کتاب قسامه، قصاص و دیات · Sunan an-Nasa'i

Sunan an-Nasa'i، حدیث 4772

روایت‌شده توسط Ya'la ibn Umayyah. متن عربی همراه با ترجمه و توضیح اختصاصی.

Sahih (معتبر)کتاب: کتاب قسامه، قصاص و دیات
سنن النسائي
چه کسی روایت کرد؟

از النسائي تا پیامبر ﷺ

Sahih (معتبر)
  1. 1أَبُو بَكْرِ بْنُ إِسْحَاقَآن را به النسائي روایت کرد
  2. 2أَبُو الْجَوَّابِ
  3. 3عَمَّارٌ
  4. 4مُحَمَّدِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ أَبِي لَيْلَى
  5. 5الْحَكَمِ
  6. 6مُحَمَّدِ بْنِ مُسْلِمٍ
  7. 7صَفْوَانَ بْنِ يَعْلَى
  8. 8رسول خدا ﷺ

ترتیب مطابق متن عربی این روایت است.

روایت

متن عربی

أَخْبَرَنِي أَبُو بَكْرِ بْنُ إِسْحَاقَ، قَالَ حَدَّثَنَا أَبُو الْجَوَّابِ، قَالَ حَدَّثَنَا عَمَّارٌ، عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ أَبِي لَيْلَى، عَنِ الْحَكَمِ، عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ مُسْلِمٍ، عَنْ صَفْوَانَ بْنِ يَعْلَى، أَنَّ أَبَاهُ، غَزَا مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فِي غَزْوَةِ تَبُوكَ فَاسْتَأْجَرَ أَجِيرًا فَقَاتَلَ رَجُلاً فَعَضَّ الرَّجُلُ ذِرَاعَهُ فَلَمَّا أَوْجَعَهُ نَتَرَهَا فَأَنْدَرَ ثَنِيَّتَهُ فَرُفِعَ ذَلِكَ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَقَالَ ‏ "‏ يَعْمِدُ أَحَدُكُمْ فَيَعَضُّ أَخَاهُ كَمَا يَعَضُّ الْفَحْلُ ‏"‏ ‏.‏ فَأَبْطَلَ ثَنِيَّتَهُ ‏.‏

ترجمه

ابوبکر بن اسحاق به من خبر داد و گفت: ابوالجواب برای ما حدیث کرد و گفت: عمار برای ما حدیث کرد، از محمد بن عبدالرحمن بن ابی‌لیلی، از حکم، از محمد بن مسلم، از صفوان بن یعلی که پدرش در غزوه تبوک همراه رسول خدا ﷺ شرکت جست. او کارگری را اجیر کرد که با مردی دیگر به نزاع پرداخت. آن مرد بازوی او را گاز گرفت و چون دردش آمد، بازوی خود را کشید که باعث افتادن دندان پیشین گازگیرنده شد. این ماجرا به محضر رسول خدا ﷺ ارجاع داده شد و ایشان فرمودند:

«آیا یکی از شما عمداً برادرش را مانند شتر نر گاز می‌گیرد؟» و سپس خسارت آن دندان را باطل اعلام کردند.

ترجمه و توضیح توسط Khutba World، ترجمه‌شده از عربی.

پیام اصلی

کسی که در برابر گازگرفتگی دفاع می‌کند، مسئول جبران دندانی که در نتیجه آن می‌افتد نیست.

پیشینه و سبب بیان

در جریان لشکرکشی تبوک، مردی بازوی مردی اجیرشده را گاز گرفت. هنگامی که او بازویش را عقب کشید، دندان پیشینِ گازگیرنده افتاد. این ماجرا به پیامبر ﷺ عرضه شد.

توضیح واژه‌های دشوار
تبوک

محل لشکرکشی‌ای که پیامبر ﷺ در آن شرکت داشت.

دیه

غرامت مالی‌ای که در برخی موارد برای جراحت بدنی یا مرگ واجب می‌شود.

ساقط دانستن

در این ماجرا یعنی برای دندان ازدست‌رفته غرامتی تعیین نشد.

برداشت‌های عالمان

عالمان از این روایت چنین برداشت کرده‌اند که کسی که در برابر گازگرفتگیِ ناحق از خود دفاع می‌کند، مسئول آسیبی نیست که مستقیماً در اثر عقب‌کشیدن بازویش پدید می‌آید. این حکم مجوزی کلی برای خشونت نیست؛ واکنش باید فقط برای دفع حمله باشد. مسئولیت به شرایط و داوری حقوقیِ معتبر بستگی دارد؛ این روایت مشخصاً درباره گازگرفتگی و دندانی است که در پی آن افتاد.

درس‌هایی برای امروز
  1. بکوشید حمله را دفع کنید، بی‌آنکه بیش از حد لازم آسیب برسانید.
  2. اختلاف‌های مربوط به جراحت را به مرجع قضایی صلاحیت‌دار بسپارید و خودسرانه تلافی نکنید.
  3. مسئولیت را بر پایه جزئیات واقعی ماجرا بسنجید، نه فقط بر اساس آسیبی که در پایان رخ داده است.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

هر روز یک حدیث، به زبان خودت

اپلیکیشن هر روز یک حدیث همراه با توضیح به تو ارائه می‌دهد؛ حتی به‌صورت ویجت روی تلفنت. استفاده از آن رایگان است.