Sunan Abi Dawud, 2719. hadis
Awf ibn Malik rivayet etti. Kendi çevirimiz ve açıklamamızla birlikte Arapça metin.
Awf ibn Malik tarafından rivayet edildi
Rivayet
حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ مُحَمَّدِ بْنِ حَنْبَلٍ، قَالَ حَدَّثَنَا الْوَلِيدُ بْنُ مُسْلِمٍ، قَالَ حَدَّثَنِي صَفْوَانُ بْنُ عَمْرٍو، عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ جُبَيْرِ بْنِ نُفَيْرٍ، عَنْ أَبِيهِ، عَنْ عَوْفِ بْنِ مَالِكٍ الأَشْجَعِيِّ، قَالَ خَرَجْتُ مَعَ زَيْدِ بْنِ حَارِثَةَ فِي غَزْوَةِ مُؤْتَةَ فَرَافَقَنِي مَدَدِيٌّ مِنْ أَهْلِ الْيَمَنِ لَيْسَ مَعَهُ غَيْرُ سَيْفِهِ فَنَحَرَ رَجُلٌ مِنَ الْمُسْلِمِينَ جَزُورًا فَسَأَلَهُ الْمَدَدِيُّ طَائِفَةً مِنْ جِلْدِهِ فَأَعْطَاهُ إِيَّاهُ فَاتَّخَذَهُ كَهَيْئَةِ الدَّرَقِ وَمَضَيْنَا فَلَقِينَا جُمُوعَ الرُّومِ وَفِيهِمْ رَجُلٌ عَلَى فَرَسٍ لَهُ أَشْقَرَ عَلَيْهِ سَرْجٌ مُذْهَبٌ وَسِلاَحٌ مُذْهَبٌ فَجَعَلَ الرُّومِيُّ يُغْرِي بِالْمُسْلِمِينَ فَقَعَدَ لَهُ الْمَدَدِيُّ خَلْفَ صَخْرَةٍ فَمَرَّ بِهِ الرُّومِيُّ فَعَرْقَبَ فَرَسَهُ فَخَرَّ وَعَلاَهُ فَقَتَلَهُ وَحَازَ فَرَسَهُ وَسِلاَحَهُ فَلَمَّا فَتَحَ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ لِلْمُسْلِمِينَ بَعَثَ إِلَيْهِ خَالِدُ بْنُ الْوَلِيدِ فَأَخَذَ مِنَ السَّلَبِ قَالَ عَوْفٌ فَأَتَيْتُهُ فَقُلْتُ يَا خَالِدُ أَمَا عَلِمْتَ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَضَى بِالسَّلَبِ لِلْقَاتِلِ قَالَ بَلَى وَلَكِنِّي اسْتَكْثَرْتُهُ . قُلْتُ لَتَرُدَّنَّهُ عَلَيْهِ أَوْ لأُعَرِّفَنَّكَهَا عِنْدَ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَأَبَى أَنْ يَرُدَّ عَلَيْهِ قَالَ عَوْفٌ فَاجْتَمَعْنَا عِنْدَ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَقَصَصْتُ عَلَيْهِ قِصَّةَ الْمَدَدِيِّ وَمَا فَعَلَ خَالِدٌ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " يَا خَالِدُ مَا حَمَلَكَ عَلَى مَا صَنَعْتَ " قَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ اسْتَكْثَرْتُهُ . فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " يَا خَالِدُ رُدَّ عَلَيْهِ مَا أَخَذْتَ مِنْهُ " . قَالَ عَوْفٌ فَقُلْتُ لَهُ دُونَكَ يَا خَالِدُ أَلَمْ أَفِ لَكَ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " وَمَا ذَلِكَ " فَأَخْبَرْتُهُ قَالَ فَغَضِبَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَقَالَ " يَا خَالِدُ لاَ تَرُدَّ عَلَيْهِ هَلْ أَنْتُمْ تَارِكُونَ لِي أُمَرَائِي لَكُمْ صِفْوَةُ أَمْرِهِمْ وَعَلَيْهِمْ كَدَرُهُ " .
