Sunan Abi Dawud, 3014. hadis
Kendi çevirimiz ve açıklamamızla birlikte Arapça metin.
Abu Dawud'den Peygamber ﷺ'e uzanan rivayet zinciri
- 1Muhammad ibn Miskin al‑YamamiAbu Dawud'e aktardıمُحَمَّدُ بْنُ مِسْكِينٍ الْيَمَامِيُّ
- 2Yahya ibn Hassanيَحْيَى بْنُ حَسَّانَ
- 3Sulaymanسُلَيْمَانُ
- 4Yahya ibn Sa'idيَحْيَى بْنِ سَعِيدٍ
- 5Bushayr ibn Yasarبُشَيْرِ بْنِ يَسَارٍ
- 6Allah'ın Resûlü ﷺرَسُولُ اللَّهِ ﷺ
Sıralama, bu rivayetin Arapça metninde geçtiği şekildedir. İsimler Arapçadan Latin alfabesine aktarılmıştır.
Rivayet
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ مِسْكِينٍ الْيَمَامِيُّ، حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ حَسَّانَ، حَدَّثَنَا سُلَيْمَانُ، - يَعْنِي ابْنَ بِلاَلٍ - عَنْ يَحْيَى بْنِ سَعِيدٍ، عَنْ بُشَيْرِ بْنِ يَسَارٍ، أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم لَمَّا أَفَاءَ اللَّهُ عَلَيْهِ خَيْبَرَ قَسَمَهَا سِتَّةً وَثَلاَثِينَ سَهْمًا جَمْعًا فَعَزَلَ لِلْمُسْلِمِينَ الشَّطْرَ ثَمَانِيَةَ عَشَرَ سَهْمًا يَجْمَعُ كُلُّ سَهْمٍ مِائَةً النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم مَعَهُمْ لَهُ سَهْمٌ كَسَهْمِ أَحَدِهِمْ وَعَزَلَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ثَمَانِيَةَ عَشَرَ سَهْمًا وَهُوَ الشَّطْرُ لِنَوَائِبِهِ وَمَا يَنْ��ِلُ بِهِ مِنْ أَمْرِ الْمُسْلِمِينَ فَكَانَ ذَلِكَ الْوَطِيحَ وَالْكُتَيْبَةَ وَالسُّلاَلِمَ وَتَوَابِعَهَا فَلَمَّا صَارَتِ الأَمْوَالُ بِيَدِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم وَالْمُسْلِمِينَ لَمْ يَكُنْ لَهُمْ عُمَّالٌ يَكْفُونَهُمْ عَمَلَهَا فَدَعَا رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم الْيَهُودَ فَعَامَلَهُمْ .
Beşîr b. Yesâr'dan rivayet edildiğine göre: Allah, Hayber'i Resûlullah ﷺ'a fey (savaşsız elde edilen ganimet) olarak nasip edince, o da bunu otuz altı hisseye böldü. Yarısını, yani on sekiz hisseyi Müslümanlara ayırdı. Her bir hisse yüz paydan oluşuyordu ve Peygamber ﷺ de onlarla birlikteydi; kendisine de onlardan birinin payı gibi bir pay düşmüştü. Resûlullah ﷺ diğer yarısını, yani on sekiz hisseyi ise kendi gelecekteki ihtiyaçları ve Müslümanların başına gelebilecek hususlar için ayırdı. Bunlar Vâtih, Kuteybe, Selâlim ve bunlara bağlı arazilerdi. Bu mallar Peygamber ﷺ'ın ve Müslümanların eline geçtiğinde, araziyi işleyecek yeterli işçileri yoktu. Bunun üzerine Resûlullah ﷺ Yahudileri çağırdı ve onlarla anlaşma yaparak çalıştırdı.
Çeviri ve açıklama, Arapçadan Khutba World tarafından yapılmıştır.
Hayber adil biçimde paylaştırıldı; bir kısmı toplumun ihtiyaçları için ayrıldı.
Savaş olmaksızın Müslümanların hâkimiyetine geçen mallar.
Metin, gelirleri paylara ayırır; Müslümanlara ayrılan on sekiz payın her biri yüz hisse içeriyordu.
Üzerinde anlaşılmış şartlar ve ücret karşılığında yapılan iş.
Âlimler buradan, yöneticinin kamu mallarını adil anlaşmalar doğrultusunda yönetebileceği ve bunların bir bölümünü toplumun ihtiyaçları için ayırabileceği sonucunu çıkarırlar. Peygamber ﷺ’in diğer herkesle eşit pay aldığına ilişkin ifade, paylaşımın onun kişisel çıkarı lehine keyfî biçimde değiştirilmediğini vurgular. Rivayet ayrıca, şartların açık ve kamu yararının gözetildiği durumlarda başka bir topluluğun mensuplarıyla arazi yönetimi konusunda iş birliği yapılmasının caiz olduğunu gösterir. Fey ve paylaşımına ilişkin ayrıntılı hükümler duruma göre değişir; fakihler bunları daha geniş kaynaklar ışığında ele alır.
- Kamu mallarını yönetirken hangi kısmın dağıtılacağını, hangi kısmın ortak ihtiyaçlar için saklanacağını önceden belirleyin.
- Paylaşım kurallarını adil biçimde uygulayın ve yöneticilerin haksız yere kendilerine ayrıcalık tanımasını önleyin.
- Kamu projelerinde görevler, şartlar ve ücret konusunda açık anlaşmalar yapın.
Bu sahih rivayet de Hayber’in paylaşımını aktarır ve hisselerin anlatımını doğrudan tamamlar.
Sunan Abi Dawud · #3012 (Sahih Isnaad)İlgili bir isnadla gelen bu rivayet de Hayber’in aynı paylaşımını ele alır ve tarihî ayrıntıların bir bütün içinde okunmasına yardımcı olur.
Her gün kendi dilinde bir hadis
Uygulama sana her gün açıklamalı bir hadis sunar; telefonunda widget olarak da kullanabilirsin. Ücretsizdir.