Profetische Koranuitleg · Sahih al-Bukhari

Sahih al-Bukhari, hadith 4677

Overgeleverd door Ka'b ibn Malik. Arabische tekst met eigen vertaling en uitleg.

Sahih (betrouwbaar)Boek: Profetische Koranuitleg
صحيح البخاري
Wie vertelde het?

Overgeleverd door Ka'b ibn Malik

Sahih (betrouwbaar)

Sahih al-Bukhari geldt als geheel als betrouwbaar.

De overlevering

Arabische tekst

حَدَّثَنِي مُحَمَّدٌ، حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ أَبِي شُعَيْبٍ، حَدَّثَنَا مُوسَى بْنُ أَعْيَنَ، حَدَّثَنَا إِسْحَاقُ بْنُ رَاشِدٍ، أَنَّ الزُّهْرِيَّ، حَدَّثَهُ قَالَ أَخْبَرَنِي عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ كَعْبِ بْنِ مَالِكٍ، عَنْ أَبِيهِ، قَالَ سَمِعْتُ أَبِي كَعْبَ بْنَ مَالِكٍ،، وَهْوَ أَحَدُ الثَّلاَثَةِ الَّذِينَ تِيبَ عَلَيْهِمْ أَنَّهُ لَمْ يَتَخَلَّفْ عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فِي غَزْوَةٍ غَزَاهَا قَطُّ غَيْرَ غَزْوَتَيْنِ غَزْوَةِ الْعُسْرَةِ وَغَزْوَةِ بَدْرٍ‏.‏ قَالَ فَأَجْمَعْتُ صِدْقَ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ضُحًى، وَكَانَ قَلَّمَا يَقْدَمُ مِنْ سَفَرٍ سَافَرَهُ إِلاَّ ضُحًى وَكَانَ يَبْدَأُ بِالْمَسْجِدِ، فَيَرْكَعُ رَكْعَتَيْنِ، وَنَهَى النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم عَنْ كَلاَمِي وَكَلاَمِ صَاحِبَىَّ، وَلَمْ يَنْهَ عَنْ كَلاَمِ أَحَدٍ مِنَ الْمُتَخَلِّفِينَ غَيْرِنَا، فَاجْتَنَبَ النَّاسُ كَلاَمَنَا، فَلَبِثْتُ كَذَلِكَ حَتَّى طَالَ عَلَىَّ الأَمْرُ، وَمَا مِنْ شَىْءٍ أَهَمُّ إِلَىَّ مِنْ أَنْ أَمُوتَ فَلاَ يُصَلِّي عَلَىَّ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم أَوْ يَمُوتَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَأَكُونَ مِنَ النَّاسِ بِتِلْكَ الْمَنْزِلَةِ، فَلاَ يُكَلِّمُنِي أَحَدٌ مِنْهُمْ، وَلاَ يُصَلِّي عَلَىَّ، فَأَنْزَلَ اللَّهُ تَوْبَتَنَا عَلَى نَبِيِّهِ صلى الله عليه وسلم حِينَ بَقِيَ الثُّلُثُ الآخِرُ مِنَ اللَّيْلِ، وَرَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم عِنْدَ أُمِّ سَلَمَةَ، وَكَانَتْ أُمُّ سَلَمَةَ مُحْسِنَةً فِي شَأْنِي مَعْنِيَّةً فِي أَمْرِي، فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ يَا أُمَّ سَلَمَةَ تِيبَ عَلَى كَعْبٍ ‏"‏‏.‏ قَالَتْ أَفَلاَ أُرْسِلُ إِلَيْهِ فَأُبَشِّرَهُ قَالَ ‏"‏ إِذًا يَحْطِمَكُمُ النَّاسُ فَيَمْنَعُونَكُمُ النَّوْمَ سَائِرَ اللَّيْلَةِ ‏"‏‏.‏ حَتَّى إِذَا صَلَّى رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم صَلاَةَ الْفَجْرِ آذَنَ بِتَوْبَةِ اللَّهِ عَلَيْنَا، وَكَانَ إِذَا اسْتَبْشَرَ اسْتَنَارَ وَجْهُهُ حَتَّى كَأَنَّهُ قِطْعَةٌ مِنَ الْقَمَرِ، وَكُنَّا أَيُّهَا الثَّلاَثَةُ الَّذِينَ خُلِّفُوا عَنِ الأَمْرِ الَّذِي قُبِلَ مِنْ هَؤُلاَءِ الَّذِينَ اعْتَذَرُوا حِينَ أَنْزَلَ اللَّهُ لَنَا التَّوْبَةَ، فَلَمَّا ذُكِرَ الَّذِينَ كَذَبُوا رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم مِنَ الْمُتَخَلِّفِينَ، وَاعْتَذَرُوا بِالْبَاطِلِ، ذُكِرُوا بِشَرِّ مَا ذُكِرَ بِهِ أَحَدٌ قَالَ اللَّهُ سُبْحَانَهُ ‏{‏يَعْتَذِرُونَ إِلَيْكُمْ إِذَا رَجَعْتُمْ إِلَيْهِمْ قُلْ لاَ تَعْتَذِرُوا لَنْ نُؤْمِنَ لَكُمْ قَدْ نَبَّأَنَا اللَّهُ مِنْ أَخْبَارِكُمْ وَسَيَرَى اللَّهُ عَمَلَكُمْ وَرَسُولُهُ‏}‏ الآيَةَ‏.‏

