کتاب سهو · Sunan an-Nasa'i

Sunan an-Nasa'i، حدیث 1224

روایت‌شده توسط Abu Hurairah. متن عربی همراه با ترجمه و توضیح اختصاصی.

Sahih (معتبر)کتاب: کتاب سهو
سنن النسائي
چه کسی روایت کرد؟

به روایت Abu Hurairah

Sahih (معتبر)

روایت

متن عربی

أَخْبَرَنَا حُمَيْدُ بْنُ مَسْعَدَةَ، قَالَ حَدَّثَنَا يَزِيدُ، - وَهُوَ ابْنُ زُرَيْعٍ - قَالَ حَدَّثَنَا ابْنُ عَوْنٍ، عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ سِيرِينَ، قَالَ قَالَ أَبُو هُرَيْرَةَ صَلَّى بِنَا النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم إِحْدَى صَلاَتَىِ الْعَشِيِّ ‏.‏ قَالَ قَالَ أَبُو هُرَيْرَةَ وَلَكِنِّي نَسِيتُ - قَالَ - فَصَلَّى بِنَا رَكْعَتَيْنِ ثُمَّ سَلَّمَ فَانْطَلَقَ إِلَى خَشَبَةٍ مَعْرُوضَةٍ فِي الْمَسْجِدِ فَقَالَ بِيَدِهِ عَلَيْهَا كَأَنَّهُ غَضْبَانُ وَخَرَجَتِ السَّرَعَانُ مِنْ أَبْوَابِ الْمَسْجِدِ فَقَالُوا قُصِرَتِ الصَّلاَةُ وَفِي الْقَوْمِ أَبُو بَكْرٍ وَعُمَرُ - رضى الله عنهما - فَهَابَاهُ أَنْ يُكَلِّمَاهُ وَفِي الْقَوْمِ رَجُلٌ فِي يَدَيْهِ طُولٌ قَالَ كَانَ يُسَمَّى ذَا الْيَدَيْنِ فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ أَنَسِيتَ أَمْ قُصِرَتِ الصَّلاَةُ قَالَ ‏"‏ لَمْ أَنْسَ وَلَمْ تُقْصَرِ الصَّلاَةُ ‏"‏ ‏.‏ قَالَ وَقَالَ ‏"‏ أَكَمَا قَالَ ذُو الْيَدَيْنِ ‏"‏ ‏.‏ قَالُوا نَعَمْ ‏.‏ فَجَاءَ فَصَلَّى الَّذِي كَانَ تَرَكَهُ ثُمَّ سَلَّمَ ثُمَّ كَبَّرَ فَسَجَدَ مِثْلَ سُجُودِهِ أَوْ أَطْوَلَ ثُمَّ رَفَعَ رَأْسَهُ وَكَبَّرَ ثُمَّ سَجَدَ مِثْلَ سُجُودِهِ أَوْ أَطْوَلَ ثُمَّ رَفَعَ رَأْسَهُ ثُمَّ كَبَّرَ ‏.‏

ترجمه

حمید بن مسعده به ما خبر داد و گفت: یزید — که همان ابن زریع است — برای ما حدیث کرد و گفت: ابن عون از محمد بن سیرین نقل کرد که گفت: ابوهُریره فرمود:

«پیامبر ﷺ یکی از نمازهای شب را با ما خواند.» ابوهُریره گفت: «اما من فراموش کردم کدام نماز بود.» او گفت: «پیامبر ﷺ دو رکعت با ما نماز خواند، سپس سلام داد و به سمت تکه چوبی که در مسجد گذاشته شده بود رفت و دستش را بر آن نهاد، گویی خشمگین بود. شتاب‌زدگان از درهای مسجد خارج شدند و گفتند: نماز کوتاه شده است. در میان مردم ابوبکر و عمر — رضی الله عنهما — حضور داشتند، اما از روی هیبت و احترام جرأت نکردند با ایشان سخن بگویند. در میان جمع مردی بود که دستان بلندی داشت و به ذوالیدین معروف بود. او پرسید: ای رسول خدا ﷺ، آیا فراموش کردید یا نماز کوتاه شده است؟ ایشان فرمودند: «فراموش نکرده‌ام و نماز نیز کوتاه نشده است.» سپس پرسیدند: «آیا همان‌طور است که ذوالیدین گفت؟» مردم پاسخ دادند: «بله.» آنگاه ایشان آمدند و آنچه را جا افتاده بود به جا آوردند، سپس سلام دادند. بعد تکبیر گفتند و سجده کردند، مانند سجده معمولی یا طولانی‌تر از آن. سپس سر بلند کردند و تکبیر گفتند و دوباره سجده کردند، مانند سجده معمولی یا طولانی‌تر از آن. سپس سر بلند کردند و تکبیر گفتند.

ترجمه و توضیح توسط Khutba World، ترجمه‌شده از عربی.

پیام اصلی

پس از آن‌که بخشی از نماز را از روی فراموشی ترک کرد، پیامبر ﷺ آن را جبران کرد و سجدهٔ سهو به‌جا آورد.

توضیح واژه‌های دشوار
رکعت

واحدهای تشکیل‌دهندهٔ نماز.

سلام

درود پایانی که با آن نماز پایان می‌یابد.

سجدهٔ سهو

سجده‌هایی که در صورت فراموشی در نماز به‌جا آورده می‌شوند.

برداشت‌های عالمان

عالمان از این روایت چنین برداشت می‌کنند که اگر کسی از روی فراموشی نماز را زودتر از موعد تمام کند، به‌محض روشن‌شدن اشتباه، بخشِ باقی‌مانده را تکمیل می‌کند و سپس سجدهٔ سهو به‌جا می‌آورد. روایت همچنین نشان می‌دهد که امام می‌تواند از حاضران پرس‌وجو کند و آنان نیز می‌توانند با احترام اشتباهش را به او یادآوری کنند. مذاهب فقهی دربارهٔ جزئیاتی، از جمله زمان دقیق سجده‌ها، اختلاف نظر دارند؛ این حدیث در این مورد، دلیلی برای تکمیل نماز و به‌جا آوردن سجدهٔ سهو پس از سلام به شمار می‌آید.

درس‌هایی برای امروز
  1. اگر هنگام نماز متوجه اشتباهی شدید، آن را با آرامش و مطابق احکام سجدهٔ سهو اصلاح کنید.
  2. اگر دلیل روشنی دارید، با ادب امام را از اشتباهش آگاه کنید.
  3. احکام پایهٔ سجدهٔ سهو را بیاموزید تا فراموشی بی‌دلیل شما را سردرگم نکند.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

هر روز یک حدیث، به زبان خودت

اپلیکیشن هر روز یک حدیث همراه با توضیح به تو ارائه می‌دهد؛ حتی به‌صورت ویجت روی تلفنت. استفاده از آن رایگان است.