کتاب بیعت · Sunan an-Nasa'i

Sunan an-Nasa'i، حدیث 4191

روایت‌شده توسط Abdullah ibn Amr. متن عربی همراه با ترجمه و توضیح اختصاصی.

Sahih (معتبر)کتاب: کتاب بیعت
سنن النسائي
چه کسی روایت کرد؟

به روایت Abdullah ibn Amr

Sahih (معتبر)

روایت

متن عربی

أَخْبَرَنَا هَنَّادُ بْنُ السَّرِيِّ، عَنْ أَبِي مُعَاوِيَةَ، عَنِ الأَعْمَشِ، عَنْ زَيْدِ بْنِ وَهْبٍ، عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ عَبْدِ رَبِّ الْكَعْبَةِ، قَالَ انْتَهَيْتُ إِلَى عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَمْرٍو وَهُوَ جَالِسٌ فِي ظِلِّ الْكَعْبَةِ وَالنَّاسُ عَلَيْهِ مُجْتَمِعُونَ قَالَ فَسَمِعْتُهُ يَقُولُ بَيْنَا نَحْنُ مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فِي سَفَرٍ إِذْ نَزَلْنَا مَنْزِلاً فَمِنَّا مَنْ يَضْرِبُ خِبَاءَهُ وَمِنَّا مَنْ يَنْتَضِلُ وَمِنَّا مَنْ هُوَ فِي جَشْرَتِهِ إِذْ نَادَى مُنَادِي النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم الصَّلاَةَ جَامِعَةً فَاجْتَمَعْنَا فَقَامَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم فَخَطَبَنَا فَقَالَ ‏ "‏ إِنَّهُ لَمْ يَكُنْ نَبِيٌّ قَبْلِي إِلاَّ كَانَ حَقًّا عَلَيْهِ أَنْ يَدُلَّ أُمَّتَهُ عَلَى مَا يَعْلَمُهُ خَيْرًا لَهُمْ وَيُنْذِرَهُمْ مَا يَعْلَمُهُ شَرًّا لَهُمْ وَإِنَّ أُمَّتَكُمْ هَذِهِ جُعِلَتْ عَافِيَتُهَا فِي أَوَّلِهَا وَإِنَّ آخِرَهَا سَيُصِيبُهُمْ بَلاَءٌ وَأُمُورٌ يُنْكِرُونَهَا تَجِيءُ فِتَنٌ فَيُدَقِّقُ بَعْضُهَا لِبَعْضٍ فَتَجِيءُ الْفِتْنَةُ فَيَقُولُ الْمُؤْمِنُ هَذِهِ مُهْلِكَتِي ثُمَّ تَنْكَشِفُ ثُمَّ تَجِيءُ فَيَقُولُ هَذِهِ مُهْلِكَتِي ثُمَّ تَنْكَشِفُ فَمَنْ أَحَبَّ مِنْكُمْ أَنْ يُزَحْزَحَ عَنِ النَّارِ وَيُدْخَلَ الْجَنَّةَ فَلْتُدْرِكْهُ مَوْتَتُهُ وَهُوَ مُؤْمِنٌ بِاللَّهِ وَالْيَوْمِ الآخِرِ وَلْيَأْتِ إِلَى النَّاسِ مَا يُحِبُّ أَنْ يُؤْتَى إِلَيْهِ وَمَنْ بَايَعَ إِمَامًا فَأَعْطَاهُ صَفْقَةَ يَدِهِ وَثَمَرَةَ قَلْبِهِ فَلْيُطِعْهُ مَا اسْتَطَاعَ فَإِنْ جَاءَ أَحَدٌ يُنَازِعُهُ فَاضْرِبُوا رَقَبَةَ الآخَرِ ‏"‏ ‏.‏ فَدَنَوْتُ مِنْهُ فَقُلْتُ سَمِعْتَ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يَقُولُ هَذَا قَالَ نَعَمْ ‏.‏ وَذَكَرَ الْحَدِيثَ ‏.‏

