Sahih al-Bukhari، حدیث 3340
روایتشده توسط Abu Huraira. متن عربی همراه با ترجمه و توضیح اختصاصی.
از البخاري تا پیامبر ﷺ
- 1إِسْحَاقُ بْنُ نَصْرٍآن را به البخاري روایت کرد
- 2مُحَمَّدُ بْنُ عُبَيْدٍ
- 3أَبُو حَيَّانَ
- 4أَبِي زُرْعَةَ
- 5أَبِي هُرَيْرَةَ
- 6رسول خدا ﷺ
ترتیب مطابق متن عربی این روایت است. صحيح البخاري در مجموع معتبر دانسته میشود.
روایت
حَدَّثَنِي إِسْحَاقُ بْنُ نَصْرٍ، حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عُبَيْدٍ، حَدَّثَنَا أَبُو حَيَّانَ، عَنْ أَبِي زُرْعَةَ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ ـ رضى الله عنه ـ قَالَ كُنَّا مَعَ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم فِي دَعْوَةٍ، فَرُفِعَ إِلَيْهِ الذِّرَاعُ، وَكَانَتْ تُعْجِبُهُ، فَنَهَسَ مِنْهَا نَهْسَةً وَقَالَ " أَنَا سَيِّدُ الْقَوْمِ يَوْمَ الْقِيَامَةِ، هَلْ تَدْرُونَ بِمَنْ يَجْمَعُ اللَّهُ الأَوَّلِينَ وَالآخِرِينَ فِي صَعِيدٍ وَاحِدٍ فَيُبْصِرُهُمُ النَّاظِرُ وَيُسْمِعُهُمُ الدَّاعِي، وَتَدْنُو مِنْهُمُ الشَّمْسُ، فَيَقُولُ بَعْضُ النَّاسِ أَلاَ تَرَوْنَ إِلَى مَا أَنْتُمْ فِيهِ، إِلَى مَا بَلَغَكُمْ، أَلاَ تَنْظُرُونَ إِلَى مَنْ يَشْفَعُ لَكُمْ إِلَى رَبِّكُمْ فَيَقُولُ بَعْضُ النَّاسِ أَبُوكُمْ آدَمُ، فَيَأْتُونَهُ فَيَقُولُونَ يَا آدَمُ أَنْتَ أَبُو الْبَشَرِ، خَلَقَكَ اللَّهُ بِيَدِهِ وَنَفَخَ فِيكَ مِنْ رُوحِهِ، وَأَمَرَ الْمَلاَئِكَةَ فَسَجَدُوا لَكَ، وَأَسْكَنَكَ الْجَنَّةَ، أَلاَ تَشْفَعُ لَنَا إِلَى رَبِّكَ أَلاَ تَرَى مَا نَحْنُ فِيهِ وَمَا بَلَغَنَا فَيَقُولُ رَبِّي غَضِبَ غَضَبًا لَمْ يَغْضَبْ قَبْلَهُ مِثْلَهُ، وَلاَ يَغْضَبُ بَعْدَهُ مِثْلَهُ، وَنَهَانِي عَنِ الشَّجَرَةِ فَعَصَيْتُهُ، نَفْسِي نَفْسِي، اذْهَبُوا إِلَى غَيْرِي، اذْهَبُوا إِلَى نُوحٍ. فَيَأْتُونَ نُوحًا فَيَقُولُونَ يَا نُوحُ أَنْتَ أَوَّلُ الرُّسُلِ إِلَى أَهْلِ الأَرْضِ، وَسَمَّاكَ اللَّهُ عَبْدًا شَكُورًا، أَمَا تَرَى إِلَى مَا نَحْنُ فِيهِ أَلاَ تَرَى إِلَى مَا بَلَغَنَا أَلاَ تَشْفَعُ لَنَا إِلَى رَبِّكَ فَيَقُولُ رَبِّي غَضِبَ الْيَوْمَ غَضَبًا لَمْ يَغْضَبْ قَبْلَهُ مِثْلَهُ، وَلاَ يَغْضَبُ بَعْدَهُ مِثْلَهُ، نَفْسِي نَفْسِي، ائْتُوا النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم، فَيَأْتُونِي، فَأَسْجُدُ تَحْتَ الْعَرْشِ فَيُقَالُ يَا مُحَمَّدُ ارْفَعْ رَأْسَكَ وَاشْفَعْ تُشَفَّعْ، وَسَلْ تُعْطَهُ ". قَالَ مُحَمَّدُ بْنُ عُبَيْدٍ لاَ أَحْفَظُ سَائِرَهُ.
