کتاب حدود · Sahih Muslim

Sahih Muslim، حدیث 4411

روایت‌شده توسط Aisha. متن عربی همراه با ترجمه و توضیح اختصاصی.

Sahih (معتبر)کتاب: کتاب حدود
صحيح مسلم
چه کسی روایت کرد؟

به روایت Aisha

Sahih (معتبر)

صحيح مسلم در مجموع معتبر دانسته می‌شود.

روایت

متن عربی

وَحَدَّثَنِي أَبُو الطَّاهِرِ، وَحَرْمَلَةُ بْنُ يَحْيَى، - وَاللَّفْظُ لِحَرْمَلَةَ - قَالاَ أَخْبَرَنَا ابْنُ، وَهْبٍ قَالَ أَخْبَرَنِي يُونُسُ بْنُ يَزِيدَ، عَنِ ابْنِ شِهَابٍ، قَالَ أَخْبَرَنِي عُرْوَةُ بْنُ الزُّبَيْرِ، عَنْ عَائِشَةَ، زَوْجِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم أَنَّ قُرَيْشًا أَهَمَّهُمْ شَأْنُ الْمَرْأَةِ الَّتِي سَرَقَتْ فِي عَهْدِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم فِي غَزْوَةِ الْفَتْحِ فَقَالُوا مَنْ يُكَلِّمُ فِيهَا رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَقَالُوا وَمَنْ يَجْتَرِئُ عَلَيْهِ إِلاَّ أُسَامَةُ بْنُ زَيْدٍ حِبُّ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏.‏ فَأُتِيَ بِهَا رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَكَلَّمَهُ فِيهَا أُسَامَةُ بْنُ زَيْدٍ فَتَلَوَّنَ وَجْهُ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَقَالَ ‏"‏ أَتَشْفَعُ فِي حَدٍّ مِنْ حُدُودِ اللَّهِ ‏"‏ ‏.‏ فَقَالَ لَهُ أُسَامَةُ اسْتَغْفِرْ لِي يَا رَسُولَ اللَّهِ ‏.‏ فَلَمَّا كَانَ الْعَشِيُّ قَامَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَاخْتَطَبَ فَأَثْنَى عَلَى اللَّهِ بِمَا هُوَ أَهْلُهُ ثُمَّ قَالَ ‏"‏ أَمَّا بَعْدُ فَإِنَّمَا أَهْلَكَ الَّذِينَ مِنْ قَبْلِكُمْ أَنَّهُمْ كَانُوا إِذَا سَرَقَ فِيهِمُ الشَّرِيفُ تَرَكُوهُ وَإِذَا سَرَقَ فِيهِمُ الضَّعِيفُ أَقَامُوا عَلَيْهِ الْحَدَّ وَإِنِّي وَالَّذِي نَفْسِي بِيَدِهِ لَوْ أَنَّ فَاطِمَةَ بِنْتَ مُحَمَّدٍ سَرَقَتْ لَقَطَعْتُ يَدَهَا ‏"‏ ‏.‏ ثُمَّ أَمَرَ بِتِلْكَ الْمَرْأَةِ الَّتِي سَرَقَتْ فَقُطِعَتْ يَدُهَا ‏.‏ قَالَ يُونُسُ قَالَ ابْنُ شِهَابٍ قَالَ عُرْوَةُ قَالَتْ عَائِشَةُ فَحَسُنَتْ تَوْبَتُهَا بَعْدُ وَتَزَوَّجَتْ وَكَانَتْ تَأْتِينِي بَعْدَ ذَلِكَ فَأَرْفَعُ حَاجَتَهَا إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏.‏

ترجمه

ابوالطاهر و حَرمَله بن یحیی برایم حدیث کردند - و لفظ از حَرمَله است - گفتند: ابن وَهب ما را خبر داد، گفت: یونس بن یزید مرا خبر داد، از ابن شهاب، گفت: عروه بن زبیر مرا خبر داد، از عایشه همسر پیامبر ﷺ که قریش نگران حال زنی شدند که در عهد پیامبر ﷺ در غزوه فتح دزدی کرده بود. گفتند:

«چه کسی درباره او با رسول خدا ﷺ سخن می‌گوید؟» سپس گفتند: «چه کسی جز اسامة بن زید، محبوب رسول خدا ﷺ جرأت این کار را دارد؟» پس آن زن را نزد رسول خدا ﷺ آوردند و اسامة بن زید درباره او با ایشان صحبت کرد (شفاعت نمود). چهره رسول خدا ﷺ تغییر رنگ داد و فرمودند: «آیا در یکی از حدود الهی شفاعت می‌کنی؟» اسامة به ایشان عرض کرد: «ای رسول خدا! برای من آمرزش بخواه.» چون شب فرا رسید، رسول خدا ﷺ برخاستند و خطبه خواندند؛ خداوند را آنگونه که شایسته اوست ستایش کردند، سپس فرمودند: «اما بعد! کسانی که پیش از شما بودند به این دلیل هلاک شدند که وقتی فردی بلندپایه در میان آنان دزدی می‌کرد، او را رها می‌ساختند و وقتی فردی ضعیف دزدی می‌کرد، حد را بر او جاری می‌کردند. قسم به آنکه جانم در دست اوست، اگر فاطمه دختر محمد نیز دزدی می‌کرد، دستش را قطع می‌کردم.» سپس دستور دادند تا دست آن زنی که دزدی کرده بود قطع شود. یونس گفت: ابن شهاب گفت: عروه گفت: عایشه فرمود: «پس از آن توبه‌اش نیکو شد و ازدواج کرد و پس از آن نزد من می‌آمد و من نیازهایش را به رسول خدا ﷺ می‌رساندم.»

ترجمه و توضیح توسط Khutba World، ترجمه‌شده از عربی.

پیام اصلی

قانون باید بدون توجه به تبار یا جایگاه، برای همه یکسان اجرا شود.

پیشینه و سبب بیان

در جریان فتح مکه، اسامه بن زید برای زنی از قریش که دزدی کرده بود وساطت کرد. پیامبر ﷺ تأکید کرد که قانون نباید برای افراد بانفوذ با افراد آسیب‌پذیر متفاوت اجرا شود.

توضیح واژه‌های دشوار
وساطت

درخواست از طرف کسی برای پیگیری و طرح موضوع او نزد دیگری.

حدود

مجازات‌هایی که در شریعت اسلام تعیین شده‌اند؛ اجرای آن‌ها تابع شروط حقوقی است.

توبه

بازگشت صادقانه از گناه، پشیمانی از آن و دست کشیدن از آن.

برداشت‌های عالمان

دانشمندان کلاسیک از این روایت چنین برداشت کرده‌اند که قضاوت نباید به‌سبب جایگاه، خویشاوندی یا نفوذ به سود کسی منحرف شود. هشدار روایت دربارهٔ اجرای گزینشی قانون است: چشم‌پوشی از صاحبان نفوذ و مجازات افراد ضعیف. فقیهان تأکید می‌کنند که حدود فقط به‌دست مراجع ذی‌صلاح و با رعایت شرایط اثبات و تشریفات قانونی قابل اجراست؛ این روایت به هیچ فردی اجازه نمی‌دهد شخصاً مجازاتی اجرا کند. اشاره به توبهٔ نیکوی آن زن نشان می‌دهد که مجازات حقوقی و توبهٔ صادقانه به معنای نومیدی یا طرد از جامعه نیست.

درس‌هایی برای امروز
  1. قواعد را دربارهٔ خود و دیگران یکسان اجرا کنید، حتی اگر کسی بانفوذ یا به شما نزدیک باشد.
  2. رسیدگی به اتهام‌ها و اجرای مجازات‌ها را فقط به مراجع ذی‌صلاح و رویه‌های دقیق بسپارید.
  3. پس از لغزش به دیگران کمک کنید توبه کنند و جایگاهی شایسته در جامعه بازیابند.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

هر روز یک حدیث، به زبان خودت

اپلیکیشن هر روز یک حدیث همراه با توضیح به تو ارائه می‌دهد؛ حتی به‌صورت ویجت روی تلفنت. استفاده از آن رایگان است.