ترجمه

هناد بن سری به ما خبر داد، از ابومعاویه، از اعمش، از زید بن وهب، از عبدالرحمن بن عبد رب الکعبة که گفت: نزد عبدالله بن عمرو آمدم در حالی که در سایه کعبه نشسته بود و مردم گرد او جمع شده بودند. گفت: شنیدم که می‌فرمود: هنگامی که با رسول خدا ﷺ در سفری بودیم، در منزلی فرود آمدیم؛ برخی از ما خیمه‌هایشان را برپا می‌کردند، برخی تیراندازی می‌کردند و برخی مشغول تیمار کردن مرکب‌هایشان بودند. ناگهان منادی پیامبر ﷺ ندا داد:

«الصلاة جامعة!» پس گرد هم آمدیم و پیامبر ﷺ برخاست و برای ما خطبه خواند و فرمود: «هیچ پیامبری پیش از من نبود مگر اینکه حق بود بر عهده‌اش تا امتش را به آنچه خیر آنان می‌دانست راهنمایی کند و از آنچه شر آنان می‌دانست برحذر دارد. همانا عافیت این امت شما در نسل نخست آن قرار داده شده است و نسل‌های پایانی دچار بلاها و اموری خواهند شد که انکار می‌کنند. فتنه‌هایی پدید آید که برخی برخی دیگر را ناچیز جلوه دهد؛ چون فتنه‌ای آید، مؤمن گوید: «این هلاکت من است»، سپس برطرف شود. باز فتنه‌ای دیگر آید و گوید: «این هلاکت من است»، سپس آن نیز برطرف گردد. هر کس از شما دوست دارد از آتش دور بماند و وارد بهشت شود، مرگش باید در حالی فرا رسد که به الله و روز جزا ایمان داشته باشد و با مردم چنان رفتار کند که دوست دارد با او رفتار شود. و هر کس با امامی بیعت کرد و دست و خلوص قلبش را به او سپرد، تا جایی که توان دارد از او اطاعت کند؛ و اگر کسی آمد و با او به نزاع برخاست، گردن آن دیگری را بزنید.» سپس نزدیکش شدم و گفتم: آیا این سخن را از رسول خدا ﷺ شنیده‌اید؟ گفت: آری، و حدیث را کامل ذکر کرد.

ترجمه و توضیح توسط Khutba World، ترجمه‌شده از عربی.

پیام اصلی

ایمان، عدالت و اطاعت در دوران فتنه، جامعه را حفظ می‌کند.

توضیح واژه‌های دشوار
فتنه

آزمایش یا آشوبی که ایمان، قضاوت و روابط میان مردم را می‌آزماید.

بیعت

سوگند وفاداری و پیمانی با یک رهبر.

اخلاص قلب او

صداقت درونی و نیت جدی‌ای که شخص هنگام بستن پیمان دارد.

برداشت‌های عالمان

عالمان کلاسیک از این روایت برداشت کرده‌اند که مؤمن در دوران آشوب باید به ایمان پایبند بماند، با مردم به عدالت رفتار کند و با ادعاهای رقیب، جامعه را بیش از پیش دچار تفرقه نسازد. اطاعت از رهبر تا جایی واجب است که شخص توان آن را داشته باشد و شامل اطاعت در گناه نمی‌شود. جمله پایانی درباره مقابله با مدعیِ رهبری، ناظر به پایان‌دادن به شورش مسلحانه و حفاظت از جامعه است؛ این جمله مجوزی برای خشونت فردی نیست. داوری و اجرای حکم بر عهده مرجع دارای صلاحیت و تابع احکام اسلامی مربوط است.

درس‌هایی برای امروز
  1. در دوران آشوب به ایمان پایبند بمانید و پیش از بازنشر خبرها، آن‌ها را بررسی کنید.
  2. با دیگران همان‌گونه صادقانه و با همان اندازه مراقبت رفتار کنید که از آنان انتظار دارید.
  3. در آشوب سیاسی به راهنمایی مسالمت‌آمیزِ مراجع دارای صلاحیت رجوع کنید و هرگز شخصاً به خشونت دست نزنید.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

هر روز یک حدیث، به زبان خودت

اپلیکیشن هر روز یک حدیث همراه با توضیح به تو ارائه می‌دهد؛ حتی به‌صورت ویجت روی تلفنت. استفاده از آن رایگان است.