Sahih al-Bukhari, hadith 4553
Isinalaysay ni Abdullah ibn Abbas. Tekstong Arabic na may sariling salin at paliwanag.
Isinalaysay ni Abdullah ibn Abbas
Itinuturing na mapagkakatiwalaan sa kabuuan ang Sahih al-Bukhari.
Ang salaysay
حَدَّثَنِي إِبْرَاهِيمُ بْنُ مُوسَى، عَنْ هِشَامٍ، عَنْ مَعْمَرٍ،. وَحَدَّثَنِي عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مُحَمَّدٍ، حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ، أَخْبَرَنَا مَعْمَرٌ، عَنِ الزُّهْرِيِّ، قَالَ أَخْبَرَنِي عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُتْبَةَ، قَالَ حَدَّثَنِي ابْنُ عَبَّاسٍ، قَالَ حَدَّثَنِي أَبُو سُفْيَانَ، مِنْ فِيهِ إِلَى فِيَّ قَالَ انْطَلَقْتُ فِي الْمُدَّةِ الَّتِي كَانَتْ بَيْنِي وَبَيْنَ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ـ قَالَ ـ فَبَيْنَا أَنَا بِالشَّأْمِ إِذْ جِيءَ بِكِتَابٍ مِنَ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم إِلَى هِرَقْلَ قَالَ وَكَانَ دِحْيَةُ الْكَلْبِيُّ جَاءَ بِهِ فَدَفَعَهُ إِلَى عَظِيمِ بُصْرَى، فَدَفَعَهُ عَظِيمُ بُصْرَى إِلَى ـ هِرَقْلَ ـ قَالَ فَقَالَ هِرَقْلُ هَلْ هَا هُنَا أَحَدٌ مِنْ قَوْمِ هَذَا الرَّجُلِ الَّذِي يَزْعُمُ أَنَّهُ نَبِيٌّ فَقَالُوا نَعَمْ. قَالَ فَدُعِيتُ فِي نَفَرٍ مِنْ قُرَيْشٍ فَدَخَلْنَا عَلَى هِرَقْلَ، فَأُجْلِسْنَا بَيْنَ يَدَيْهِ فَقَالَ أَيُّكُمْ أَقْرَبُ نَسَبًا مِنْ هَذَا الرَّجُلِ الَّذِي يَزْعُمُ أَنَّهُ نَبِيٌّ فَقَالَ أَبُو سُفْيَانَ فَقُلْتُ أَنَا. فَأَجْلَسُونِي بَيْنَ يَدَيْهِ، وَأَجْلَسُوا أَصْحَابِي خَلْفِي، ثُمَّ دَعَا بِتُرْجُمَانِهِ فَقَالَ قُلْ لَهُمْ إِنِّي سَائِلٌ هَذَا عَنْ هَذَا الرَّجُلِ الَّذِي يَزْعُمُ أَنَّهُ نَبِيٌّ، فَإِنْ كَذَبَنِي فَكَذِّبُوهُ. قَالَ أَبُو سُفْيَانَ وَايْمُ اللَّهِ، لَوْلاَ أَنْ يُؤْثِرُوا عَلَىَّ الْكَذِبَ لَكَذَبْتُ. ثُمَّ قَالَ لِتُرْجُمَانِهِ سَلْهُ كَيْفَ حَسَبُهُ فِيكُمْ قَالَ قُلْتُ هُوَ فِينَا ذُو حَسَبٍ. قَالَ فَهَلْ كَانَ مِنْ آبَائِهِ مَلِكٌ قَالَ قُلْتُ لاَ. قَالَ فَهَلْ كُنْتُمْ تَتَّهِمُونَهُ بِالْكَذِبِ قَبْلَ أَنْ يَقُولَ مَا قَالَ قُلْتُ لاَ. قَالَ أَيَتَّبِعُهُ أَشْرَافُ النَّاسِ أَمْ ضُعَفَاؤُهُمْ قَالَ قُلْتُ بَلْ ضُعَفَاؤُهُمْ. قَالَ يَزِيدُونَ أَوْ يَنْقُصُونَ قَالَ قُلْتُ لاَ بَلْ يَزِيدُونَ. قَالَ هَلْ يَرْتَدُّ أَحَدٌ مِنْهُمْ عَنْ دِينِهِ، بَعْدَ أَنْ يَدْخُلَ فِيهِ، سَخْطَةً لَهُ قَالَ قُلْتُ لاَ. قَالَ فَهَلْ قَاتَلْتُمُوهُ قَالَ قُلْتُ نَعَمْ. قَالَ فَكَيْفَ كَانَ قِتَالُكُمْ إِيَّاهُ قَالَ قُلْتُ تَكُونُ الْحَرْبُ بَيْنَنَا وَبَيْنَهُ سِجَالاً، يُصِيبُ مِنَّا وَنُصِيبُ مِنْهُ. قَالَ فَهَلْ يَغْدِرُ قَالَ قُلْتُ لاَ وَنَحْنُ مِنْهُ فِي هَذِهِ الْمُدَّةِ لاَ نَدْرِي مَا هُوَ صَانِعٌ فِيهَا. قَالَ وَاللَّهِ مَا أَمْكَنَنِي مِنْ كَلِمَةٍ أُدْخِلُ فِيهَا شَيْئًا غَيْرَ هَذِهِ. قَالَ فَهَلْ قَالَ هَذَا الْقَوْلَ أَحَدٌ قَبْلَهُ قُلْتُ لاَ. ثُمَّ قَالَ لِتُرْجُمَانِهِ قُلْ لَهُ إِنِّي سَأَلْتُكَ عَنْ حَسَبِهِ فِيكُمْ، فَزَعَمْتَ أَنَّهُ فِيكُمْ ذُو حَسَبٍ، وَكَذَلِكَ الرُّسُلُ تُبْعَثُ فِي أَحْسَابِ قَوْمِهَا، وَسَأَلْتُكَ هَلْ كَانَ فِي آبَائِهِ مَلِكٌ فَزَعَمْتَ أَنْ لاَ فَقُلْتُ لَوْ كَانَ مِنْ آبَائِهِ مَلِكٌ قُلْتُ رَجُلٌ يَطْلُبُ مُلْكَ آبَائِهِ، وَسَأَلْتُكَ عَنْ أَتْبَاعِهِ أَضُعَفَاؤُهُمْ أَمْ أَشْرَافُهُمْ فَقُلْتَ بَلْ ضُعَفَاؤُهُمْ، وَهُمْ أَتْبَاعُ الرُّسُلِ، وَسَأَلْتُكَ هَلْ كُنْتُمْ تَتَّهِمُونَهُ بِالْكَذِبِ قَبْلَ أَنْ يَقُولَ مَا قَالَ فَزَعَمْتَ أَنْ لاَ، فَعَرَفْتُ أَنَّهُ لَمْ يَكُنْ لِيَدَعَ الْكَذِبَ عَلَى النَّاسِ ثُمَّ يَذْهَبَ فَيَكْذِبَ عَلَى اللَّهِ، وَسَأَلْتُكَ هَلْ يَرْتَدُّ أَحَدٌ مِنْهُمْ عَنْ دِينِهِ بَعْدَ أَنْ يَدْخُلَ فِيهِ سَخْطَةً لَهُ فَزَعَمْتَ أَنْ لاَ، وَكَذَلِكَ الإِيمَانُ إِذَا خَالَطَ بَشَاشَةَ الْقُلُوبِ، وَسَأَلْتُكَ هَلْ يَزِيدُونَ أَمْ يَنْقُصُونَ فَزَعَمْتَ أَنَّهُمْ يَزِيدُونَ، وَكَذَلِكَ الإِيمَانُ حَتَّى يَتِمَّ، وَسَأَلْتُكَ هَلْ قَاتَلْتُمُوهُ فَزَعَمْتَ أَنَّكُمْ قَاتَلْتُمُوهُ فَتَكُونُ الْحَرْبُ بَيْنَكُمْ وَبَيْنَهُ سِجَالاً، يَنَالُ مِنْكُمْ وَتَنَالُونَ مِنْهُ، وَكَذَلِكَ الرُّسُلُ تُبْتَلَى، ثُمَّ تَكُونُ لَهُمُ الْعَاقِبَةُ، وَسَأَلْتُكَ هَلْ يَغْدِرُ فَزَعَمْتَ أَنَّهُ لاَ يَغْدِرُ، وَكَذَلِكَ الرُّسُلُ لاَ تَغْدِرُ، وَسَأَلْتُكَ هَلْ قَالَ أَحَدٌ هَذَا الْقَوْلَ قَبْلَهُ فَزَعَمْتَ أَنْ لاَ، فَقُلْتُ لَوْ كَانَ قَالَ هَذَا الْقَوْلَ أَحَدٌ قَبْلَهُ قُلْتُ رَجُلٌ ائْتَمَّ بِقَوْلٍ قِيلَ قَبْلَهُ. قَالَ ثُمَّ قَالَ بِمَ يَأْمُرُكُمْ قَالَ قُلْتُ يَأْمُرُنَا بِالصَّلاَةِ وَالزَّكَاةِ وَالصِّلَةِ وَالْعَفَافِ. قَالَ إِنْ يَكُ مَا تَقُولُ فِيهِ حَقًّا فَإِنَّهُ نَبِيٌّ، وَقَدْ كُنْتُ أَعْلَمُ أَنَّهُ خَارِجٌ، وَلَمْ أَكُ أَظُنُّهُ مِنْكُمْ، وَلَوْ أَنِّي أَعْلَمُ أَنِّي أَخْلُصُ إِلَيْهِ لأَحْبَبْتُ لِقَاءَهُ، وَلَوْ كُنْتُ عِنْدَهُ لَغَسَلْتُ عَنْ قَدَمَيْهِ، وَلَيَبْلُغَنَّ مُلْكُهُ مَا تَحْتَ قَدَمَىَّ. قَالَ ثُمَّ دَعَا بِكِتَابِ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَقَرَأَهُ، فَإِذَا فِيهِ " بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمَنِ الرَّحِيمِ مِنْ مُحَمَّدٍ رَسُولِ اللَّهِ، إِلَى هِرَقْلَ عَظِيمِ الرُّومِ، سَلاَمٌ عَلَى مَنِ اتَّبَعَ الْهُدَى، أَمَّا بَعْدُ، فَإِنِّي أَدْعُوكَ بِدِعَايَةِ الإِسْلاَمِ، أَسْلِمْ تَسْلَمْ، وَأَسْلِمْ يُؤْتِكَ اللَّهُ أَجْرَكَ مَرَّتَيْنِ، فَإِنْ تَوَلَّيْتَ فَإِنَّ عَلَيْكَ إِثْمَ الأَرِيسِيِّينَ، وَ{يَا أَهْلَ الْكِتَابِ تَعَالَوْا إِلَى كَلِمَةٍ سَوَاءٍ بَيْنَنَا وَبَيْنَكُمْ أَنْ لاَ نَعْبُدَ إِلاَّ اللَّهَ} إِلَى قَوْلِهِ {اشْهَدُوا بِأَنَّا مُسْلِمُونَ}". فَلَمَّا فَرَغَ مِنْ قِرَاءَةِ الْكِتَابِ ارْتَفَعَتِ الأَصْوَاتُ عِنْدَهُ، وَكَثُرَ اللَّغَطُ، وَأُمِرَ بِنَا فَأُخْرِجْنَا قَالَ فَقُلْتُ لأَصْحَابِي حِينَ خَرَجْنَا لَقَدْ أَمِرَ أَمْرُ ابْنِ أَبِي كَبْشَةَ، أَنَّهُ لَيَخَافُهُ مَلِكُ بَنِي الأَصْفَرِ فَمَا زِلْتُ مُوقِنًا بِأَمْرِ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم أَنَّهُ سَيَظْهَرُ حَتَّى أَدْخَلَ اللَّهُ عَلَىَّ الإِسْلاَمَ. قَالَ الزُّهْرِيُّ فَدَعَا هِرَقْلُ عُظَمَاءَ الرُّومِ فَجَمَعَهُمْ فِي دَارٍ لَهُ فَقَالَ يَا مَعْشَرَ الرُّومِ، هَلْ لَكُمْ فِي الْفَلاَحِ وَالرَّشَدِ آخِرَ الأَبَدِ، وَأَنْ يَثْبُتَ لَكُمْ مُلْكُكُمْ قَالَ فَحَاصُوا حَيْصَةَ حُمُرِ الْوَحْشِ إِلَى الأَبْوَابِ، فَوَجَدُوهَا قَدْ غُلِقَتْ، فَقَالَ عَلَىَّ بِهِمْ. فَدَعَا بِهِمْ فَقَالَ إِنِّي إِنَّمَا اخْتَبَرْتُ شِدَّتَكُمْ عَلَى دِينِكُمْ، فَقَدْ رَأَيْتُ مِنْكُمُ الَّذِي أَحْبَبْتُ. فَسَجَدُوا لَهُ وَرَضُوا عَنْهُ.
