Sunan Abi Dawud, 4796. hadis
Imran ibn Husayn rivayet etti. Kendi çevirimiz ve açıklamamızla birlikte Arapça metin.
Abu Dawud'den Abu Qatada'e uzanan rivayet zinciri
- 1Sulayman ibn HarbAbu Dawud'e aktardıسُلَيْمَانُ بْنُ حَرْبٍ
- 2Hammadحَمَّادٌ
- 3Ishaq ibn Suwaydإِسْحَاقَ بْنِ سُوَيْدٍ
- 4Abu Qatadaأَبِي قَتَادَةَ
Sıralama, bu rivayetin Arapça metninde geçtiği şekildedir. İsimler Arapçadan Latin alfabesine aktarılmıştır.
Rivayet
حَدَّثَنَا سُلَيْمَانُ بْنُ حَرْبٍ، حَدَّثَنَا حَمَّادٌ، عَنْ إِسْحَاقَ بْنِ سُوَيْدٍ، عَنْ أَبِي قَتَادَةَ، قَالَ كُنَّا مَعَ عِمْرَانَ بْنِ حُصَيْنٍ وَثَمَّ بُشَيْرُ بْنُ كَعْبٍ فَحَدَّثَ عِمْرَانُ بْنُ حُصَيْنٍ، قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " الْحَيَاءُ خَيْرٌ كُلُّهُ " . أَوْ قَالَ " الْحَيَاءُ كُلُّهُ خَيْرٌ " . فَقَالَ بُشَيْرُ بْنُ كَعْبٍ إِنَّا نَجِدُ فِي بَعْضِ الْكُتُبِ أَنَّ مِنْهُ سَكِينَةً وَوَقَارًا وَمِنْهُ ضَعْفًا . فَأَعَادَ عِمْرَانُ الْحَدِيثَ وَأَعَادَ بُشَيْرٌ الْكَلاَمَ قَالَ فَغَضِبَ عِمْرَانُ حَتَّى احْمَرَّتْ عَيْنَاهُ وَقَالَ أَلاَ أَرَانِي أُحَدِّثُكَ عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَتُحَدِّثُنِي عَنْ كُتُبِكَ . قَالَ قُلْنَا يَا أَبَا نُجَيْدٍ إِيهٍ إِيهٍ .
Süleyman b. Harb bize rivayet etti, Hammad bize rivayet etti, İshak b. Süveyd'den, o da Ebu Katade'den nakletti. Ebu Katade şöyle dedi: İmran b. Husayn'ın yanında oturuyorduk, orada Beşir b. Ka'b da vardı. İmran b. Husayn şöyle buyurdu: Resûlullah ﷺ şöyle dedi: 'Haya tamamıyla hayırdır' veya 'Hayanın tamamı hayırdır.' Bunun üzerine Beşir b. Ka'b dedi ki: 'Biz bazı kitaplarda görüyoruz ki haya bazen vakar ve sükunet kaynağıdır, bazen de zayıflık sebebidir.' İmran hadisi tekrarladı, Beşir de sözünü tekrarladı. Bunun üzerine İmran öyle bir öfkelendi ki gözleri kızardı ve şöyle dedi: 'Ben sana Resûlullah ﷺ'den hadis rivayet ederken, sen bana kendi kitaplarından mı bahsediyorsun?' Ebu Katade dedi ki: Biz: 'Ey Ebu Nuceyd, yeter, yeter!' dedik.
Çeviri ve açıklama, Arapçadan Khutba World tarafından yapılmıştır.
İmran, hayâya dair nebevî mesajın yol gösterici olduğunu vurgular.
Kişiyi Allah’a isyan etmekten veya başkalarına haksızlık etmekten alıkoyan edep ve utanma duygusu.
Saygılı davranışa uygun, sakin ve ölçülü tutum.
Orada bulunanların İmran b. Husayn’a hitap ederken kullandıkları lakap.
Âlimler, hayânın övülmesinin kişiyi günahtan ve uygunsuz davranıştan alıkoyan erdemle ilgili olduğunu açıklar; bir kimsenin görevi yerine getirmesine veya haksızlığa karşı çıkmasına engel olan çekingenlik, övülen hayâ değildir. Bu konuşma ayrıca nebevî rivayetlerin aktarılıp alınmasında gösterilmesi gereken özel titizliği vurgular: Kişisel notlar, Allah’ın Elçisi ﷺ’in açık sözlerini bir kenara itemez. İmran’ın öfkesi hadise duyduğu derin saygıyı gösterir; yine de muhatap hikmet ve saygıyla düzeltilmelidir.
- Hayânın hatalardan ve incitici davranışlardan kaçınmana yardımcı olmasına izin ver; ancak onu gerekli görevlerden kaçınma gerekçesi yapma.
- Bir hadis öğrenirken rivayet edilen sözleri dikkatle aktar ve bunları kişisel notlardan veya görüşlerden ayır.
- Görüş ayrılıklarını saygıyla ele al ve güvenilir nebevî bilgiye açık kal.
Bu rivayet hayâyı imanla ilişkilendirerek İmran’ın ona verdiği değere ek bağlam sağlar.
Sunan Abi Dawud · #4797 (Sahih)Hadis, güzel davranış için özlü bir nebevî ilke sunar ve İslam adabı hakkındaki açıklamayı tamamlar.
40 Hadith van an-Nawawi · #20 (Sahih)Bu rivayet ahlaki davranışı nebevî rehberlikle ilişkilendirir ve hayânın erdemli davranışın bir parçası olduğunu anlamaya yardımcı olur.
Her gün kendi dilinde bir hadis
Uygulama sana her gün açıklamalı bir hadis sunar; telefonunda widget olarak da kullanabilirsin. Ücretsizdir.