کتاب صلوة · Jami at-Tirmidhi

Jami at-Tirmidhi، حدیث 294

روایت‌شده توسط Abdullah ibn Umar. متن عربی همراه با ترجمه و توضیح اختصاصی.

Sahih (معتبر)کتاب: کتاب صلوة
جامع الترمذي
چه کسی روایت کرد؟

به روایت Abdullah ibn Umar

Sahih (معتبر)

روایت

متن عربی

حَدَّثَنَا مَحْمُودُ بْنُ غَيْلاَنَ، وَيَحْيَى بْنُ مُوسَى، وَغَيْرُ، وَاحِدٍ، قَالُوا حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ، عَنْ مَعْمَرٍ، عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَ، عَنْ نَافِعٍ، عَنِ ابْنِ عُمَرَ، أَنَّ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم كَانَ إِذَا جَلَسَ فِي الصَّلاَةِ وَضَعَ يَدَهُ الْيُمْنَى عَلَى رُكْبَتِهِ وَرَفَعَ إِصْبَعَهُ الَّتِي تَلِي الإِبْهَامَ الْيُمْنَى يَدْعُو بِهَا وَيَدُهُ الْيُسْرَى عَلَى رُكْبَتِهِ بَاسِطَهَا عَلَيْهِ ‏.‏ قَالَ وَفِي الْبَابِ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ الزُّبَيْرِ وَنُمَيْرٍ الْخُزَاعِيِّ وَأَبِي هُرَيْرَةَ وَأَبِي حُمَيْدٍ وَوَائِلِ بْنِ حُجْرٍ ‏.‏ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ ابْنِ عُمَرَ حَدِيثٌ حَسَنٌ غَرِيبٌ لاَ نَعْرِفُهُ مِنْ حَدِيثِ عُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَ إِلاَّ مِنْ هَذَا الْوَجْهِ ‏.‏ وَالْعَمَلُ عَلَيْهِ عِنْدَ بَعْضِ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم وَالتَّابِعِينَ يَخْتَارُونَ الإِشَارَةَ فِي التَّشَهُّدِ وَهُوَ قَوْلُ أَصْحَابِنَا ‏.‏

ترجمه

محمود بن غیلان، یحیی بن موسی و دیگران به ما حدیث کردند؛ گفتند: عبدالرزاق از معمر، او از عبیدالله بن عمر، او از نافع و او از ابن عمر (رضی الله عنه) روایت کرد که چون پیامبر ﷺ در نماز می‌نشستند، دست راست خود را بر زانوی راست می‌گذاشتند و انگشتی را که کنار انگشت شست دست راست است بالا می‌بردند و با آن دعا می‌کردند، و دست چپشان را گشوده بر زانوی چپ قرار می‌دادند. راوی گوید: در این باب از عبدالله بن زبیر، نمیر خزاعی، ابوهریره، ابوحُمَید و وائل بن حُجر نیز روایاتی وارد شده است. ابوعیسی گوید: حدیث ابن عمر، حدیثی حسن و غریب است و ما آن را از عبیدالله بن عمر جز از این طریق نمی‌شناسیم. برخی از اهل علم از اصحاب پیامبر ﷺ و تابعین بر این عمل کرده‌اند؛ آنان اشاره کردن در تشهد را برگزیده‌اند و این همان قول اصحاب ماست.

ترجمه و توضیح توسط Khutba World، ترجمه‌شده از عربی.

پیام اصلی

پیامبر ﷺ هنگام نشستن در نماز، با انگشت اشارهٔ دست راست اشاره می‌کرد.

توضیح واژه‌های دشوار
تشهد

گواهی ایمان و دعاهایی که در حالت نشستهٔ نماز خوانده می‌شوند.

انگشت اشارهٔ دست راست

انگشتی در کنار شست که پیامبر ﷺ هنگام نشستن با آن اشاره می‌کرد.

غریب

حدیثی که از طریقی محدود روایت شده است.

برداشت‌های عالمان

ترمذی بیان می‌کند که برخی از صحابه و تابعین اشاره‌کردن هنگام تشهد را پسندیده می‌دانستند و این دیدگاه عالمان او نیز بود. روایت، قرارگرفتن دست راست روی زانو، بلندکردن انگشت اشاره هنگام دعا و قراردادن دست چپ به‌صورت صاف روی زانوی چپ را توصیف می‌کند. عالمان دربارهٔ جزئیات دقیق اجرا، مانند زمان و حرکت انگشت، دیدگاه‌های گوناگونی دارند؛ این اختلاف‌ها از مستحب‌بودن اشاره نمی‌کاهد.

درس‌هایی برای امروز
  1. هنگام تشهد با آرامش بنشینید و واژه‌های مقرر را با توجه ادا کنید.
  2. حالت دست‌های توصیف‌شده را تمرین کنید و هنگام دعا با انگشت اشارهٔ دست راست اشاره کنید.
  3. اختلاف‌های پذیرفته‌شده در جزئیات اجرا را بپذیرید و دیگران را به‌خاطر آن سرزنش نکنید.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

هر روز یک حدیث، به زبان خودت

اپلیکیشن هر روز یک حدیث همراه با توضیح به تو ارائه می‌دهد؛ حتی به‌صورت ویجت روی تلفنت. استفاده از آن رایگان است.