İstiska Namazı Kitabı · Sunan Abi Dawud

Sunan Abi Dawud, 1173. hadis

Aisha rivayet etti. Kendi çevirimiz ve açıklamamızla birlikte Arapça metin.

Hasan (iyi)Kitap: İstiska Namazı Kitabı
سنن أبي داود
Kim rivayet etti?

Aisha tarafından rivayet edildi

Hasan (iyi)

Rivayet

Arapça metin

حَدَّثَنَا هَارُونُ بْنُ سَعِيدٍ الأَيْلِيُّ، حَدَّثَنَا خَالِدُ بْنُ نِزَارٍ، حَدَّثَنِي الْقَاسِمُ بْنُ مَبْرُورٍ، عَنْ يُونُسَ، عَنْ هِشَامِ بْنِ عُرْوَةَ، عَنْ أَبِيهِ، عَنْ عَائِشَةَ، - رضى الله عنها - قَالَتْ شَكَى النَّاسُ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قُحُوطَ الْمَطَرِ فَأَمَرَ بِمِنْبَرٍ فَوُضِعَ لَهُ فِي الْمُصَلَّى وَوَعَدَ النَّاسَ يَوْمًا يَخْرُجُونَ فِيهِ قَالَتْ عَائِشَةُ فَخَرَجَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم حِينَ بَدَا حَاجِبُ الشَّمْسِ فَقَعَدَ عَلَى الْمِنْبَرِ فَكَبَّرَ صلى الله عليه وسلم وَحَمِدَ اللَّهَ عَزَّ وَجَلَّ ثُمَّ قَالَ ‏"‏ إِنَّكُمْ شَكَوْتُمْ جَدْبَ دِيَارِكُمْ وَاسْتِئْخَارَ الْمَطَرِ عَنْ إِبَّانِ زَمَانِهِ عَنْكُمْ وَقَدْ أَمَرَكُمُ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ أَنْ تَدْعُوهُ وَوَعَدَكُمْ أَنْ يَسْتَجِيبَ لَكُمْ ‏"‏ ‏.‏ ثُمَّ قَالَ ‏"‏ ‏{‏ الْحَمْدُ لِلَّهِ رَبِّ الْعَالَمِينَ * الرَّحْمَنِ الرَّحِيمِ * مَلِكِ يَوْمِ الدِّينِ ‏}‏ لاَ إِلَهَ إِلاَّ اللَّهُ يَفْعَلُ مَا يُرِيدُ اللَّهُمَّ أَنْتَ اللَّهُ لاَ إِلَهَ إِلاَّ أَنْتَ الْغَنِيُّ وَنَحْنُ الْفُقَرَاءُ أَنْزِلْ عَلَيْنَا الْغَيْثَ وَاجْعَلْ مَا أَنْزَلْتَ لَنَا قُوَّةً وَبَلاَغًا إِلَى حِينٍ ‏"‏ ‏.‏ ثُمَّ رَفَعَ يَدَيْهِ فَلَمْ يَزَلْ فِي الرَّفْعِ حَتَّى بَدَا بَيَاضُ إِبْطَيْهِ ثُمَّ حَوَّلَ عَلَى النَّاسِ ظَهْرَهُ وَقَلَّبَ أَوْ حَوَّلَ رِدَاءَهُ وَهُوَ رَافِعٌ يَدَيْهِ ثُمَّ أَقْبَلَ عَلَى النَّاسِ وَنَزَلَ فَصَلَّى رَكْعَتَيْنِ فَأَنْشَأَ اللَّهُ سَحَابَةً فَرَعَدَتْ وَبَرَقَتْ ثُمَّ أَمْطَرَتْ بِإِذْنِ اللَّهِ فَلَمْ يَأْتِ مَسْجِدَهُ حَتَّى سَالَتِ السُّيُولُ فَلَمَّا رَأَى سُرْعَتَهُمْ إِلَى الْكِنِّ ضَحِكَ صلى الله عليه وسلم حَتَّى بَدَتْ نَوَاجِذُهُ فَقَالَ ‏"‏ أَشْهَدُ أَنَّ اللَّهَ عَلَى كُلِّ شَىْءٍ قَدِيرٌ وَأَنِّي عَبْدُ اللَّهِ وَرَسُولُهُ ‏"‏ ‏.‏ قَالَ أَبُو دَاوُدَ وَهَذَا حَدِيثٌ غَرِيبٌ إِسْنَادُهُ جَيِّدٌ أَهْلُ الْمَدِينَةِ يَقْرَءُونَ ‏{‏ مَلِكِ يَوْمِ الدِّينِ ‏}‏ وَإِنَّ هَذَا الْحَدِيثَ حُجَّةٌ لَهُمْ ‏.‏