Vertaling

Mij heeft Moehammad verteld, ons heeft Ahmad ibn Abi Shoe'ayb verteld, ons heeft Moesa ibn A'yan verteld, ons heeft Ishaq ibn Rashid verteld, dat az-Zoehri hem vertelde en zei: 'Abd ar-Rahman ibn 'Abdullah ibn Ka'b ibn Malik informeerde mij, van zijn vader, die zei: Ik hoorde mijn vader Ka'b ibn Malik – en hij was een van de drie wier berouw werd aanvaard – zeggen dat hij nooit achterbleef bij de Boodschapper van Allah ﷺ in enige veldtocht die hij voerde, behalve in twee veldtochten: de Veldtocht van al-'Oesra (Taboek) en de Slag bij Badr. Hij zei:

"Ik nam het vaste voornemen om de waarheid te spreken tegenover de Boodschapper van Allah ﷺ in de voormiddag, want zelden keerde hij terug van een reis of het was in de voormiddag, en dan begon hij met de moskee, waar hij twee raka'at bad. De Profeet ﷺ verbood dat men met mij of met mijn twee metgezellen sprak, maar hij verbood niet dat men sprak met anderen die waren achtergebleven, behalve ons. Dus meidden de mensen ons gesprek, en ik bleef in die toestand totdat de zaak mij te lang duurde. Niets baarde mij meer zorgen dan de gedachte dat ik zou sterven en de Profeet ﷺ geen begrafenisgebed voor mij zou verrichten, of dat de Boodschapper van Allah ﷺ zou overlijden terwijl ik nog steeds in die positie verkeerde, zodat niemand van hen met mij zou spreken noch voor mij zou bidden. Toen openbaarde Allah onze berouwaanvaarding aan Zijn Profeet ﷺ tijdens het laatste derde deel van de nacht, terwijl de Boodschapper van Allah ﷺ bij Oemm Salama was. Oemm Salama was mij welgezind en begaan met mijn situatie. De Boodschapper van Allah ﷺ zei: 'O Oemm Salama, het berouw van Ka'b is aanvaard!' Zij vroeg: 'Zal ik iemand naar hem sturen om hem het goede nieuws te brengen?' Hij antwoordde: 'Dan zouden de mensen jullie bestormen en jullie de hele rest van de nacht de slaap ontnemen.' Pas toen de Boodschapper van Allah ﷺ het Fadjr-gebed had verricht, kondigde hij de berouwaanvaarding van Allah voor ons aan. Wanneer hij verheugd was, straalde zijn gezicht alsof het een stukje van de maan was. Wij waren de drie wier zaak was uitgesteld, in tegenstelling tot degenen die excuses hadden aangeboden en wier verontschuldigingen waren aanvaard. Maar toen degenen werden genoemd die tegen de Boodschapper van Allah ﷺ hadden gelogen over hun achterblijven en met valse excuses kwamen, werden zij op de ergst mogelijke manier beschreven. Allah de Verhevene zei: {Zij zullen zich tegenover jullie verontschuldigen wanneer jullie tot hen terugkeren. Zeg: 'Verontschuldig je niet; wij zullen jullie nooit geloven. Allah heeft ons al over jullie toestand ingelicht. En Allah en Zijn Boodschapper zullen jullie daden zien.} [Soerat at-Tawbah: 94].

Vertaling en uitleg door Khutba World, vertaald vanuit het Arabisch.

Kernboodschap

Kaʿb koos voor waarheid en Allah aanvaardde het berouw van de drie.

Achtergrond & aanleiding

Kaʿb ibn Malik vertelt over zijn afwezigheid bij de veldtocht van Tabuk, zijn besluit de Profeet ﷺ eerlijk te antwoorden en de periode waarin de moslims afstand van hem en zijn twee metgezellen hielden. Allah aanvaardde hun berouw en openbaarde hierover verzen in Soerat at-Tawbah.

Moeilijke woorden uitgelegd
De drie wier berouw werd aanvaard

Kaʿb ibn Malik en zijn twee metgezellen, wier zaak werd uitgesteld totdat Allah hun berouw aanvaardde.

Veldtocht van al-ʿUsra

Een benaming voor de veldtocht van Tabuk, die plaatsvond onder zware omstandigheden.

Fadjr

Het verplichte ochtendgebed dat vóór zonsopgang wordt verricht.

Wat geleerden eruit halen

Klassieke geleerden, onder wie an-Nawawi en Ibn Hajar, benadrukken dat Kaʿbs openhartige bekentenis beter was dan een leugenachtig excuus. Zij halen hieruit dat oprecht berouw samengaat met eerlijkheid, geduld en het dragen van de gevolgen van fouten. De overlevering toont ook dat tijdelijke sociale afzondering in deze concrete situatie een opvoedende maatregel was; zij is geen algemene toestemming om mensen willekeurig te mijden.

Lessen voor vandaag
  1. Vertel de waarheid wanneer je een fout moet uitleggen, ook als een leugen je tijdelijk voordeel lijkt te geven.
  2. Toon berouw door je fout eerlijk te erkennen, Allah om vergeving te vragen en je gedrag te verbeteren.
  3. Geef iemand die berouw toont ruimte om terug te keren en vermijd roddel of onnodige vernedering.
De 6 kringen

Wat deze overlevering betekent van innerlijk naar samenleving — tik op een kring om te openen.

الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

Elke dag een hadith, in jouw taal

De app geeft je dagelijks een hadith met uitleg, ook als widget op je telefoon. Gratis te gebruiken.