کتاب نیکی، امر به معروف و صله رحم · Sahih Muslim

Sahih Muslim، حدیث 6583

روایت‌شده توسط Jabir ibn Abdullah. متن عربی همراه با ترجمه و توضیح اختصاصی.

Sahih (معتبر)کتاب: کتاب نیکی، امر به معروف و صله رحم
صحيح مسلم
چه کسی روایت کرد؟

به روایت Jabir ibn Abdullah

Sahih (معتبر)

صحيح مسلم در مجموع معتبر دانسته می‌شود.

روایت

متن عربی

حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ، وَزُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ، وَأَحْمَدُ بْنُ عَبْدَةَ الضَّبِّيُّ، وَابْنُ أَبِي، عُمَرَ - وَاللَّفْظُ لاِبْنِ أَبِي شَيْبَةَ - قَالَ ابْنُ عَبْدَةَ أَخْبَرَنَا وَقَالَ الآخَرُونَ، حَدَّثَنَا سُفْيَانُ بْنُ، عُيَيْنَةَ قَالَ سَمِعَ عَمْرٌو، جَابِرَ بْنَ عَبْدِ اللَّهِ يَقُولُ كُنَّا مَعَ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم فِي غَزَاةٍ فَكَسَعَ رَجُلٌ مِنَ الْمُهَاجِرِينَ رَجُلاً مِنَ الأَنْصَارِ فَقَالَ الأَنْصَارِيُّ يَا لَلأَنْصَارِ وَقَالَ الْمُهَاجِرِيُّ يَا لَلْمُهَاجِرِينَ ‏.‏ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ مَا بَالُ دَعْوَى الْجَاهِلِيَّةِ ‏"‏ ‏.‏ قَالُوا يَا رَسُولَ اللَّهِ كَسَعَ رَجُلٌ مِنَ الْمُهَاجِرِينَ رَجُلاً مِنَ الأَنْصَارِ ‏.‏ فَقَالَ ‏"‏ دَعُوهَا فَإِنَّهَا مُنْتِنَةٌ ‏"‏ ‏.‏ فَسَمِعَهَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ أُبَىٍّ فَقَالَ قَدْ فَعَلُوهَا وَاللَّهِ لَئِنْ رَجَعْنَا إِلَى الْمَدِينَةِ لَيُخْرِجَنَّ الأَعَزُّ مِنْهَا الأَذَلَّ ‏.‏ قَالَ عُمَرُ دَعْنِي أَضْرِبْ عُنُقَ هَذَا الْمُنَافِقِ فَقَالَ ‏"‏ دَعْهُ لاَ يَتَحَدَّثُ النَّاسُ أَنَّ مُحَمَّدًا يَقْتُلُ أَصْحَابَهُ ‏"‏ ‏.‏

ترجمه

ابوبکر بن ابی‌شیبه، زهیر بن حرب، احمد بن عبده ضبی و ابن ابی‌عمر برای ما حدیث کردند — و این لفظ از ابن ابی‌شیبه است — ابن عبده گفت: به ما خبر داد، و دیگران گفتند: سفیان بن عیینه برای ما حدیث کرد، او گفت: عمرو شنید که جابر بن عبدالله می‌گفت: ما همراه پیامبر ﷺ در یک غزوه بودیم که مردی از مهاجرین به مردی از انصار ضربه زد. آن انصاری فریاد زد:

«ای انصار!» و آن مهاجر فریاد زد: «ای مهاجرین!» پس رسول الله ﷺ فرمودند: «این دعوت جاهلیت چیست؟» گفتند: «یا رسول الله، مردی از مهاجرین به مردی از انصار ضربه زد.» ایشان فرمودند: «آن را رها کنید، زیرا بدبو و ناپسند است.» عبدالله بن اُبیّ این سخن را شنید و گفت: «آنها واقعاً این کار را کردند. به خدا قسم، اگر به مدینه بازگردیم، عزیزان حتماً ذلیلان را از آن بیرون خواهند کرد.» عمر گفت: «به من اجازه بده تا گردن این منافق را بزنم.» اما ایشان ﷺ فرمودند: «او را رها کن، مبادا مردم بگویند محمد یارانش را می‌کشد.»

ترجمه و توضیح توسط Khutba World، ترجمه‌شده از عربی.

پیام اصلی

پیامبر ﷺ جانبداری قبیله‌ای را رد کرد و اتحاد را برگزید.

پیشینه و سبب بیان

در جریان یک لشکرکشی، مردی از مهاجران به مردی از انصار تنه زد. هر دو گروه خود را به یاری فراخواندند و پیامبر ﷺ این فراخوان‌ها را نکوهش کرد.

توضیح واژه‌های دشوار
مهاجران

مسلمانانی که از مکه به مدینه هجرت کردند.

انصار

اهالی مدینه که از پیامبر ﷺ و مهاجران حمایت کردند.

فراخوان جاهلی

دعوت به نزاع گروهی بر پایه تبار یا قبیله، مانند دوران پیش از اسلام.

برداشت‌های عالمان

عالمان کلاسیک، از جمله نووی، توضیح داده‌اند که پیامبر ﷺ جانبداری بر پایه تبار و وفاداری گروهی را هنگامی نکوهش می‌کرد که موجب ستم و تفرقه شود. یاری‌کردن یک گروه به‌خودی‌خود ممنوع نیست؛ معیار، عدالت است نه تبار. پیامبر ﷺ همچنین تصمیم گرفت عبدالله بن اُبی را نکشد تا تصویری زیان‌بار از جامعه مسلمانان ایجاد نشود.

درس‌هایی برای امروز
  1. هنگام درگیری، خویشاوندان، خانواده یا گروه خود را به یاری مخوانید؛ ماجرا را بازگو کنید و راه‌حلی عادلانه بخواهید.
  2. با نفرت‌پراکنی گروهی بی‌درنگ مقابله کنید و هم از ستمدیده و هم از بی‌گناه در برابر انتقام محافظت کنید.
  3. هنگام برخورد با رفتار زیان‌بار، پیامد واکنش خود برای جامعه را نیز در نظر بگیرید.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

هر روز یک حدیث، به زبان خودت

اپلیکیشن هر روز یک حدیث همراه با توضیح به تو ارائه می‌دهد؛ حتی به‌صورت ویجت روی تلفنت. استفاده از آن رایگان است.