اسحاق بن نصر برایم حدیث کرد، محمد بن عبید برایمان حدیث کرد، ابوحیان برایمان حدیث کرد، از ابوزرعه، از ابوهُریره رضی الله عنه که گفت: ما همراه پیامبر ﷺ در یک ضیافت بودیم. بازوی پختهشدهای نزد ایشان آورده شد و ایشان آن را دوست داشتند. تکهای از آن نوش جان کردند و فرمودند:
«من در روز قیامت سرور همه مردم هستم. آیا میدانید که چگونه Allah اولین و آخرین انسانها را در یک دشت گرد هم میآورد، به طوری که ناظر همه آنان را میبیند و صدای منادی به گوش همه میرسد و خورشید به آنان بسیار نزدیک میشود؟ آنگاه برخی از مردم میگویند: آیا نمیبینید در چه وضعیتی هستید و کارتان به کجا کشیده است؟ چرا به دنبال کسی نمیگردید که نزد پروردگارتان برای شما شفاعت کند؟ برخی میگویند: نزد پدرتان آدم بروید. پس نزد او میآیند و میگویند: ای آدم! تو پدر بشریت هستی، Allah تو را با دست خود آفرید و از روح خود در تو دمید، و به فرشتگان فرمان داد تا بر تو سجده کنند و تو را در بهشت جای داد. آیا برای ما نزد پروردگارت شفاعت نمیکنی؟ آیا نمیبینی که ما در چه رنجی هستیم و چه بر سرمان آمده است؟ او میگوید: پروردگارم چنان خشمگین شده که پیش از این هرگز چنین خشمگین نشده بود و پس از این نیز چنین خشمگین نخواهد شد. مرا از آن درخت نهی کرد ولی من نافرمانی کردم. جانم! جانم! نزد غیر من بروید، نزد نوح بروید. پس نزد نوح میآیند و میگویند: ای نوح! تو نخستین رسول به سوی اهل زمین هستی و Allah تو را بندهای سپاسگزار نامیده است. آیا نمیبینی که ما در چه حالی هستیم و کارمان به کجا رسیده است؟ آیا برای ما نزد پروردگارت شفاعت نمیکنی؟ او میگوید: پروردگارم امروز چنان خشمگین شده که پیش از این هرگز چنین نبوده و پس از این نیز چنین نخواهد بود. جانم! جانم! نزد پیامبر ﷺ بروید. پس نزد من میآیند و من زیر عرش به سجده میافتم. آنگاه گفته میشود: ای محمد! سرت را بلند کن و شفاعت نما که شفاعتت پذیرفته میشود، و درخواست کن که به تو داده خواهد شد.» محمد بن عبید گفت: بقیه حدیث را حفظ نیستم.
ترجمه و توضیح توسط Khutba World، ترجمهشده از عربی.
در روز قیامت به پیامبر ﷺ اجازه شفاعت داده میشود.
درخواستی از سوی دیگران از الله که تنها با اجازهٔ الله انجام میشود.
عرش الله که در روایت بهعنوان مکانی یاد شده است که پیامبر ﷺ زیر آن به سجده میافتد.
روایتی معتبر که از نظر محدثان شرایط صحت را داراست.
عالمان کلاسیک از این روایت چنین برداشت کردهاند که پیامبر ﷺ در روز قیامت جایگاهی ویژه دارد و شفاعت او به اجازهٔ الله خواهد بود. مردم ابتدا به آدم و نوح روی میآورند، اما آن دو آنان را به دیگری ارجاع میدهند؛ سرانجام پیامبر ﷺ به سجده میافتد و اجازهٔ شفاعت مییابد. بنابراین، روایت میآموزد که شفاعت قدرتی مستقل نیست و همواره به اجازهٔ الله وابسته است.
- به الله توکل کنید و از او یاری بخواهید؛ شفاعت تنها با اجازهٔ او انجام میشود.
- دربارهٔ جایگاه پیامبر ﷺ بیاموزید، بیآنکه صفات قدرت الهی را به او نسبت دهید.
- با توبه و انجام کارهای نیک برای روز قیامت آماده شوید.
هر روز یک حدیث، به زبان خودت
اپلیکیشن هر روز یک حدیث همراه با توضیح به تو ارائه میدهد؛ حتی بهصورت ویجت روی تلفنت. استفاده از آن رایگان است.