Ahmed b. Muhammed b. Hanbel bize rivayet etti, dedi ki: Velîd b. Müslim bize rivayet etti, dedi ki: Safvân b. Amr bana rivayet etti, Abdurrahman b. Cübeyr b. Nüfeyr'den, o da babasından, o da Avf b. Mâlik el-Eşcaî'den nakletti. Avf şöyle dedi: Mute Savaşı'nda Zeyd b. Hârise ile birlikte sefere çıktım. Yemen halkından takviye olarak gelen bir adam bana yoldaş oldu; yanında kılıcından başka bir şey yoktu. Müslümanlardan biri bir deve kesti ve bu Yemenli adam ondan derisinin bir parçasını istedi, o da verdi. Adam bunu kalkan şeklinde bir şeye dönüştürdü. Yolumuza devam ettik ve Rum ordularıyla karşılaştık. İçlerinde kızıl bir at üzerinde, eyeri ve silahları altın kaplamalı bir adam vardı. Bu Rum askeri, Müslümanları sürekli tahrik edip savaşa çağırıyordu. Yemenli adam bir kayanın arkasına pusuya yattı; Rum askeri yanından geçince atının ayak tendonlarını kesti. At yere yıkıldı, adam üzerine atlayıp onu öldürdü ve atıyla silahlarını ele geçirdi. Allah Azze ve Celle Müslümanlara zafer nasip edince, Hâlid b. Velîd ona haber gönderip ganimeti elinden aldı. Avf dedi ki: Yanına gidip dedim ki: 'Ey Hâlid, Allah Resûlü'nün ﷺ öldüren kişiye ganimetin ait olduğuna hükmettiğini bilmiyor musun?' Dedi ki: 'Evet biliyorum, ama bunu çok fazla buldum.' Dedim ki: 'Ya onu iade edersin ya da seni Allah Resûlü'nün ﷺ huzurunda rezil ederim.' Ancak o iade etmeyi reddetti. Avf dedi ki: Sonra Allah Resûlü'nün ﷺ huzurunda toplandık. Ben de O'na Yemenli adamın kıssasını ve Hâlid'in yaptığını anlattım. Allah Resûlü ﷺ buyurdu ki: 'Ey Hâlid, seni yaptığın şeye ne sevk etti?' O da: 'Ey Allah'ın Resûlü, bunu çok fazla buldum,' dedi. Bunun üzerine Allah Resûlü ﷺ: 'Ey Hâlid, ondan aldığını geri ver,' buyurdu. Avf dedi ki: Ona dedim ki: 'İşte gördün ya ey Hâlid, sana sözümü tutmadım mı?' Allah Resûlü ﷺ: 'Nedir o?' diye sordu. Ben de durumu kendisine arz ettim. Bunun üzerine Allah Resûlü ﷺ öfkelendi ve buyurdu ki: 'Ey Hâlid, ona geri verme! Siz benim komutanlarımı ortada bırakacak mısınız? Onların işlerinin en temiz kısmını siz alıyor, sıkıntısını ise onlara mı yüklüyorsunuz?'
Çeviri ve açıklama, Arapçadan Khutba World tarafından yapılmıştır.
Bir komutan ganimeti adaletle gözetir ve görevinin yükünü taşır.
Rivayete göre olay Mu'te Savaşı sırasında gerçekleşti: Yemenli bir takviye askeri Romalı bir savaşçıyı öldürdü; ardından Hâlid b. Velîd onun ganimetini aldı.
Öldürülen düşmanın yanında bulunan kişisel teçhizat ve eşyalar.
Bir orduya daha sonra kuvvetlerini desteklemek üzere katılan asker.
Bir grubu yönetme yetkisine sahip lider.
Âlimler bu rivayetten, öldürülen düşmanın ganimetinin, İslam savaş hukukunun şartları ve kuralları çerçevesinde, onu öldüren savaşçıya ait olduğu sonucunu çıkarırlar. Komutan, ordunun çıkarlarını gözetme yetkisine sahiptir ve adaletle hareket etmelidir; bir payın fazla olduğuna dair kişisel kanaat, o payı vermemek için tek başına geçerli bir gerekçe değildir. Son söz ayrıca komutanların ağır sorumluluklar taşıdığını ve yalnızca sahip oldukları imkânlara göre değerlendirilmemeleri gerektiğini vurgular. Âlimler bunu zulme izin veren ya da hesap verebilirliği ortadan kaldıran bir ifade olarak yorumlamazlar.
- Bir başkasının ödülünü, malını veya hakkını vermemeden önce kuralları öğren.
- Liderleri adil değerlendir: ağır sorumluluklarını kabul ederken belirli hatalarından da hesap sor.
- Haklarla ilgili anlaşmazlıkları delillerle ve yetkili, adil bir merci aracılığıyla çöz.
Her gün kendi dilinde bir hadis
Uygulama sana her gün açıklamalı bir hadis sunar; telefonunda widget olarak da kullanabilirsin. Ücretsizdir.