Sunan Abi Dawud, 2978. hadis
Jubayr ibn Mut'im rivayet etti. Kendi çevirimiz ve açıklamamızla birlikte Arapça metin.
Abu Dawud'den Peygamber ﷺ'e uzanan rivayet zinciri
- 1Ubaydullah ibn Umar ibn MaysaraAbu Dawud'e aktardıعُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ عُمَرَ بْنِ مَيْسَرَةَ
- 2Abd ar‑Rahman ibn Mahdiعَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ مَهْدِيٍّ
- 3Abdullah ibn al‑Mubarakعَبْدِ اللَّهِ بْنِ الْمُبَارَكِ
- 4Yunus ibn Yazidيُونُسَ بْنِ يَزِيدَ
- 5Az‑Zuhriالزُّهْرِيِّ
- 6Sa'id ibn al‑Musayyabسَعِيدُ بْنُ الْمُسَيَّبِ
- 7Jubayr ibn Mut'imجُبَيْرُ بْنُ مُطْعِمٍ
- 8Allah'ın Resûlü ﷺرَسُولُ اللَّهِ ﷺ
Sıralama, bu rivayetin Arapça metninde geçtiği şekildedir. İsimler Arapçadan Latin alfabesine aktarılmıştır.
Rivayet
حَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ عُمَرَ بْنِ مَيْسَرَةَ، حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ مَهْدِيٍّ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ الْمُبَارَكِ، عَنْ يُونُسَ بْنِ يَزِيدَ، عَنِ الزُّهْرِيِّ، أَخْبَرَنِي سَعِيدُ بْنُ الْمُسَيَّبِ، أَخْبَرَنِي جُبَيْرُ بْنُ مُطْعِمٍ، أَنَّهُ جَاءَ هُوَ وَعُثْمَانُ بْنُ عَفَّانَ يُكَلِّمَانِ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فِيمَا قَسَمَ مِنَ الْخُمُسِ بَيْنَ بَنِي هَاشِمٍ وَبَنِي الْمُطَّلِبِ فَقُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ قَسَمْتَ لإِخْوَانِنَا بَنِي الْمُطَّلِبِ وَلَمْ تُعْطِنَا شَيْئًا وَقَرَابَتُنَا وَقَرَابَتُهُمْ مِنْكَ وَاحِدَةٌ . فَقَالَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم " إِنَّمَا بَنُو هَاشِمٍ وَبَنُو الْمُطَّلِبِ شَىْءٌ وَاحِدٌ " . قَالَ جُبَيْرٌ وَلَمْ يَقْسِمْ لِبَنِي عَبْدِ شَمْسٍ وَلاَ لِبَنِي نَوْفَلٍ مِنْ ذَلِكَ الْخُمُسِ كَمَا قَسَمَ لِبَنِي هَاشِمٍ وَبَنِي الْمُطَّلِبِ . قَالَ وَكَانَ أَبُو بَكْرٍ يَقْسِمُ الْخُمُسَ نَحْوَ قَسْمِ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم غَيْرَ أَنَّهُ لَمْ يَكُنْ يُعْطِي قُرْبَى رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم مَا كَانَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم يُعْطِيهِمْ . قَالَ وَكَانَ عُمَرُ بْنُ الْخَطَّابِ يُعْطِيهِمْ مِنْهُ وَعُثْمَانُ بَعْدَهُ .
Ubeydullah b. Ömer b. Meysera bize rivayet etti; Abdurrahman b. Mehdi, Abdullah b. Mübarek'ten, o da Yunus b. Yezid'den, o da Zühri'den nakletti: Said b. Müseyyeb bana haber verdi, Cübeyr b. Mut'im de bana şunu anlattı: Kendisi ve Osman b. Affan, Resûlullah ﷺ'ın Beni Haşim ile Beni Müttalib arasında taksim ettiği hums konusunda kendisiyle konuşmak üzere huzuruna geldiler. Ben:
"Ey Allah'ın Resûlü! Kardeşlerimiz olan Beni Müttalib'e pay verdin, fakat bize hiçbir şey vermedin; oysa bizim sana yakınlığımız ile onların sana yakınlığı birdir" dedim. Bunun üzerine Nebi ﷺ şöyle buyurdu: "Beni Haşim ile Beni Müttalib tek bir şeydir." Cübeyr dedi ki: "Resûlullah ﷺ, Beni Haşim ve Beni Müttalib'e verdiği bu humstan, Beni Abdişems ve Beni Nevfel'e vermedi." Yine Cübeyr şöyle devam etti: "Ebû Bekir de humsu Resûlullah ﷺ'ın taksimi gibi taksim ederdi; ancak Nebi ﷺ'in Resûlullah ﷺ'ın yakınlarına verdiği miktarı onlara vermezdi." Sonra ekledi: "Ömer b. Hattab ve ondan sonra Osman ise onlara bundan pay verirlerdi."
Çeviri ve açıklama, Arapçadan Khutba World tarafından yapılmıştır.
Peygamber ﷺ, dağıtım sırasında akraba olan iki kabileyi tek bir topluluk olarak değerlendirdi.
Cübeyr b. Mut'im ve Osman b. Affan, beşte bir payın dağıtımı hakkında Peygamber ﷺ ile görüştüler. Cübeyr, onların Peygamber ﷺ ile olan akrabalık bağının Benî Muttalib’inkiyle aynı olduğunu belirtti.
İslam kurallarına göre özel harcama alanları bulunan savaş ganimetlerinin beşte birlik payı.
Kureyş’in birbiriyle akraba iki kolu; Peygamber ﷺ bu dağıtımda onları tek bir topluluk olarak değerlendirdi.
Âlimler buradan, başka akrabaların da aynı derecede yakın olduğu yönündeki itiraza rağmen Peygamber’in ﷺ bu dağıtımda Benî Haşim ile Benî Muttalib’i tek bir grup olarak değerlendirdiği sonucunu çıkarırlar. Rivayette ayrıca Ebû Bekir’in dağıtımı genel hatlarıyla sürdürdüğü, Ömer ile Osman’ın ise Peygamber’in ﷺ akrabalarına yeniden pay verdiği aktarılır. Fakihler bu rivayete dayanarak beşte bir paydan kimlerin hak sahibi olduğunu tartışır; uygulamanın ayrıntıları mezheplere göre değişir.
- Kamu kaynaklarının dağıtımı için önceden açık ölçütler belirleyin ve bunları tutarlı biçimde uygulayın.
- Eşitsiz muamele gördüğünüzü düşünüyorsanız bunu saygılı biçimde dile getirin ve itirazınızı ilgili olgularla destekleyin.
- Dağıtım meselelerinde akrabalığı göz önünde bulundurun, ancak adil kuralları belirleyici kılın.
Her gün kendi dilinde bir hadis
Uygulama sana her gün açıklamalı bir hadis sunar; telefonunda widget olarak da kullanabilirsin. Ücretsizdir.