کتاب قسم، محاربین و قصاص · Sahih Muslim

Sahih Muslim، حدیث 4394

روایت‌شده توسط Al-Mughira ibn Shu'ba. متن عربی همراه با ترجمه و توضیح اختصاصی.

Sahih (معتبر)کتاب: کتاب قسم، محاربین و قصاص
صحيح مسلم
چه کسی روایت کرد؟

به روایت Al-Mughira ibn Shu'ba

Sahih (معتبر)

صحيح مسلم در مجموع معتبر دانسته می‌شود.

روایت

متن عربی

وَحَدَّثَنِي مُحَمَّدُ بْنُ رَافِعٍ، حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ آدَمَ، حَدَّثَنَا مُفَضَّلٌ، عَنْ مَنْصُورٍ، عَنْ إِبْرَاهِيمَ، عَنْ عُبَيْدِ بْنِ نُضَيْلَةَ، عَنِ الْمُغِيرَةِ بْنِ شُعْبَةَ، ‏.‏ أَنَّ امْرَأَةً، قَتَلَتْ ضَرَّتَهَا بِعَمُودِ فُسْطَاطٍ فَأُتِيَ فِيهِ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَقَضَى عَلَى عَاقِلَتِهَا بِالدِّيَةِ وَكَانَتْ حَامِلاً فَقَضَى فِي الْجَنِينِ بِغُرَّةٍ ‏.‏ فَقَالَ بَعْضُ عَصَبَتِهَا أَنَدِي مَنْ لاَ طَعِمَ وَلاَ شَرِبَ وَلاَ صَاحَ فَاسْتَهَلَّ وَمِثْلُ ذَلِكَ يُطَلُّ قَالَ فَقَالَ ‏ "‏ سَجْعٌ كَسَجْعِ الأَعْرَابِ ‏"‏ ‏.‏

ترجمه

محمد بن رافع برایم حدیث کرد، یحیی بن آدم برایمان حدیث کرد، مفضّل از منصور، او از ابراهیم، او از عبید بن نُضَیله، و او از مغیره بن شعبه روایت کرد که: زنی همسر دیگر شوهرش را با میخ خیمه به قتل رساند. این پرونده نزد رسول خدا ﷺ آورده شد و ایشان حکم کردند که خویشاوندان پدری قاتل (عاقله) باید دیه کامل را بپردازند. و چون زن مقتول باردار بود، برای جنین او یک

«غُرّه» (غرامت مشخص) تعیین فرمودند. سپس برخی از خویشاوندان قاتل گفتند: «آیا باید برای کسی دیه بدهیم که نه خورده، نه نوشیده، نه فریاد کشیده و نه صدایی از او بلند شده است؟ چنین موردی باید نادیده گرفته شود!» آنگاه رسول خدا ﷺ فرمودند: «این سخنان مسجع، مانند سجع‌های بادیه‌نشینان عرب است.»

ترجمه و توضیح توسط Khutba World، ترجمه‌شده از عربی.

پیام اصلی

پیامبر ﷺ برای زن و فرزندِ متولدنشده‌اش دیه مقرر کرد.

توضیح واژه‌های دشوار
عاقله

خویشاوندان مردِ پدریِ مرتکب که بر اساس این حکم، دیه را می‌پردازند.

غُرّه

غرامتی معیّن برای از دست رفتن فرزند متولدنشده.

عبارت‌های مسجّع

اعتراضی بلاغی با عباراتی آهنگین یا هم‌قافیه؛ شکل بیان به‌تنهایی محتوای آن را درست نمی‌کند.

برداشت‌های عالمان

فقیهان کلاسیک از این روایت چنین استنباط می‌کنند که برای جنینِ کشته‌شده غُرّه واجب است و عاقله، چنان‌که در حکم آمده، دیه را بر عهده دارد. مذاهب فقهی، شرایط این غرامت و چگونگی دقیق تقسیم آن را با استناد به چندین روایت و قواعد فقهی بررسی می‌کنند. سخن پیامبر ﷺ صورت مسجّعِ اعتراض را نکوهش می‌کند؛ یک اظهار نظر بلاغی، حقِ ثابت‌شده را ساقط نمی‌کند.

درس‌هایی برای امروز
  1. رسیدگی به خشونت و غرامت را به روندهای عادلانه بسپارید، نه منفعت خانوادگی یا جدل بلاغی.
  2. قربانی یا فرزند متولدنشدهٔ او را به‌خاطر وابستگی یا آسیب‌پذیری‌شان مسخره نکنید.
  3. در اختلاف‌های جدی، به‌جای سرزنش‌های مسجّع، از واژگان روشن و محترمانه استفاده کنید.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

هر روز یک حدیث، به زبان خودت

اپلیکیشن هر روز یک حدیث همراه با توضیح به تو ارائه می‌دهد؛ حتی به‌صورت ویجت روی تلفنت. استفاده از آن رایگان است.