Çeviri

Hârûn b. Saîd el-Eylî bize anlattı, Hâlid b. Nizâr bize anlattı, Kāsım b. Mebrûr bana anlattı; Yûnus’tan, Hişâm b. Urve’den, babasından, Âişe’den (Allah ondan razı olsun) rivayet edildiğine göre şöyle demiştir: İnsanlar Allah Resûlü’ne ﷺ yağmurun kesilmesinden şikâyet ettiler. Bunun üzerine Resûlullah ﷺ bir minber hazırlanmasını emretti; minber namazgâha konuldu ve insanlara dışarı çıkacakları bir gün belirlendi. Âişe dedi ki: Güneşin ucu göründüğünde Allah Resûlü ﷺ dışarı çıktı, minbere oturdu, Allah’ı tekbir etti ve O’nu hamd ile andı. Sonra şöyle buyurdu:

“Yurtlarınızın kuraklığından ve yağmurun mevsiminde gecikmesinden şikâyet ettiniz. Allah Azze ve Celle size Kendisine dua etmenizi emretmiş ve duanızı kabul edeceğini vaat etmiştir.” Ardından şöyle buyurdu: “{Hamd, âlemlerin Rabbi olan Allah’a mahsustur * Rahmân ve Rahîm’e * Din gününün Malik’ine}. Allah’tan başka ilah yoktur; O dilediğini yapar. Ey Allah! Sen Allah’sın, Senden başka ilah yoktur. Sen Zenginsin, biz ise fakirleriz. Üzerimize yağmur indir ve indirdiğin bu yağmuru bizim için belli bir vakte kadar güç ve geçim kaynağı kıl.” Sonra ellerini kaldırdı ve koltuk altlarının beyazlığı görününceye kadar ellerini yukarıda tutmaya devam etti. Daha sonra insanlara sırtını döndü ve elleri havada olduğu hâlde ridasını çevirdi veya tersine çevirdi. Ardından insanlara yöneldi, aşağı indi ve iki rekât namaz kıldı. Bunun üzerine Allah bir bulut oluşturdu; gök gürledi, şimşek çaktı ve Allah’ın izniyle yağmur yağdı. Resûlullah ﷺ mescidine varmadan vadiler sel olup aktı. İnsanların aceleyle sığınak aradıklarını görünce ﷺ azı dişleri görünecek şekilde güldü ve şöyle buyurdu: “Şehadet ederim ki Allah her şeye kadirdir ve ben O’nun kulu ve resûlüyüm.” Ebû Dâvûd dedi ki: Bu hadis garibtir ancak senedi hasendir. Medineliler {Mâliki yevmi’d-dîn} şeklinde okurlar ve bu hadis onların görüşü için bir delildir.

Çeviri ve açıklama, Arapçadan Khutba World tarafından yapılmıştır.

Temel mesaj

Peygamber ﷺ yağmur duası namazını kıldı ve Allah’tan yağmur istedi.

Arka plan ve bağlam

İnsanlar kuraklıktan ve yağmurun yağmamasından Peygamber ﷺ’e şikâyet ettiler. Peygamber ﷺ, Allah’tan yağmur dilemek için dışarı çıkacakları bir gün ilan etti.

Kavramlar ve açıklamalar
İstiskā

Genellikle cemaatle kılınan namaz ve dualar aracılığıyla Allah’tan yağmur istemek.

Gays

Ferahlatan ve fayda sağlayan yağmur.

Ridâyı ters çevirmek

Yağmur duası sırasında ridânın ters çevrildiği veya diğer tarafına döndürüldüğü bir uygulama.

Âlimlerin çıkarımları

Âlimler bu rivayetten, imamın yağmur duası namazı sırasında cemaate hitap edebileceği, Allah’a hamdedebileceği ve O’na dua edebileceği sonucunu çıkarırlar. Peygamber ﷺ ellerini yükseğe kaldırdı, ridâsını ters çevirdi ve iki rekât namaz kıldı. İstiskā namazının kesin biçimi ve sıralaması konusunda mezhepler arasında farklılıklar vardır; bu rivayet burada anlatılan uygulamalara delildir. Ebu Davud ayrıca “Mâliki yevmi’d-dîn” kıraatinin bu rivayetle desteklendiğini belirtir.

Günümüz için dersler
  1. Kuraklık zamanlarında samimi dualarla Allah’a yönel ve O’na muhtaç olduğunu kabul et.
  2. Yalnızca yağmur değil, yağan şeyin kalıcı güç ve rızık getirmesini de iste.
  3. Ortak bir sıkıntı yaşandığında cemaatle bir araya gel ve emredilen ibadeti tevazuyla yerine getir.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

Her gün kendi dilinde bir hadis

Uygulama sana her gün açıklamalı bir hadis sunar; telefonunda widget olarak da kullanabilirsin. Ücretsizdir.