کتاب ولاء و هبه · Jami at-Tirmidhi

Jami at-Tirmidhi، حدیث 2129

روایت‌شده توسط Aisha bint Abi Bakr. متن عربی همراه با ترجمه و توضیح اختصاصی.

Sahih (معتبر)کتاب: کتاب ولاء و هبه
جامع الترمذي
چه کسی روایت کرد؟

از الترمذي تا پیامبر ﷺ

Sahih (معتبر)
  1. 1قُتَيْبَةُآن را به الترمذي روایت کرد
  2. 2اللَّيْثُ
  3. 3ابْنِ شِهَابٍ
  4. 4عُرْوَةَ
  5. 5عَائِشَةَ
  6. 6رسول خدا ﷺ

ترتیب مطابق متن عربی این روایت است.

روایت

متن عربی

حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ، حَدَّثَنَا اللَّيْثُ، عَنِ ابْنِ شِهَابٍ، عَنْ عُرْوَةَ، عَنْ عَائِشَةَ، أَنَّ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم دَخَلَ عَلَيْهَا مَسْرُورًا تَبْرُقُ أَسَارِيرُ وَجْهِهِ فَقَالَ ‏ "‏ أَلَمْ تَرَىْ أَنَّ مُجَزِّزًا نَظَرَ آنِفًا إِلَى زَيْدِ بْنِ حَارِثَةَ وَأُسَامَةَ بْنِ زَيْدٍ فَقَالَ هَذِهِ الأَقْدَامُ بَعْضُهَا مِنْ بَعْضٍ ‏" ‏ ‏.‏ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ ‏.‏

ترجمه

قتیبه برای ما حدیث کرد، لیث برای ما حدیث کرد، از ابن شهاب، از عروه، از عایشه رضی الله عنها که پیامبر ﷺ در حالی که مسرور بودند و چهره‌شان از شادی می‌درخشید، بر او وارد شدند و فرمودند:

«آیا ندیدی که مُجَزِّز همین الان به زید بن حارثه و اسامه بن زید نگاه کرد و گفت: این پاها متعلق به یکدیگرند (یعنی پدر و پسر هستند)؟» ابوعیسی گفت: این حدیث حسن صحیح است.

ترجمه و توضیح توسط Khutba World، ترجمه‌شده از عربی.

پیام اصلی

شناخت پیوندهای خانوادگی، پیامبر ﷺ را شادمان کرد.

توضیح واژه‌های دشوار
مُجَزِّز

مردی که به دانایی در شناخت ویژگی‌های جسمانی و شباهت خانوادگی شهرت داشت.

این پاها به یکدیگر تعلق دارند

مُجَزِّز از شباهت پاهای زید و اسامه دریافت که آن دو با یکدیگر خویشاوندند.

ولاء

پیوندی که از نظر شرعی به‌سبب آزاد کردن برده پدید می‌آید؛ در این روایت، موضوع اصلی سخن نیست.

برداشت‌های عالمان

دانشمندان از این روایت برداشت می‌کنند که شباهت ظاهری می‌تواند نشانه‌ای از خویشاوندی باشد، اما به‌تنهایی نسب را از نظر شرعی ثابت نمی‌کند. سخن مُجَزِّز پیامبر ﷺ را شادمان کرد، زیرا پیوند خانوادگی زید و اسامه را در برابر کسانی که در آن تردید داشتند تأیید می‌کرد. مذاهب فقهی نسب را بر پایهٔ ادلهٔ شرعیِ پذیرفته‌شده بررسی می‌کنند؛ این روایت قاعده‌ای مستقل نیست که جایگزین آن ادله شود.

درس‌هایی برای امروز
  1. پیوندهای خانوادگی را با دقت بشناسید و احکام شرعی را صرفاً بر پایهٔ شباهت ظاهری صادر نکنید.
  2. خبرهای خوبی را که مردم را آشتی می‌دهد و پیوندهای خانوادگی را تأیید می‌کند، بازگو کنید.
  3. با نسب افراد محترمانه برخورد کنید و نگذارید گمان‌های اثبات‌نشده به اتهام تبدیل شوند.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

هر روز یک حدیث، به زبان خودت

اپلیکیشن هر روز یک حدیث همراه با توضیح به تو ارائه می‌دهد؛ حتی به‌صورت ویجت روی تلفنت. استفاده از آن رایگان است.