Ikinuwento sa akin ni Ibrahim bin Musa, mula kay Hisham, mula kay Ma'mar. At ikinuwento rin sa akin ni Abdullah bin Muhammad, na nagsabing: Ikinuwento sa amin ni Abdur-Razzaq, na nagbalita sa amin ni Ma'mar, mula kay Az-Zuhri, na nagsabing: Ibinabalita sa akin ni Ubaidullah bin Abdullah bin Utbah, na nagsabing: Ikinuwento sa akin ni Ibn Abbas, na nagsabing: Ikinuwento sa akin ni Abu Sufyan nang personal, mula sa kanyang sariling bibig patungo sa aking bibig. Sinabi niya:
"Naglakbay ako noong panahon ng Kasunduan sa pagitan ko at ng Rasûlullah ﷺ. Habang ako ay nasa Sham, may dinalang sulat mula sa Propeta ﷺ para kay Heraclius. Si Dihya Al-Kalbi ang nagdala nito at ibinigay ito sa pinuno ng Busra, at ipinasa naman ito ng pinuno ng Busra kay Heraclius. Sinabi ni Heraclius: 'Mayroon bang sinuman dito mula sa mga tao ng lalaking ito na nag-aangking siya ay isang propeta?' Sumagot sila: 'Opo.' Kaya't tinawag ako kasama ang ilang lalaki mula sa Quraysh at pumasok kami kay Heraclius, at pinaupo kami sa kanyang harapan. Pagkatapos ay sinabi niya: 'Sino sa inyo ang pinakamalapit na kamag-anak ng lalaking ito na nag-aangking siya ay isang propeta?' Sinabi ni Abu Sufyan: 'Ako.' Kaya't pinaupo nila ako sa kanyang harapan, at pinaupo ang aking mga kasama sa likod ko. Pagkatapos ay tinawag niya ang kanyang tagapagsalin at sinabi: 'Sabihin mo sa kanila na tatanungin ko siyang ito tungkol sa lalaking iyon na nag-aangking siya ay isang propeta. Kung siya ay magsisinungaling sa akin, dapat ninyo siyang pasinungalingan agad.' Sinabi ni Abu Sufyan: 'Diyos ko, kung hindi dahil sa takot na ituring akong sinungaling ng aking mga kasama, ay nagsinungaling sana ako.' Pagkatapos ay sinabi niya sa kanyang tagapagsalin: 'Tanungin mo siya: Ano ang kanyang katayuang angkan sa inyo?' Sinabi ko: 'Siya ay may marangal na angkan sa amin.' Sinabi niya: 'Mayroon bang hari sa kanyang mga ninuno?' Sinabi ko: 'Wala.' Sinabi niya: 'Inakusahan ba ninyo siya ng pagsisinungaling bago niya sabihin ang kanyang sinasabi?' Sinabi ko: 'Hindi.' Sinabi niya: 'Ang mga maharlika ba ang sumusunod sa kanya o ang mga mahihirap?' Sinabi ko: 'Kundi ang mga mahihirap.' Sinabi niya: 'Dumadami ba sila o bumabawas?' Sinabi ko: 'Hindi, kundi dumadami.' Sinabi niya: 'Mayroon bang umaalis sa kanilang relihiyon matapos tanggapin ito dahil sa pagkadismaya?' Sinabi ko: 'Wala.' Sinabi niya: 'Nakipaglaban ba kayo sa kanya?' Sinabi ko: 'Oo.' Sinabi niya: 'Paano ang inyong pakikipaglaban sa kanya?' Sinabi ko: 'Ang digmaan sa pagitan namin ay nag-iiba-iba; nananalo siya minsan at nananalo rin kami minsan. Nakakasugat siya sa amin at nakakasugat din kami sa kanya.' Sinabi niya: 'Nagtataksil ba siya?' Sinabi ko: 'Hindi, ngunit ngayon ay malayo kami sa kanya sa kasunduang ito at hindi namin alam kung ano ang gagawin niya rito.' Dagdag ni Abu Sufyan: 'Diyos ko, hindi ako makapaglagay ng anumang salita laban sa kanya maliban doon.' Sinabi niya: 'May nagsabi na ba ng ganitong bagay bago siya?' Sinabi ko: 'Wala.' Pagkatapos ay sinabi niya sa kanyang tagapagsalin: 'Sabihin mo sa kanya: Tinanong kita tungkol sa kanyang angkan sa inyo, at sinabi mong siya ay may marangal na angkan. Ganoon din ang mga Rasul; sila ay ipinapadala mula sa pinakamararangal na angkan ng kanilang mga tao. Tinanong kita kung may hari ba sa kanyang mga ninuno at itinanggi mo iyon. Kung may hari sana sa kanyang mga ninuno, masasabi ko sanang hinahangad niya ang kaharian ng kanyang mga ninuno. Tinanong kita tungkol sa kanyang mga tagasunod, kung sila ba ay mga maharlika o mahihirap, at sinabi mong mga mahihirap lamang. Sila nga ang mga tagasunod ng mga Rasul. Tinanong kita kung inakusahan ninyo siya ng pagsisinungaling bago niya sabihin ang kanyang sinasabi, at sinabi mong hindi. Kaya't nalaman kong hindi niya pababayaan ang pagsisinungaling sa mga tao upang pagkatapos ay magsinungaling sa Allah. Tinanong kita kung may umaalis ba sa kanyang relihiyon matapos tanggapin ito dahil sa pagkadismaya, at itinanggi mo iyon. Ganoon din ang Iman kapag humalo na sa kasiyahan ng mga puso. Tinanong kita kung dumadami ba sila o bumabawas, at sinabi mong dumadami. Ganoon din ang Iman hanggang sa ito'y maging ganap. Tinanong kita kung nakipaglaban ba kayo sa kanya, at sinabi mong oo, at ang digmaan ay nag-iiba-iba; nakakasugat siya sa inyo at nakakasugat kayo sa kanya. Ganoon din ang mga Rasul; sila ay sinusubok, at ang huling tagumpay ay para sa kanila. Tinanong kita kung nagtataksil ba siya, at sinabi mong hindi. Katulad ng mga Rasul na hindi nagtataksil. Tinanong kita kung may nagsabi na ba nito bago siya, at itinanggi mo iyon. Kung may nagsabi na sana nito bago siya, masasabi ko sanang siya ay isang taong gumagaya lamang ng mga sinabi noon.' Sinabi ni Abu Sufyan: 'Pagkatapos ay tinanong niya ako: Ano ang iniuutos niya sa inyo?' Sinabi ko: 'Iniuutos niya sa amin ang Salat, Zakat, pakikipagkapwa-tao, at kalinisan.' Sinabi niya: 'Kung totoo ang iyong sinasabi tungkol sa kanya, siya ay tunay na isang propeta. Alam kong siya ay lilitaw, ngunit hindi ko inakalang siya ay magmumula sa inyo. Kung sigurado akong makakarating ako sa kanya, nais kong makipagkita sa kanya, at kung ako ay nasa kanyang tabi, huhugasan ko ang kanyang mga paa; at tiyak na aabot ang kanyang kaharian sa anuman ang nasa ilalim ng aking mga paa.' Pagkatapos ay hiniling niya ang sulat ng Rasûlullah ﷺ at binasa ito. Naroon ang nakasulat: 'Sa Ngalo ng Allah, ang Pinakamakawanggawa, ang Pinakamaawain. Mula kay Muhammad, ang Rasul ng Allah, kay Heraclius, ang Dakilang Pinuno ng Roma. Kapayapaan nawa ang sumasalubong sa sinumang sumusunod sa Tamang Daan. Samakatuwid, tinatawagan kita sa Islam. Mag-Islam ka at maliligtas ka, at mag-Islam ka at bibigyan ka ng Allah ng dobleg gantimpala. Ngunit kung tumalikod ka, ikaw ay mananagot sa kasalanan ng mga Arisiyin (mga manggagawa). At {O mga Ahl al-Kitab, halikayo sa isang salitang pantay sa pagitan natin at ninyo: na huwag tayong magsamba maliban kay Allah...} hanggang sa Kanyang sabi: {Sumaksi kayo na kami ay mga Muslim.