Sahih al-Bukhari, hadith 3081
Overgeleverd door Ali ibn Abi Talib. Arabische tekst met eigen vertaling en uitleg.
Overgeleverd door Ali ibn Abi Talib
Sahih al-Bukhari geldt als geheel als betrouwbaar.
De overlevering
حَدَّثَنِي مُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ حَوْشَبٍ الطَّائِفِيُّ، حَدَّثَنَا هُشَيْمٌ، أَخْبَرَنَا حُصَيْنٌ، عَنْ سَعْدِ بْنِ عُبَيْدَةَ، عَنْ أَبِي عَبْدِ الرَّحْمَنِ، وَكَانَ، عُثْمَانِيًّا فَقَالَ لاِبْنِ عَطِيَّةَ وَكَانَ عَلَوِيًّا إِنِّي لأَعْلَمُ مَا الَّذِي جَرَّأَ صَاحِبَكَ عَلَى الدِّمَاءِ سَمِعْتُهُ يَقُولُ بَعَثَنِي النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم وَالزُّبَيْرَ، فَقَالَ " ائْتُوا رَوْضَةَ كَذَا، وَتَجِدُونَ بِهَا امْرَأَةً أَعْطَاهَا حَاطِبٌ كِتَابًا ". فَأَتَيْنَا الرَّوْضَةَ فَقُلْنَا الْكِتَابَ. قَالَتْ لَمْ يُعْطِنِي. فَقُلْنَا لَتُخْرِجِنَّ أَوْ لأُجَرِّدَنَّكِ. فَأَخْرَجَتْ مِنْ حُجْزَتِهَا، فَأَرْسَلَ إِلَى حَاطِبٍ فَقَالَ لاَ تَعْجَلْ، وَاللَّهِ مَا كَفَرْتُ وَلاَ ازْدَدْتُ لِلإِسْلاَمِ إِلاَّ حُبًّا، وَلَمْ يَكُنْ أَحَدٌ مِنْ أَصْحَابِكَ إِلاَّ وَلَهُ بِمَكَّةَ مَنْ يَدْفَعُ اللَّهُ بِهِ عَنْ أَهْلِهِ وَمَالِهِ، وَلَمْ يَكُنْ لِي أَحَدٌ، فَأَحْبَبْتُ أَنْ أَتَّخِذَ عِنْدَهُمْ يَدًا. فَصَدَّقَهُ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم. قَالَ عُمَرُ دَعْنِي أَضْرِبْ عُنُقَهُ، فَإِنَّهُ قَدْ نَافَقَ. فَقَالَ " مَا يُدْرِيكَ لَعَلَّ اللَّهَ اطَّلَعَ عَلَى أَهْلِ بَدْرٍ، فَقَالَ اعْمَلُوا مَا شِئْتُمْ ". فَهَذَا الَّذِي جَرَّأَهُ.
Sa'd ibn Oebaida heeft overgeleverd: Aboe Abd ar-Rahman, die een aanhanger van Oethman was, zei tegen Ibn Atiyya, die een aanhanger van Ali was:
"Ik weet precies wat jouw metgezel ertoe heeft aangezet om bloed te vergieten. Ik heb hem horen zeggen: 'De Profeet ﷺ stuurde mij en az-Zoebair eropuit en zei: Ga naar die en die Roudah (tuin), daar zullen jullie een vrouw aantreffen aan wie Hatib een brief heeft gegeven.' Wij kwamen bij de tuin aan en zeiden tegen haar: Geef ons de brief. Zij antwoordde: Hij heeft mij geen brief gegeven. Wij zeiden: Je zult hem zeker tevoorschijn halen, anders zullen wij je kleren uittrekken. Daarop haalde zij de brief uit haar gordel. De Profeet ﷺ liet Hatib komen en deze zei: Haast u niet met uw oordeel over mij! Bij Allah, ik ben niet ongelovig geworden en mijn liefde voor de Islam is alleen maar toegenomen. Er was niemand onder uw metgezellen of hij had wel familie in Mekka door wie Allah zijn gezin en bezittingen beschermde, maar ik had daar niemand. Daarom wilde ik bij hen een gunst verwerven. De Profeet ﷺ geloofde hem. Oemar zei: Laat mij zijn nek slaan, want hij heeft huichelarij begaan! Maar de Profeet ﷺ zei: Wat weet jij ervan? Misschien heeft Allah naar de mensen van Badr gekeken en gezegd: Doet wat jullie willen, want Ik heb jullie vergeven." Aboe Abd ar-Rahman voegde eraan toe: "Dit is dus wat hem ertoe heeft aangezet."
Vertaling en uitleg door Khutba World, vertaald vanuit het Arabisch.
De Profeet ﷺ aanvaardde Hatibs oprechte verklaring en weerhield Oemar van een overhaast oordeel.
Hatib ibn Abi Balta'a stuurde tijdens de voorbereiding op de veldtocht naar Mekka een brief naar de Mekkanen. De Profeet ﷺ liet Ali en az-Zubair de brief onderscheppen en vroeg Hatib om uitleg. Hij zei dat hij geen ongeloof beoogde, maar hoopte zo de veiligheid van zijn familie in Mekka te beschermen. De Profeet ﷺ aanvaardde zijn verklaring en herinnerde aan Hatibs deelname aan Badr.
Het verbergen van ongeloof terwijl iemand naar buiten toe geloof toont.
De metgezellen die deelnamen aan de Slag bij Badr, een vroege en beslissende veldslag.
Een goede relatie of wederdienst opbouwen, in Hatibs geval om zijn familie en bezittingen te helpen beschermen.
Geleerden leiden hieruit af dat een ernstige misstap niet automatisch bewijst dat iemand ongelovig of huichelaar is: intentie, omstandigheden en een duidelijke verklaring moeten worden meegewogen. De hadith leert ook dat gezaghebbenden zorgvuldig onderzoek doen voordat zij een zware straf opleggen, en dat eerdere deugd en oprechte dienst relevant zijn zonder iemand vrij te pleiten van iedere verantwoordelijkheid. De uitspraak over de mensen van Badr wordt verstaan als bijzondere goddelijke vergeving en is geen algemene toestemming om zonden te begaan.
- Trek geen zwaar oordeel over iemands geloof voordat je de feiten en diens uitleg zorgvuldig hebt onderzocht.
- Wanneer je een ernstige fout maakt, leg eerlijk uit wat je bedoeling was en neem verantwoordelijkheid voor de gevolgen.
- Gebruik iemands eerdere goede daden als context, maar niet als vrijbrief om schadelijk gedrag goed te keuren.
Wat deze overlevering betekent van innerlijk naar samenleving — tik op een kring om te openen.
Deze overlevering zegt dat na de Verovering van Mekka de hidjra eindigde, maar dat inzet en intentie blijven tellen; dat sluit aan bij het belang van Hatibs bedoeling.
40 Hadith van an-Nawawi · #39 (Sahih)Deze hadith vermeldt dat Allah vergissingen van de gemeenschap vergeeft, wat past bij het zorgvuldig onderscheiden van een fout en ongeloof.
Elke dag een hadith, in jouw taal
De app geeft je dagelijks een hadith met uitleg, ook als widget op je telefoon. Gratis te gebruiken.