Miras Payları · Sunan Abi Dawud

Sunan Abi Dawud, 2923. hadis

Kendi çevirimiz ve açıklamamızla birlikte Arapça metin.

Da'if (zayıf)Kitap: Miras Payları
سنن أبي داود

Rivayet

Arapça metin

حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ حَنْبَلٍ، وَعَبْدُ الْعَزِيزِ بْنُ يَحْيَى الْمَعْنَى، - قَالَ أَحْمَدُ - حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ سَلَمَةَ، عَنِ ابْنِ إِسْحَاقَ، عَنْ دَاوُدَ بْنِ الْحُصَيْنِ، قَالَ كُنْتُ أَقْرَأُ عَلَى أُمِّ سَعْدٍ بِنْتِ الرَّبِيعِ وَكَانَتْ يَتِيمَةً فِي حِجْرِ أَبِي بَكْرٍ فَقَرَأْتُ ‏{‏ وَالَّذِينَ عَقَدَتْ أَيْمَانُكُمْ ‏}‏ فَقَالَتْ لاَ تَقْرَأْ ‏{‏ وَالَّذِينَ عَاقَدَتْ أَيْمَانُكُمْ ‏}‏ وَلَكِنْ ‏{‏ وَالَّذِينَ عَقَدَتْ أَيْمَانُكُمْ ‏}‏ إِنَّمَا نَزَلَتْ فِي أَبِي بَكْرٍ وَابْنِهِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ حِينَ أَبَى الإِسْلاَمَ فَحَلَفَ أَبُو بَكْرٍ أَلاَّ يُوَرِّثَهُ فَلَمَّا أَسْلَمَ أَمَرَ اللَّهُ تَعَالَى نَبِيَّهُ عَلَيْهِ السَّلاَمُ أَنْ يُؤْتِيَهُ نَصِيبَهُ ‏.‏ زَادَ عَبْدُ الْعَزِيزِ فَمَا أَسْلَمَ حَتَّى حُمِلَ عَلَى الإِسْلاَمِ بِالسَّيْفِ ‏.‏ قَالَ أَبُو دَاوُدَ مَنْ قَالَ ‏{‏ عَقَدَتْ ‏}‏ جَعَلَهُ حِلْفًا وَمَنْ قَالَ ‏{‏ عَاقَدَتْ ‏}‏ جَعَلَهُ حَالِفًا وَالصَّوَابُ حَدِيثُ طَلْحَةَ ‏{‏ عَاقَدَتْ ‏}‏ ‏.‏

Çeviri

Bize Ahmed b. Hanbel ve Abdülaziz b. Yahya aynı manada rivayet ettiler. Ahmed dedi ki: Bize Muhammed b. Seleme, İbn İshak'tan, o da Davud b. Husayn'dan rivayet etti. Davud şöyle dedi: Ben, yetim olarak Ebû Bekir'in himayesinde bulunan Ümmü Sa'd binti'r-Rebî'e Kur'an okurdum. {Ve'llezîne akadet eymânukum} ayetini okuduğumda bana:

"'Ve'llezîne âkadet eymânukum' diye okuma, bilakis 'Ve'llezîne akadet eymânukum' diye oku" dedi. Bu ayet, Ebû Bekir ile oğlu Abdurrahman hakkında nazil olmuştur. Abdurrahman İslam'ı kabul etmeyi reddedince Ebû Bekir ona miras bırakmayacağına dair yemin etmişti. Ne zaman ki Müslüman oldu, Yüce Allah Nebisi'ne ﷺ onun payını vermesini emretti. Abdülaziz şu ilaveyi yaptı: O, kılıç zoruyla İslam'a girmedikçe Müslüman olmadı. Ebû Dâvûd dedi ki: Kim {akadet} derse bunu bir yemin sayar, kim de {âkadet} derse bunu yemin eden taraf olarak kabul eder. Doğru olan ise Talha'nın rivayetindeki {âkadet} lafzıdır.

Çeviri ve açıklama, Arapçadan Khutba World tarafından yapılmıştır.

Temel mesaj

Rivayet, Kur’an’daki bir kıraati Ebû Bekir’in ailesindeki bir miras anlaşmazlığıyla ilişkilendirir.

Arka plan ve bağlam

Metne göre konu, Ebû Bekir ile oğlu Abdurrahman arasındaydı: oğlu başlangıçta İslam’ı reddedince Ebû Bekir ona hiçbir şey bırakmayacağına yemin etti; oğlu Müslüman olduktan sonra ise ona payını vermesi emredildi.

Kavramlar ve açıklamalar
aqadat / aaqadat

Kur’an’daki bir kelimenin farklı kıraatleri; Ebû Dâvûd, kıraatlerden birinin yemine, diğerinin ise ahit yapmaya işaret ettiğini açıklar.

miras payı

Bir kişinin vefat edenin terekesinden aldığı, hukukça belirlenmiş pay.

velayet

Kendi başına bakımını üstlenemeyen bir çocuğun gözetimi ve onunla ilgili sorumluluk.

Âlimlerin çıkarımları

Ebû Dâvûd iki kıraatin anlamını ele alır ve Talha’nın rivayetinde yer alan aaqadat kıraatinin doğru olduğunu belirtir. Fakihler terekenin dağıtımını, miras hukukunun sabit metin ve kurallarına dayandırır; bu zayıf rivayet tek başına bağlayıcı bir hüküm belirlemez. Belirli bir tereke için geçerli kuralların yetkin bir âlim veya uzman tarafından uygulanması gerekir.

Günümüz için dersler
  1. Bir terekenin paylaşımını tek bir zayıf rivayete dayanarak belirlemeyin; uzman görüşü alın ve güvenilir miras hukuku kaynaklarını izleyin.
  2. Bir aile anlaşmazlığının veya yeminin, bir kişinin hukukça belirlenmiş haklarından keyfî biçimde mahrum bırakılmasına yol açmasına izin vermeyin.
  3. Kur’an ayetlerini açıklarken, muteber âlimlerin güvenilir kabul ettiği kıraat ve rivayetleri kontrol edin.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

Her gün kendi dilinde bir hadis

Uygulama sana her gün açıklamalı bir hadis sunar; telefonunda widget olarak da kullanabilirsin. Ücretsizdir.