Sunan Abi Dawud, 3591. hadis
Abdullah ibn Abbas rivayet etti. Kendi çevirimiz ve açıklamamızla birlikte Arapça metin.
Abdullah ibn Abbas tarafından rivayet edildi
Rivayet
حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مُحَمَّدٍ النُّفَيْلِيُّ، حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ سَلَمَةَ، عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ إِسْحَاقَ، عَنْ دَاوُدَ بْنِ الْحُصَيْنِ، عَنْ عِكْرِمَةَ، عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ، قَالَ لَمَّا نَزَلَتْ هَذِهِ الآيَةُ { فَإِنْ جَاءُوكَ فَاحْكُمْ بَيْنَهُمْ أَوْ أَعْرِضْ عَنْهُمْ } { وَإِنْ حَكَمْتَ فَاحْكُمْ بَيْنَهُمْ بِالْقِسْطِ } الآيَةَ قَالَ كَانَ بَنُو النَّضِيرِ إِذَا قَتَلُوا مِنْ بَنِي قُرَيْظَةَ أَدَّوْا نِصْفَ الدِّيَةِ وَإِذَا قَتَلَ بَنُو قُرَيْظَةَ مِنْ بَنِي النَّضِيرِ أَدَّوْا إِلَيْهِمُ الدِّيَةَ كَامِلَةً فَسَوَّى رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم بَيْنَهُمْ .
İbn Abbas radıyallahu anh anlatıyor: Şu ayet nazil olduğunda:
"Eğer sana gelirlerse aralarında hüküm ver veya onlardan yüz çevir... Eğer hüküm verirsen aralarında adaletle hüküm ver", Benî Nadîr kabilesi, Benî Kureyza'dan birini öldürdüklerinde diyetin yarısını öderlerdi; fakat Benî Kureyza, Benî Nadîr'den birini öldürdüğünde tam diyet ödemek zorunda kalırdı. Bunun üzerine Resûlullah ﷺ aralarındaki bu uygulamayı eşitleyerek adaleti tesis etti.
Çeviri ve açıklama, Arapçadan Khutba World tarafından yapılmıştır.
Peygamber ﷺ iki kabile için diyet miktarını eşitledi.
İbn Abbas’a göre Benî Nadîr, Benî Kurayza’dan birini öldürdüğünde diyetin yarısını ödüyordu; Benî Kurayza ise Benî Nadîr’den birini öldürdüğünde diyetin tamamını ödemek zorundaydı. Peygamber ﷺ tazminatı eşitledi.
İslam hukukuna göre öldürme hâllerinde ödenmesi gerekebilen mali tazminat.
Taraflardan birini kayırmadan ve adil ölçütler uygulayarak karar vermek.
Âlimler buradan soyun veya grup statüsünün yargı kararlarında ve mali taleplerde eşitsiz muameleyi haklı çıkaramayacağı sonucunu çıkarırlar. Kur’an hâkime adaletle hükmetmesini emreder; fıkıh mezhepleri diyetle ilgili ayrıntılı kuralları daha geniş hukukî delillendirmeleri içinde ele alır. Bu rivayet, benzer durumların ilgili grubun kimliğine dayanılarak farklı muamele görmemesi ilkesini destekler.
- Soy, statü veya grup aidiyeti ne olursa olsun herkese aynı ölçütü uygula.
- Bir anlaşmazlıkta bir tarafa bağlılığı değil, olguları ve adil kuralları esas al.
- Karar verenler eşitsiz muameleyi fark edip düzeltmelidir.
İbn Abbas’tan gelen bu rivayet de ilgili gruplar arasında hüküm vermeye ilişkin ayetleri ele alır ve yargılamanın bağlamını tamamlar.
Sunan Abi Dawud · #3589 (Sahih)Aynı kitaptaki bu sahih rivayet, yönetimde sorumluluk ve adaleti ele alır; tarafsız yargılama ilkesiyle örtüşür.
Her gün kendi dilinde bir hadis
Uygulama sana her gün açıklamalı bir hadis sunar; telefonunda widget olarak da kullanabilirsin. Ücretsizdir.