Cenaze · Sahih al-Bukhari

Sahih al-Bukhari, 1269. hadis

Abdullah ibn Umar rivayet etti. Kendi çevirimiz ve açıklamamızla birlikte Arapça metin.

Sahih (güvenilir)Kitap: Cenaze
صحيح البخاري
Kim rivayet etti?

al‑Bukhari'den Peygamber ﷺ'e uzanan rivayet zinciri

Sahih (güvenilir)
  1. 1Musaddadal‑Bukhari'e aktardıمُسَدَّدٌ
  2. 2Yahya ibn Sa'idيَحْيَى بْنُ سَعِيدٍ
  3. 3Ubaydullahعُبَيْدِ اللَّهِ
  4. 4Nafi'نَافِعٌ
  5. 5Ibn Umarابْنِ عُمَرَ
  6. 6Allah'ın Resûlü ﷺرَسُولُ اللَّهِ ﷺ

Sıralama, bu rivayetin Arapça metninde geçtiği şekildedir. İsimler Arapçadan Latin alfabesine aktarılmıştır. Sahih al-Bukhari bir bütün olarak sahih kabul edilir.

Rivayet

Arapça metin

حَدَّثَنَا مُسَدَّدٌ، قَالَ حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ سَعِيدٍ، عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ، قَالَ حَدَّثَنِي نَافِعٌ، عَنِ ابْنِ عُمَرَ ـ رضى الله عنهما ـ أَنَّ عَبْدَ، اللَّهِ بْنَ أُبَىٍّ لَمَّا تُوُفِّيَ جَاءَ ابْنُهُ إِلَى النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ أَعْطِنِي قَمِيصَكَ أُكَفِّنْهُ فِيهِ، وَصَلِّ عَلَيْهِ وَاسْتَغْفِرْ لَهُ، فَأَعْطَاهُ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم قَمِيصَهُ فَقَالَ ‏"‏ آذِنِّي أُصَلِّي عَلَيْهِ ‏"‏‏.‏ فَآذَنَهُ، فَلَمَّا أَرَادَ أَنْ يُصَلِّيَ عَلَيْهِ جَذَبَهُ عُمَرُ ـ رضى الله عنه ـ فَقَالَ أَلَيْسَ اللَّهُ نَهَاكَ أَنْ تُصَلِّيَ عَلَى الْمُنَافِقِينَ فَقَالَ ‏"‏ أَنَا بَيْنَ خِيرَتَيْنِ قَالَ ‏{‏اسْتَغْفِرْ لَهُمْ أَوْ لاَ تَسْتَغْفِرْ لَهُمْ إِنْ تَسْتَغْفِرْ لَهُمْ سَبْعِينَ مَرَّةً فَلَنْ يَغْفِرَ اللَّهُ لَهُمْ‏}‏ ‏"‏‏.‏ فَصَلَّى عَلَيْهِ فَنَزَلَتْ ‏{‏وَلاَ تُصَلِّ عَلَى أَحَدٍ مِنْهُمْ مَاتَ أَبَدًا‏}‏

Çeviri

Müsedded bize rivayet etti, dedi ki: Yahya bin Said bize Ubeydullah'tan rivayet etti, o da dedi ki: Nafi bana İbn Ömer'den -Allah onlardan razı olsun- rivayet etti: Münafıkların reisi Abdullah bin Übey vefat edince, oğlu Nebi ﷺ'e geldi ve şöyle dedi:

"Ey Allah'ın Resûlü! Bana gömleğini ver ki babamı onunla kefenleyeyim, ona cenaze namazı kıl ve onun için istiğfar et." Bunun üzerine Nebi ﷺ ona gömleğini verdi ve "Cenaze hazır olduğunda bana haber ver, namazını kılayım" buyurdu. Oğlu haber verdiğinde, Nebi ﷺ cenaze namazını kılmak üzereyken Ömer -Allah ondan razı olsun- onu tuttu ve "Allah seni münafıklara namaz kılmaktan menetmedi mi?" dedi. Nebi ﷺ ise "Ben iki seçenek arasındayım; Allah şöyle buyurmuştur: {Onlar için ister mağfiret dile, ister dileme. Onlar için yetmiş kez bile mağfiret dilesen, Allah onları asla affetmeyecektir.} [Tevbe, 9:80]" buyurdu. Böylece Nebi ﷺ ona cenaze namazını kıldı, ardından şu ayet nazil oldu: {Onlardan ölen hiçbirine ebediyen namaz kılma.} [Tevbe, 9:84]

Çeviri ve açıklama, Arapçadan Khutba World tarafından yapılmıştır.

Temel mesaj

Yasak bildirilmeden önce Peygamber ﷺ İbn Übeyy için cenaze namazı kıldı.

Arka plan ve bağlam

Abdullah ibn Übeyy vefat edince oğlu Peygamber ﷺ’den gömleğini vermesini, babası için cenaze namazı kılmasını ve onun bağışlanmasını dilemesini istedi. Ömer daha önce inen ayeti (9:80) hatırlattı; Peygamber ﷺ namazı kıldı, ardından 9:84. ayet nazil oldu.

Kavramlar ve açıklamalar
Cenaze namazı

Müslümanların vefat eden bir Müslüman için kıldığı namaz.

Münafık

Dışarıdan iman ettiğini gösterip içten inkâr eden kişi.

Bağışlanma dilemek

Allah’a birinin günahlarını bağışlaması için dua etmek.

Âlimlerin çıkarımları

Âlimler, 9:80. ayetin başlangıçta bağışlanma dileme konusunda bir tercih alanı bıraktığını, 9:84. ayetin ise daha sonra vefat eden münafıklar için cenaze namazı kılmayı açıkça yasakladığını açıklar. Peygamber ﷺ önce o sırada vahyedilmiş olan hükme göre hareket etti; sonraki vahyin ardından yasak geçerli oldu. Olay ayrıca Ömer’in vahyi dikkatle takip ettiğini ve Peygamber ﷺ’in ilahî yönlendirmeye uyduğunu gösterir.

Günümüz için dersler
  1. Daha sonraki bir hüküm önceki yönlendirmeyi ayrıntılandırsa bile dinî hükümler konusunda vahye uyun.
  2. Vefat edenlerin ailelerine özen ve saygıyla yaklaşın; dinî hükümlerin sınırlarını aşmayın.
  3. Bir konu belirsiz olduğunda bilgiye başvurun ve hükümlerin hangi sırayla vahyedildiğini göz önünde bulundurun.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

Her gün kendi dilinde bir hadis

Uygulama sana her gün açıklamalı bir hadis sunar; telefonunda widget olarak da kullanabilirsin. Ücretsizdir.