}' Nang matapos niyang basahin ang sulat, tumaas ang mga boses sa kanyang paligid at nagkaroon ng ingay, at inutusan kaming lumabas. Sinabi ko sa aking mga kasama habang lumalabas: 'Naging malakas na ang usapin ni Ibn Abi Kabsha (Muhammad); kahit ang hari ng Banu Al-Asfar ay natatakot sa kanya.' Patuloy akong naniwala na ang Rasûlullah ﷺ ay magtatagumpay, hanggang sa ipinasok ng Allah ang Islam sa aking puso. Sinabi ni Az-Zuhri: Tinawag ni Heraclius ang mga dakilang pinuno ng Roma at tinipon sila sa kanyang tahanan. Sinabi niya: 'O mga Romano! Nais ba ninyo ang tagumpay at gabay magpakailanman, at manatili ang inyong kaharian?' Agad silang tumakbo patungo sa mga pintuan tulad ng mga mailap na asno, ngunit natagpuan nilang nakasarado ang mga ito. Sinabi niya: 'Dalhin sila pabalik sa akin.' Tinawag niya sila at sinabi: 'Sinubok ko lamang ang lakas ng inyong pananalig sa inyong relihiyon, at nakita ko sa inyo ang aking nagustuhan.' Pagkatapos ay sumujud sila sa kanya at nasiyahan sa kanya.
Salin at paliwanag ng Khutba World, isinalin mula sa Arabic.
Nakilala ni Heraclius ang mga palatandaan ng pagiging propeta kay Muhammad ﷺ at sa kanyang mensahe.
Sa panahon ng tigil-putukan sa pagitan ng Propeta ﷺ at ng Quraysh, tinanong ni Heraclius si Abu Sufyan tungkol sa Propeta ﷺ sa Shām matapos matanggap ang kanyang liham.
Ang makasaysayang rehiyon ng Levant, na sumasaklaw sa mga bahagi ng kasalukuyang Syria at Palestine.
Itinakdang kawanggawang obligadong ibigay ng mga Muslim kapag natugunan ang ilang kundisyon.
Mga nasasakupan at karaniwang mamamayan na pananagutan ng isang pinuno.
Itinuturo ng mga klasikong iskolar na ang katapatan, mapagkakatiwalaang reputasyon, at paninindigan ay mga palatandaang sumusuporta sa pagiging kapani-paniwala ng isang propeta. Ipinakikita rin ng pangangatwiran ni Heraclius na maaaring timbangin nang maingat ng naghahanap ng katotohanan ang mga ebidensiya, kahit kalaban niya ang saksi sa harap niya. Ipinakikita ng liham ng Propeta ﷺ na kaakibat ng daʿwah—isang malinaw na panawagan na sambahin si Allah—ang magalang na pakikipag-usap sa mga pinuno. Kabilang din sa kanyang mga utos ang pagsamba, pangangalaga sa pamilya, at kalinisang-asal. Tinuturing ng apat na paaralang legal ng Sunni ang mga tuntuning ito batay sa mas malawak na mga sanggunian ng batas Islamiko.
- Maging tapat kahit pabor sa taong hindi mo sinasang-ayunan ang katotohanan.
- Suriing mabuti ang mga pahayag at pansinin ang pagkatao at mga gawa ng isang tao, hindi lamang ang kanyang katayuan.
- Anyayahan ang iba sa kabutihan nang may paggalang, at iugnay ang pananampalataya sa panalangin, pagkabukas-palad, at pangangalaga sa pamilya.
Inilalarawan ng salaysay na ito ang ubod ng gawaing Islamiko at kaugnay ito ng mga panalangin, kawanggawa, at pamumuhay nang marangal na binanggit ni Abu Sufyan kay Heraclius.
Sahih al-Bukhari · #4475 (Sahih)Tinatalakay ng hadith na ito ang panawagan sa pananampalataya at tumutulong itong ilagay sa konteksto ang mensahe ng patnubay ng propeta sa salaysay na ito.
Isang hadith araw-araw, sa iyong wika
Binibigyan ka ng app ng hadith na may paliwanag araw-araw, pati bilang widget sa iyong telepono. Libreng gamitin.