هَذَا لَيْسَ مِنْ تَمْرِ أَرْضِنَا ‏"‏ ‏.‏ قَالَ كَانَ فِي تَمْرِ أَرْضِنَا - أَوْ فِي تَمْرِنَا - الْعَامَ بَعْضُ الشَّىْءِ فَأَخَذْتُ هَذَا وَزِدْتُ بَعْضَ الزِّيَادَةِ ‏.‏ فَقَالَ ‏"‏ أَضْعَفْتَ أَرْبَيْتَ لاَ تَقْرَبَنَّ هَذَا إِذَا رَابَكَ مِنْ تَمْرِكَ شَىْءٌ فَبِعْهُ ثُمَّ اشْتَرِ الَّذِي تُرِيدُ مِنَ التَّمْرِ ‏"‏ ‏.‏

ترجمه

عمرو ناقِد برایم حدیث کرد، اسماعیل بن ابراهیم برایمان حدیث کرد، از سعید جریری، از ابونضره که گفت: از ابن عباس درباره صرافى (مبادله طلا و نقره) پرسیدم. او پرسید:

«آیا دست‌به‌دست (نقد) است؟» گفتم: «بله.» گفت: «پس اشکالى ندارد.» سپس این موضوع را به ابوسعید اطلاع دادم و گفتم: «من از ابن عباس درباره صرافى پرسیدم، او پرسید: 'آیا دست‌به‌دست است؟' گفتم: 'بله.' آنگاه گفت: 'اشکالى ندارد.'» ابوسعید گفت: «آیا واقعاً چنین گفته است؟ ما به زودی برایش نامه خواهیم نوشت و او نباید چنین فتوایی به شما بدهد.» سپس قسم خورد: «به خدا سوگند! یکی از جوانان خدمتگزار رسول الله ﷺ مقداری خرما آورد، اما ایشان آن را نپذیرفتند و فرمودند: 'گویا این از خرمای سرزمین ما نیست.' آن جوان گفت: 'خرمای سرزمین ما امسال دچار مشکل شده بود، لذا من با افزودن مقداری بیشتر، این خرمای بهتر را مبادله کردم.' پیامبر ﷺ فرمودند: 'تو براى به دست آوردن خرمای بهتر زیاده دادی و این همان ربا است. هرگز نزدیک چنین کاری نشو. اگر در کیفیت خرمایت شک داشتی، ابتدا آن را بفروش، سپس با پول آن خرمایی را که می‌خواهی بخر.'"

ترجمه و توضیح توسط Khutba World، ترجمه‌شده از عربی.

پیام اصلی

Ruil dadels van ongelijke kwaliteit niet tegen een grotere hoeveelheid dadels van dezelfde soort.

پیشینه و سبب بیان

Abu Sa'id vertelt dat hij dadels van mindere kwaliteit met een extra hoeveelheid had geruild voor betere dadels. De Profeet ﷺ wees die ruil af en leerde hem de mindere dadels eerst te verkopen en daarna met de opbrengst de gewenste dadels te kopen.

توضیح واژه‌های دشوار
ṣarf

یک معاملهٔ معاوضه‌ای، به‌ویژه مبادلهٔ پول یا فلزات گران‌بها.

riba

ربا یا افزودهٔ ناحقِ ممنوع در برخی مبادلات مالی و کالایی.

دست‌به‌دست

هر دو طرف، کالاهای مورد مبادله را در همان معامله بی‌درنگ تحویل می‌دهند.

برداشت‌های عالمان

عالمان کلاسیک از این روایت چنین برداشت کرده‌اند که خرمای هم‌نوع را نمی‌توان در برابر مقدار نابرابر مبادله کرد، حتی اگر کیفیتشان متفاوت باشد؛ زیرا مقدار اضافه در این صورت ربا به شمار می‌آید. کسی که خرمای بهتر می‌خواهد، ابتدا خرمای خود را در برابر پول می‌فروشد و سپس کیفیت دلخواهش را می‌خرد. در مبادلهٔ پول‌های متفاوت، تحویل متقابل باید فوری باشد؛ همچنین در مبادلهٔ کالاهای ربویِ هم‌نوع، رعایت برابری مقدار لازم است. مذاهب فقهی این شروط را در مباحث فقهیِ ربا و مبادلهٔ پول بررسی و تبیین می‌کنند.

درس‌هایی برای امروز
  1. برای جبران تفاوت کیفیت، کالاهای ربویِ هم‌نوع را با مقدار نابرابر مبادله نکنید؛ ابتدا بفروشید و سپس دوباره بخرید.
  2. پیش از مبادلهٔ پول یا کالا، آنچه قرار است مبادله شود را مشخص کنید و هرجا احکام لازم می‌دانند، تحویل فوری را انجام دهید.
  3. اگر دربارهٔ معامله‌ای مالی تردید دارید، از عالمی آگاه بپرسید و همهٔ شرایط معامله را صادقانه بیان کنید.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

هر روز یک حدیث، به زبان خودت

اپلیکیشن هر روز یک حدیث همراه با توضیح به تو ارائه می‌دهد؛ حتی به‌صورت ویجت روی تلفنت. استفاده از آن رایگان است.