Jami at-Tirmidhi، حدیث 2178
روایتشده توسط Abdullah ibn Amr. متن عربی همراه با ترجمه و توضیح اختصاصی.
به روایت Abdullah ibn Amr
روایت
حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مُعَاوِيَةَ الْجُمَحِيُّ، حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ سَلَمَةَ، عَنْ لَيْثٍ، عَنْ طَاوُسٍ، عَنْ زِيَادِ بْنِ سِيمِينْ، كُوشْ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَمْرٍو، قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " تَكُونُ فِتْنَةٌ تَسْتَنْظِفُ الْعَرَبَ قَتْلاَهَا فِي النَّارِ اللِّسَانُ فِيهَا أَشَدُّ مِنَ السَّيْفِ " . قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ غَرِيبٌ . سَمِعْتُ مُحَمَّدَ بْنَ إِسْمَاعِيلَ يَقُولُ لاَ يُعْرَفُ لِزِيَادِ بْنِ سِيمِينَ كُوشْ غَيْرُ هَذَا الْحَدِيثِ رَوَاهُ حَمَّادُ بْنُ سَلَمَةَ عَنْ لَيْثٍ فَرَفَعَهُ وَرَوَاهُ حَمَّادُ بْنُ زَيْدٍ عَنْ لَيْثٍ فَوَقَفَهُ .
عبدالله بن معاویه جُمَحی به ما حدیث کرد، حماد بن سلمه به ما حدیث کرد، از لیث، از طاووس، از زیاد بن سیمین کوش، از عبدالله بن عمرو که گفت: رسول الله ﷺ فرمودند:
«فتنهای پدید خواهد آمد که عرب را نابود میسازد؛ کشتگان آن در آتش دوزخ خواهند بود و در آن فتنه، زبان از شمشیر برندهتر است.» ابوعیسی گوید: این حدیث غریب است. شنیدم که محمد بن اسماعیل میگفت: از زیاد بن سیمین کوش جز این حدیث شناخته شده نیست. حماد بن سلمه آن را از لیث به صورت مرفوع روایت کرده و حماد بن زید همان را از لیث به صورت موقوف روایت نموده است.
ترجمه و توضیح توسط Khutba World، ترجمهشده از عربی.
در دوران ناآرامیهای اجتماعی، زبان میتواند بیش از شمشیر آسیب برساند.
آزمونی سخت یا دورهای از اختلاف و ناآرامی.
سخنان میتوانند هنگام درگیریها دشمنی و خشونت را برانگیزند.
این روایت دربارهٔ تأثیر ویرانگر سخنان در هنگام اختلاف هشدار میدهد، اما زنجیرهٔ ضعیف آن باعث میشود بهتنهایی دلیلی برای اثبات حکمی دینی بر وجوب یا حرمت نباشد. عالمان برای وجوب کلی پرهیز از سخنان زیانبار، از جمله به روایات نیرومندی استناد میکنند؛ مانند سخن صحیح: سخن نیک بگویید یا سکوت کنید. چهار مکتب فقهی اهلسنت، سخنان مشخص را بر پایهٔ ادلهٔ معتبر و شرایط موجود ارزیابی میکنند؛ این روایت ضعیف بهتنهایی قاعدهای جداگانه مقرر نمیکند.
- در زمان درگیری، خبرهای تأییدنشده را بازنشر نکنید و از سخنانی که مردم را به جان هم میاندازد بپرهیزید.
- پیش از سخنگفتن از خود بپرسید آیا حرفتان درست، سودمند و سازنده است؛ اگر نیست، سکوت کنید.
- احکام و تکالیف دینی را بر پایهٔ ادلهٔ معتبر بنا کنید، نه فقط بر این روایت ضعیف.
پیامبر ﷺ در این روایت میآموزد: هر کس به خدا و روز واپسین ایمان دارد، سخن نیک بگوید یا سکوت کند. این روایت معتبر، مبنایی قابل اعتماد برای سنجیده سخنگفتن فراهم میکند.
Sahih al-Bukhari · #525 (Sahih)این روایت به شناخت فتنه و طلب راهنمایی در دوران ناآرامی میپردازد و از نظر موضوعی مکملی معتبر است.
هر روز یک حدیث، به زبان خودت
اپلیکیشن هر روز یک حدیث همراه با توضیح به تو ارائه میدهد؛ حتی بهصورت ویجت روی تلفنت. استفاده از آن رایگان است.