Inleiding · Sahih Muslim

Sahih Muslim, hadith 2149

Overgeleverd door Abdullah ibn Umar. Arabische tekst met eigen vertaling en uitleg.

Sahih (betrouwbaar)Boek: Inleiding
صحيح مسلم
Wie vertelde het?

Overgeleverd door Abdullah ibn Umar

Sahih (betrouwbaar)

Sahih Muslim geldt als geheel als betrouwbaar.

De overlevering

Arabische tekst

حَدَّثَنَا دَاوُدُ بْنُ رُشَيْدٍ، حَدَّثَنَا إِسْمَاعِيلُ ابْنُ عُلَيَّةَ، حَدَّثَنَا أَيُّوبُ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ، أَبِي مُلَيْكَةَ قَالَ كُنْتُ جَالِسًا إِلَى جَنْبِ ابْنِ عُمَرَ وَنَحْنُ نَنْتَظِرُ جَنَازَةَ أُمِّ أَبَانٍ بِنْتِ عُثْمَانَ وَعِنْدَهُ عَمْرُو بْنُ عُثْمَانَ فَجَاءَ ابْنُ عَبَّاسٍ يَقُودُهُ قَائِدٌ فَأُرَاهُ أَخْبَرَهُ بِمَكَانِ ابْنِ عُمَرَ، فَجَاءَ حَتَّى جَلَسَ إِلَى جَنْبِي فَكُنْتُ بَيْنَهُمَا فَإِذَا صَوْتٌ مِنَ الدَّارِ فَقَالَ ابْنُ عُمَرَ - كَأَنَّهُ يَعْرِضُ عَلَى عَمْرٍو أَنْ يَقُومَ فَيَنْهَاهُمْ - سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يَقُولُ ‏"‏ إِنَّ الْمَيِّتَ لَيُعَذَّبُ بِبُكَاءِ أَهْلِهِ ‏"‏ ‏.‏ قَالَ فَأَرْسَلَهَا عَبْدُ اللَّهِ مُرْسَلَةً ‏.‏ فَقَالَ ابْنُ عَبَّاسٍ كُنَّا مَعَ أَمِيرِ الْمُؤْمِنِينَ عُمَرَ بْنِ الْخَطَّابِ حَتَّى إِذَا كُنَّا بِالْبَيْدَاءِ إِذَا هُوَ بِرَجُلٍ نَازِلٍ فِي شَجَرَةٍ فَقَالَ لِيَ اذْهَبْ فَاعْلَمْ لِي مَنْ ذَاكَ الرَّجُلُ ‏.‏ فَذَهَبْتُ فَإِذَا هُوَ صُهَيْبٌ ‏.‏ فَرَجَعْتُ إِلَيْهِ فَقُلْتُ إِنَّكَ أَمَرْتَنِي أَنْ أَعْلَمَ لَكَ مَنْ ذَاكَ وَإِنَّهُ صُهَيْبٌ ‏.‏ قَالَ مُرْهُ فَلْيَلْحَقْ بِنَا ‏.‏ فَقُلْتُ إِنَّ مَعَهُ أَهْلَهُ ‏.‏ قَالَ وَإِنْ كَانَ مَعَهُ أَهْلُهُ - وَرُبَّمَا قَالَ أَيُّوبُ مُرْهُ فَلْيَلْحَقْ بِنَا - فَلَمَّا قَدِمْنَا لَمْ يَلْبَثْ أَمِيرُ الْمُؤْمِنِينَ أَنْ أُصِيبَ فَجَاءَ صُهَيْبٌ يَقُولُ وَاأَخَاهْ وَاصَاحِبَاهْ ‏.‏ فَقَالَ عُمَرُ أَلَمْ تَعْلَمْ أَوْ لَمْ تَسْمَعْ - قَالَ أَيُّوبُ أَوْ قَالَ أَوَلَمْ تَعْلَمْ أَوَلَمْ تَسْمَعْ - أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَالَ ‏"‏ إِنَّ الْمَيِّتَ لَيُعَذَّبُ بِبَعْضِ بُكَاءِ أَهْلِهِ ‏"‏ ‏.‏ قَالَ فَأَمَّا عَبْدُ اللَّهِ فَأَرْسَلَهَا مُرْسَلَةً وَأَمَّا عُمَرُ فَقَالَ بِبَعْضٍ ‏.‏ فَقُمْتُ فَدَخَلْتُ عَلَى عَائِشَةَ فَحَدَّثْتُهَا بِمَا، قَالَ ابْنُ عُمَرَ فَقَالَتْ لاَ وَاللَّهِ مَا قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَطُّ ‏"‏ إِنَّ الْمَيِّتَ يُعَذَّبُ بِبُكَاءِ أَحَدٍ ‏"‏ ‏.‏ وَلَكِنَّهُ قَالَ ‏"‏ إِنَّ الْكَافِرَ يَزِيدُهُ اللَّهُ بِبُكَاءِ أَهْلِهِ عَذَابًا وَإِنَّ اللَّهَ لَهُوَ أَضْحَكَ وَأَبْكَى وَلاَ تَزِرُ وَازِرَةٌ وِزْرَ أُخْرَى ‏"‏ ‏.‏ قَالَ أَيُّوبُ قَالَ ابْنُ أَبِي مُلَيْكَةَ حَدَّثَنِي الْقَاسِمُ بْنُ مُحَمَّدٍ قَالَ لَمَّا بَلَغَ عَائِشَةَ قَوْلُ عُمَرَ وَابْنِ عُمَرَ قَالَتْ إِنَّكُمْ لَتُحَدِّثُونِّي عَنْ غَيْرِ كَاذِبَيْنِ وَلاَ مُكَذَّبَيْنِ وَلَكِنَّ السَّمْعَ يُخْطِئُ ‏.‏

