تفسیر نبوی قرآن · Sahih al-Bukhari

Sahih al-Bukhari، حدیث 4845

متن عربی همراه با ترجمه و توضیح اختصاصی.

Sahih (معتبر)کتاب: تفسیر نبوی قرآن
صحيح البخاري

روایت

متن عربی

حَدَّثَنَا يَسَرَةُ بْنُ صَفْوَانَ بْنِ جَمِيلٍ اللَّخْمِيُّ، حَدَّثَنَا نَافِعُ بْنُ عُمَرَ، عَنِ ابْنِ أَبِي مُلَيْكَةَ، قَالَ كَادَ الْخَيِّرَانِ أَنْ يَهْلِكَا ـ أَبَا بَكْرٍ وَعُمَرَ ـ رضى الله عنهما ـ رَفَعَا أَصْوَاتَهُمَا عِنْدَ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم حِينَ قَدِمَ عَلَيْهِ رَكْبُ بَنِي تَمِيمٍ، فَأَشَارَ أَحَدُهُمَا بِالأَقْرَعِ بْنِ حَابِسٍ أَخِي بَنِي مُجَاشِعٍ، وَأَشَارَ الآخَرُ بِرَجُلٍ آخَرَ ـ قَالَ نَافِعٌ لاَ أَحْفَظُ اسْمَهُ ـ فَقَالَ أَبُو بَكْرٍ لِعُمَرَ مَا أَرَدْتَ إِلاَّ خِلاَفِي‏.‏ قَالَ مَا أَرَدْتُ خِلاَفَكَ‏.‏ فَارْتَفَعَتْ أَصْوَاتُهُمَا فِي ذَلِكَ، فَأَنْزَلَ اللَّهُ ‏{‏يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا لاَ تَرْفَعُوا أَصْوَاتَكُمْ‏}‏ الآيَةَ‏.‏ قَالَ ابْنُ الزُّبَيْرِ فَمَا كَانَ عُمَرُ يُسْمِعُ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم بَعْدَ هَذِهِ الآيَةِ حَتَّى يَسْتَفْهِمَهُ‏.‏ وَلَمْ يَذْكُرْ ذَلِكَ عَنْ أَبِيهِ، يَعْنِي أَبَا بَكْرٍ‏.‏

ترجمه

یسره بن صفوان بن جمیل لخمی به ما حدیث کرد، نافع بن عمر به ما حدیث کرد، از ابن ابی ملیکه که گفت:

«دو نفر از بهترین افراد نزدیک بود که هلاک شوند — ابوبکر و عمر رضی الله عنهما — آنگاه که نزد پیامبر ﷺ صدای خود را بلند کردند، هنگامی که کاروان بنی تمیم به حضور ایشان رسید. یکی از آن دو، اقرع بن حابس برادر بنی مجاشع را پیشنهاد داد و دیگری مرد دیگری را — نافع می‌گوید: «نام او را به خاطر ندارم.» ابوبکر به عمر گفت: «تو جز مخالفت با من قصدی نداشتی!» عمر گفت: «قصد مخالفت با تو را نداشتم.» در این میان صدایشان بالا گرفت، پس خداوند این آیه را نازل فرمود: {ای کسانی که ایمان آورده‌اید! صدای خود را بلند نکنید...} (سوره حجرات: ۲). ابن زبیر گفت: «پس از نزول این آیه، عمر چنان آرام با رسول الله ﷺ سخن می‌گفت که ایشان مجبور می‌شدند از او بخواهند حرفش را تکرار کند.» اما در مورد پدرش یعنی ابوبکر چنین چیزی ذکر نشده است.»

ترجمه و توضیح توسط Khutba World، ترجمه‌شده از عربی.

پیام اصلی

ابوبکر و عمر آموختند که صدای خود را در حضور پیامبر ﷺ کنترل کنند.

پیشینه و سبب بیان

هنگامی که گروهی از قبیلهٔ بنی‌تمیم نزد پیامبر ﷺ آمدند، ابوبکر و عمر دربارهٔ اینکه چه کسی را برای انجام کاری پیشنهاد کنند اختلاف‌نظر پیدا کردند. صدای آن‌ها بلند شد؛ در پی آن، آیه‌ای نازل شد که مؤمنان را از بلند کردن صدایشان بالاتر از صدای پیامبر ﷺ بازمی‌دارد.

توضیح واژه‌های دشوار
بنی‌تمیم

قبیله‌ای عرب که گروهی از افراد آن نزد پیامبر ﷺ آمدند.

بلند کردن صدا

در حضور پیامبر ﷺ بلندتر از حد شایسته سخن گفتن.

اقرع بن حابس

مردی سرشناس از بنی‌تمیم که برای انجام کاری پیشنهاد شد.

برداشت‌های عالمان

مفسران کلاسیک این واقعه را به سورهٔ حجرات، آیهٔ ۴۹:۲، پیوند می‌دهند و تأکید می‌کنند که مؤمنان باید با احترام با پیامبر ﷺ سخن می‌گفتند و صدای خود را بر صدای او بلند نمی‌کردند. واکنش عمر نشان می‌دهد که صحابه تا چه اندازه به‌طور جدی از وحی پیروی می‌کردند. دانشمندان همچنین از این ماجرا درس کلی‌تری می‌گیرند: رفتار محترمانه و گفتار سنجیده در برابر مرجعیت دینی اهمیت دارد.

درس‌هایی برای امروز
  1. هنگام گفت‌وگو با معلم یا رهبر دینی، محترمانه سخن بگو و لحن خود را کنترل کن.
  2. نگذار اختلاف‌نظر به صدای بلند یا اتهام‌های شخصی بینجامد.
  3. رهنمودهای الهی را جدی بگیر و رفتار خود را آشکارا با آن‌ها هماهنگ کن.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

هر روز یک حدیث، به زبان خودت

اپلیکیشن هر روز یک حدیث همراه با توضیح به تو ارائه می‌دهد؛ حتی به‌صورت ویجت روی تلفنت. استفاده از آن رایگان است.