کتاب جمعه · Jami at-Tirmidhi

Jami at-Tirmidhi، حدیث 502

روایت‌شده توسط Abu Hurairah. متن عربی همراه با ترجمه و توضیح اختصاصی.

Da'if (ضعیف)کتاب: کتاب جمعه
جامع الترمذي
چه کسی روایت کرد؟

به روایت Abu Hurairah

Da'if (ضعیف)

روایت

متن عربی

سَمِعْتُ أَحْمَدَ بْنَ الْحَسَنِ، يَقُولُ كُنَّا عِنْدَ أَحْمَدَ بْنِ حَنْبَلٍ فَذَكَرُوا عَلَى مَنْ تَجِبُ الْجُمُعَةُ فَلَمْ يَذْكُرْ أَحْمَدُ فِيهِ عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم شَيْئًا ‏.‏ قَالَ أَحْمَدُ بْنُ الْحَسَنِ فَقُلْتُ لأَحْمَدَ بْنِ حَنْبَلٍ فِيهِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم ‏.‏ فَقَالَ أَحْمَدُ عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم قُلْتُ نَعَمْ ‏.‏ قَالَ أَحْمَدُ بْنُ الْحَسَنِ حَدَّثَنَا حَجَّاجُ بْنُ نُصَيْرٍ حَدَّثَنَا مُعَارِكُ بْنُ عَبَّادٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ سَعِيدٍ الْمَقْبُرِيِّ عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم قَالَ ‏ "‏ الْجُمُعَةُ عَلَى مَنْ آوَاهُ اللَّيْلُ إِلَى أَهْلِهِ ‏"‏ ‏.‏ قَالَ فَغَضِبَ عَلَىَّ أَحْمَدُ بْنُ حَنْبَلٍ وَقَالَ لِي اسْتَغْفِرْ رَبَّكَ اسْتَغْفِرْ رَبَّكَ ‏.‏ قَالَ أَبُو عِيسَى إِنَّمَا فَعَلَ أَحْمَدُ بْنُ حَنْبَلٍ هَذَا لأَنَّهُ لَمْ يَعُدَّ هَذَا الْحَدِيثَ شَيْئًا وَضَعَّفَهُ لِحَالِ إِسْنَادِهِ ‏.‏

ترجمه

شنیدم احمد بن حسن می‌گفت:

«ما نزد احمد بن حنبل بودیم که دربارهٔ اینکه نماز جمعه بر چه کسانی واجب است سخن گفتند، اما احمد در این باره چیزی از پیامبر ﷺ ذکر نکرد.» احمد بن حسن گفت: «به احمد بن حنبل گفتم: در این باره از ابی‌هریره روایتی از پیامبر ﷺ وجود دارد. احمد بن حنبل پرسید: از پیامبر ﷺ؟ گفتم: بله.» [احمد بن حسن ادامه داد:] «حجاج بن نصیر برای ما حدیث کرد، معارک بن عباد برای ما از عبدالله بن سعید مقبری، از پدرش، از ابی‌هریره روایت کرد که پیامبر ﷺ فرمودند: نماز جمعه بر کسی واجب است که شب را به نزد خانواده‌اش بازگردد.» او گفت: «آنگاه احمد بن حنبل بر من خشمگین شد و فرمود: از پروردگارت آمرزش بخواه، از پروردگارت آمرزش بخواه!» ابوعیسی گفت: «احمد بن حنبل چنین واکنشی نشان داد زیرا این حدیث را حجت نمی‌دانست و به دلیل وضعیت سند آن، حدیث را ضعیف شمرده بود.»

ترجمه و توضیح توسط Khutba World، ترجمه‌شده از عربی.

پیام اصلی

احمد بن حنبل روایت ضعیف دربارهٔ اینکه چه کسی باید نماز جمعه را به‌جا آورد، نپذیرفت.

توضیح واژه‌های دشوار
سند

زنجیرهٔ راویانی که حدیث را نقل کرده‌اند.

واجب

تکلیف دینی‌ای که بر اساس احکام اسلامی باید انجام شود.

برداشت‌های عالمان

ترمذی نقل می‌کند که احمد بن حنبل این روایت را به‌دلیل ضعف سند، حجت معتبر ندانست. بنابراین، این گفته که نماز جمعه بر کسی واجب است که شب نزد خانواده‌اش بازمی‌گردد، نمی‌تواند به‌تنهایی مبنای یک حکم شرعی قرار گیرد. عالمان وجوب را بر اساس ادلهٔ معتبر و شرایط مربوط تعیین می‌کنند؛ این روایت به‌تنهایی مبنایی برای تعیین آن شرایط فراهم نمی‌کند.

درس‌هایی برای امروز
  1. پیش از استنباط یک حکم دینی از روایت، اعتبار آن را بررسی کنید.
  2. وجوب نماز جمعه را بر ادلهٔ معتبر و توضیح عالمان صلاحیت‌دار استوار کنید.
  3. اگر عالمی سندی را نپذیرفت، دلیلش را بررسی کنید و روایت را قطعی و ثابت تلقی نکنید.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

هر روز یک حدیث، به زبان خودت

اپلیکیشن هر روز یک حدیث همراه با توضیح به تو ارائه می‌دهد؛ حتی به‌صورت ویجت روی تلفنت. استفاده از آن رایگان است.