کتاب زکات · Sunan an-Nasa'i

Sunan an-Nasa'i، حدیث 2546

روایت‌شده توسط Jabir ibn Abdullah. متن عربی همراه با ترجمه و توضیح اختصاصی.

Sahih (معتبر)کتاب: کتاب زکات
سنن النسائي
چه کسی روایت کرد؟

به روایت Jabir ibn Abdullah

Sahih (معتبر)

روایت

متن عربی

أَخْبَرَنَا قُتَيْبَةُ، قَالَ حَدَّثَنَا اللَّيْثُ، عَنْ أَبِي الزُّبَيْرِ، عَنْ جَابِرٍ، قَالَ أَعْتَقَ رَجُلٌ مِنْ بَنِي عُذْرَةَ عَبْدًا لَهُ عَنْ دُبُرٍ، فَبَلَغَ ذَلِكَ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَقَالَ ‏"‏ أَلَكَ مَالٌ غَيْرُهُ ‏"‏ ‏.‏ قَالَ لاَ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ مَنْ يَشْتَرِيهِ مِنِّي ‏"‏ ‏.‏ فَاشْتَرَاهُ نُعَيْمُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ الْعَدَوِيُّ بِثَمَانِمِائَةِ دِرْهَمٍ فَجَاءَ بِهَا رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَدَفَعَهَا إِلَيْهِ ثُمَّ قَالَ ‏"‏ ابْدَأْ بِنَفْسِكَ فَتَصَدَّقْ عَلَيْهَا فَإِنْ فَضَلَ شَىْءٌ فَلأَهْلِكَ فَإِنْ فَضَلَ شَىْءٌ عَنْ أَهْلِكَ فَلِذِي قَرَابَتِكَ فَإِنْ فَضَلَ عَنْ ذِي قَرَابَتِكَ شَىْءٌ فَهَكَذَا وَهَكَذَا يَقُولُ بَيْنَ يَدَيْكَ وَعَنْ يَمِينِكَ وَعَنْ شِمَالِكَ ‏"‏ ‏.‏

ترجمه

قتیبه به ما خبر داد و گفت: لیث از ابوالزبیر، از جابر روایت کرد که مردی از بنی‌عذره غلام خود را تدبیر کرد (یعنی پس از مرگش آزاد شود). این خبر به رسول الله ﷺ رسید، فرمودند:

«آیا غیر از او مال دیگری داری؟» گفت: «خیر.» رسول الله ﷺ فرمودند: «چه کسی او را از من می‌خرد؟» نعیم بن عبدالله عدوی او را به هشتصد درهم خرید. سپس رسول الله ﷺ آن پول را آوردند و به آن مرد دادند و فرمودند: «ابتدا از خودت شروع کن و بر خودت انفاق نما؛ اگر چیزی باقی ماند، برای خانواده‌ات باشد؛ اگر پس از خانواده‌ات چیزی باقی ماند، برای خویشاوندانت باشد؛ و اگر پس از خویشاوندانت چیزی باقی ماند، آنگاه این‌گونه و این‌گونه»، و به پیش رو، راست و چپ اشاره کردند.

ترجمه و توضیح توسط Khutba World، ترجمه‌شده از عربی.

پیام اصلی

دیگران را از داراییِ اضافه‌تان بهره‌مند کنید، اما نخست نیازهای ضروری خود و خانواده‌تان را برآورده سازید.

پیشینه و سبب بیان

مردی از بنی‌عُذره مقرر کرده بود که برده‌اش پس از مرگ او آزاد شود. چون آن برده تنها دارایی او بود، پیامبر ﷺ دستور دادند او را بفروشند و بهایش را به آن مرد بازگرداندند.

توضیح واژه‌های دشوار
پس از مرگش آزاد شود

حکمی که بر اساس آن برده پس از درگذشت صاحبش آزاد می‌شد.

درهم

سکه‌ای نقره‌ای که در آن زمان به‌عنوان پول به کار می‌رفت.

صدقه‌ها

بخشش‌های داوطلبانه به خود یا دیگران؛ در اینجا این رهنمود نخست بر تأمین نیازهای ضروری تأکید می‌کند.

برداشت‌های عالمان

عالمان از این روایت چنین برداشت کرده‌اند که تأمین واجب نیازهای خود و خانواده بر صدقهٔ مستحب مقدم است. این روایت همچنین می‌آموزد که بخشش نباید به بهای از دست رفتن امکانات ضروری زندگی یا حقوق اعضای خانواده باشد. مذاهب فقهی اهمیت نفقهٔ کسانی را که فرد مسئول تأمین آنان است می‌پذیرند؛ جزئیات تکالیف و شرایط، بسته به موقعیت و مذهب فقهی تفاوت دارد.

درس‌هایی برای امروز
  1. ابتدا فهرستی از هزینه‌های ضروری خود و کسانی که مسئول تأمین آنان هستید تهیه کنید.
  2. صدقهٔ داوطلبانه بدهید، بی‌آنکه اجاره، غذا، بدهی‌ها یا نیازهای ضروری خانواده را به خطر بیندازید.
  3. سپس به‌اندازهٔ توان خود به خویشاوندان و دیگران کمک کنید، بی‌آنکه تکالیف شرعی‌تان را نادیده بگیرید.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

هر روز یک حدیث، به زبان خودت

اپلیکیشن هر روز یک حدیث همراه با توضیح به تو ارائه می‌دهد؛ حتی به‌صورت ویجت روی تلفنت. استفاده از آن رایگان است.