Yiyecekler · Sunan Abi Dawud

Sunan Abi Dawud, 3840. hadis

Jabir ibn Abdullah rivayet etti. Kendi çevirimiz ve açıklamamızla birlikte Arapça metin.

Sahih (güvenilir)Kitap: Yiyecekler
سنن أبي داود
Kim rivayet etti?

Jabir ibn Abdullah tarafından rivayet edildi

Sahih (güvenilir)

Rivayet

Arapça metin

حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مُحَمَّدٍ النُّفَيْلِيُّ، حَدَّثَنَا زُهَيْرٌ، حَدَّثَنَا أَبُو الزُّبَيْرِ، عَنْ جَابِرٍ، قَالَ بَعَثَنَا رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَأَمَّرَ عَلَيْنَا أَبَا عُبَيْدَةَ بْنَ الْجَرَّاحِ نَتَلَقَّى عِيرًا لِقُرَيْشٍ وَزَوَّدَنَا جِرَابًا مِنْ تَمْرٍ لَمْ نَجِدْ لَهُ غَيْرَهُ فَكَانَ أَبُو عُبَيْدَةَ يُعْطِينَا تَمْرَةً تَمْرَةً كُنَّا نَمُصُّهَا كَمَا يَمُصُّ الصَّبِيُّ ثُمَّ نَشْرَبُ عَلَيْهَا مِنَ الْمَاءِ فَتَكْفِينَا يَوْمَنَا إِلَى اللَّيْلِ وَكُنَّا نَضْرِبُ بِعِصِيِّنَا الْخَبَطَ ثُمَّ نَبُلُّهُ بِالْمَاءِ فَنَأْكُلُهُ وَانْطَلَقْنَا عَلَى سَاحِلِ الْبَحْرِ فَرُفِعَ لَنَا كَهَيْئَةِ الْكَثِيبِ الضَّخْمِ فَأَتَيْنَاهُ فَإِذَا هُوَ دَابَّةٌ تُدْعَى الْعَنْبَرَ فَقَالَ أَبُو عُبَيْدَةَ مَيْتَةٌ وَلاَ تَحِلُّ لَنَا ثُمَّ قَالَ لاَ بَلْ نَحْنُ رُسُلُ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَفِي سَبِيلِ اللَّهِ وَقَدِ اضْطُرِرْتُمْ إِلَيْهِ فَكُلُوا فَأَقَمْنَا عَلَيْهِ شَهْرًا وَنَحْنُ ثَلاَثُمِائَةٍ حَتَّى سَمِنَّا فَلَمَّا قَدِمْنَا إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ذَكَرْنَا ذَلِكَ لَهُ فَقَالَ ‏ "‏ هُوَ رِزْقٌ أَخْرَجَهُ اللَّهُ لَكُمْ فَهَلْ مَعَكُمْ مِنْ لَحْمِهِ شَىْءٌ فَتُطْعِمُونَا مِنْهُ ‏"‏ ‏.‏ فَأَرْسَلْنَا مِنْهُ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَأَكَلَ ‏.‏

Çeviri

Abdullah b. Muhammed en-Nüfeylî bize rivayet etti, Züheyr bize rivayet etti, Ebû'z-Zübeyr Câbir'den rivayet etti; Câbir şöyle dedi: Resûlullah ﷺ bizi bir sefere gönderdi ve Kureyş'in bir kervanını karşılamak üzere Ebû Ubeyde b. el-Cerrâh'ı bize komutan tayin etti. Bize azık olarak sadece bir torba hurma verdi, başka hiçbir şeyimiz yoktu. Ebû Ubeyde her birimize tek bir hurma verirdi; biz onu bir çocuğun emdiği gibi emer, ardından su içer ve bu bize o gün akşama kadar yeterdi. Sopalarımızla ağaç yapraklarını döver, suyla ıslatıp yerlerdik. Sonra deniz kıyısına vardığımızda karşımıza büyük bir kum tepesi gibi bir cisim çıktı. Yanına gittiğimizde bunun Anber adı verilen bir hayvan olduğunu gördük. Ebû Ubeyde önce: 'Bu bir leştir, bize helal değildir,' dedi. Sonra ise: 'Hayır, biz Resûlullah ﷺ'ın elçileriyiz ve Allah yolundayız. Buna mecbur kaldınız, yiyin,' diye ekledi. Üç yüz kişi olduğumuz halde bir ay boyunca ondan yedik ve semirdik. Resûlullah ﷺ'ın yanına döndüğümüzde durumu kendisine anlattık. O da: 'O, Allah'ın sizin için çıkardığı bir rızıktır. Yanınızda etinden varsa bize de yedirin,' buyurdu. Bunun üzerine Resûlullah ﷺ'a ondan biraz gönderdik ve o da yedi.

Çeviri ve açıklama, Arapçadan Khutba World tarafından yapılmıştır.

Temel mesaj

Zorunluluk hâlinde kıyıya vurmuş bir deniz hayvanı yenebilir; bu, Allah’ın rızkıdır.

Kavramlar ve açıklamalar
el-Anber

Büyük bir deniz hayvanıdır; bu rivayette kıyıya vurmuş olarak bulunur.

Leş

Dinî usule göre kesilmeden ölen hayvan.

Zorunluluk

Yiyecek yokluğunun kişiyi yasak bir yiyecek kaynağını değerlendirmeye mecbur bıraktığı durum.

Âlimlerin çıkarımları

Âlimler buradan, ölü bulunan deniz hayvanlarının yenebileceği ve deniz leşinin kara hayvanı leşiyle aynı hükme tabi olmadığı sonucunu çıkarırlar. Ebû Ubeyde’nin sözü, bir yöneticinin neyin helal olduğunu dikkatle değerlendirebileceğini de gösterir; Peygamber’in ﷺ onayı ise ondan yemelerine izin verildiğini açıkça ortaya koyar. Bu pasaj ayrıca zorunluluğun normalde yasak olan yiyecekleri tüketmeyi meşru kılabileceğini ve rızkın nihayetinde Allah’tan geldiğini vurgular.

Günümüz için dersler
  1. Sefer sırasında hurmaların paylaştırıldığı gibi yiyecekleri özenle saklayın ve kıt kaynakları adil biçimde bölüşün.
  2. Yiyecek konusunda şüphe duyduğunuzda bilgi sahibi kişilere danışın ve durumu dikkatle değerlendirin; zorunluluk hâllerinin özel hükümleri vardır.
  3. Mevcut rızık için şükredin ve imkânınız olduğunda yemeğinizi başkalarıyla paylaşın.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

Her gün kendi dilinde bir hadis

Uygulama sana her gün açıklamalı bir hadis sunar; telefonunda widget olarak da kullanabilirsin. Ücretsizdir.