Vertaling

Abdullah ibn Abi Mulaika verhaalde: Ik zat naast Ibn 'Umar en wij wachtten op de baar van Umm Aban, de dochter van 'Uthman, en bij hem was ook 'Amr ibn 'Uthman. Toen kwam Ibn 'Abbas, geleid door een gids. Ik vermoed dat hij op de hoogte was gebracht van de plaats waar Ibn 'Umar zich bevond. Hij kwam naar ons toe en ging naast mij zitten, zodat ik tussen hen beiden in zat. Plotseling klonk er een stem (van weeklagen) uit het huis. Ibn 'Umar zei toen – alsof hij 'Amr aanwees om op te staan en hen te verbieden dit te doen:

"Ik heb de Boodschapper van Allah ﷺ horen zeggen: 'De overledene wordt zeker gestraft vanwege het wenen van zijn familie.'" Abdullah [ibn 'Umar] noemde dit als een algemene regel. Ibn 'Abbas zei echter: "Wij waren met de Leider der Gelovigen, 'Umar ibn al-Khattab, en toen wij bij al-Baida' aankwamen, zagen wij een man die onder een boom rustte. Hij zei tegen mij: 'Ga eens kijken wie die man is.' Ik ging erheen en zag dat het Suhayb was. Ik keerde terug en zei: 'U vroeg mij om te zien wie dat was, en het is Suhayb.' Hij zei: 'Zeg hem dat hij zich bij ons moet voegen.' Ik zei: 'Hij heeft zijn gezin bij zich.' Hij antwoordde: 'Ook al heeft hij zijn gezin bij zich' – en soms zei Ayyub: 'Zeg hem dat hij zich bij ons moet voegen.' Toen wij aankwamen, duurde het niet lang voordat de Leider der Gelovigen werd aangevallen. Suhayb kwam huilend en riep: 'O mijn broeder! O mijn metgezel!' Waarop 'Umar zei: 'Weet jij niet, of heb je niet gehoord, dat de Boodschapper van Allah ﷺ heeft gezegd: De overledene wordt zeker gestraft vanwege enig wenen van zijn familie?'" Zo noemde Abdullah het algemeen, terwijl 'Umar specifiek sprak over 'enig' wenen. Vervolgens stond ik op en ging naar Aisha om haar te vertellen wat Ibn 'Umar had gezegd. Zij antwoordde: "Nee, bij Allah, de Boodschapper van Allah ﷺ heeft nooit gezegd dat de overledene gestraft wordt vanwege het wenen van iemand. Maar hij zei wel: 'Allah verhoogt de bestraffing van de ongelovige vanwege het wenen van zijn familie. En voorwaar, Allah is Degene Die doet lachen en doet wenen, en geen drager zal de last van een ander dragen.'" Ayyub zei dat Ibn Abi Mulaika vertelde dat al-Qasim ibn Muhammad zei: Toen de woorden van 'Umar en Ibn 'Umar Aisha bereikten, zei zij: "Jullie vertellen mij iets van mensen die noch leugenaars zijn, noch van liegen worden verdacht, maar het gehoor kan zich vergissen."

Vertaling en uitleg door Khutba World, vertaald vanuit het Arabisch.

Kernboodschap

Overleveringen over rouw vragen om zorgvuldige uitleg en bronvergelijking.

Achtergrond & aanleiding

De overlevering beschrijft dat Ibn Umar en Ibn Abbas bij de begrafenis van Umm Aban waren toen weeklagen uit het huis klonk. Ibn Abbas herinnerde zich ook hoe Umar Suhayb aansprak nadat die huilend om Umar had geroepen.

Moeilijke woorden uitgelegd
weeklagen

Luid en klaaglijk rouwen, bijvoorbeeld met jammerkreten.

geen drager zal de last van een ander dragen

Ieder mens is verantwoordelijk voor zijn eigen daden.

mur sal

Een vorm van overleveren waarbij een schakel in de keten niet wordt genoemd; hier beschrijft de tekst hoe Ibn Umar de uitspraak algemeen doorgaf.

Wat geleerden eruit halen

Geleerden leggen de verschillende formuleringen naast elkaar. Aisha verduidelijkte dat het om de ongelovige ging wiens bestraffing door het weeklagen van zijn familie wordt vermeerderd; zij beriep zich ook op het beginsel dat niemand de last van een ander draagt. Geleerden onderscheiden daarom verboden weeklagen en jammerklachten van gewone tranen en verdriet. De uitleg van de overlevering vraagt om aandacht voor de context en de precieze bewoordingen, zonder nabestaanden verantwoordelijk te stellen voor andermans zonden.

Lessen voor vandaag
  1. Troost nabestaanden met woorden en aanwezigheid, zonder luid weeklagen of jammerklachten aan te moedigen.
  2. Trek geen algemene conclusie uit één formulering: vergelijk de overleveringen en let op de uitleg van de metgezellen.
  3. Bid om vergeving voor de overledene en vermijd beschuldigingen die nabestaanden met andermans daden belasten.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

Elke dag een hadith, in jouw taal

De app geeft je dagelijks een hadith met uitleg, ook als widget op je telefoon. Gratis te gebruiken.