Alışveriş ve Ticaret · Sahih al-Bukhari

Sahih al-Bukhari, 2191. hadis

Sahl ibn Abi Hathma rivayet etti. Kendi çevirimiz ve açıklamamızla birlikte Arapça metin.

Sahih (güvenilir)Kitap: Alışveriş ve Ticaret
صحيح البخاري
Kim rivayet etti?

Sahl ibn Abi Hathma tarafından rivayet edildi

Sahih (güvenilir)

Sahih al-Bukhari bir bütün olarak sahih kabul edilir.

Rivayet

Arapça metin

حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ، حَدَّثَنَا سُفْيَانُ، قَالَ قَالَ يَحْيَى بْنُ سَعِيدٍ سَمِعْتُ بُشَيْرًا، قَالَ سَمِعْتُ سَهْلَ بْنَ أَبِي حَثْمَةَ، أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم نَهَى عَنْ بَيْعِ الثَّمَرِ بِالتَّمْرِ، وَرَخَّصَ فِي الْعَرِيَّةِ أَنْ تُبَاعَ بِخَرْصِهَا يَأْكُلُهَا أَهْلُهَا رُطَبًا‏.‏ وَقَالَ سُفْيَانُ مَرَّةً أُخْرَى إِلاَّ أَنَّهُ رَخَّصَ فِي الْعَرِيَّةِ يَبِيعُهَا أَهْلُهَا بِخَرْصِهَا، يَأْكُلُونَهَا رُطَبًا‏.‏ قَالَ هُوَ سَوَاءٌ‏.‏ قَالَ سُفْيَانُ فَقُلْتُ لِيَحْيَى وَأَنَا غُلاَمٌ إِنَّ أَهْلَ مَكَّةَ يَقُولُونَ إِنَّ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم رَخَّصَ فِي بَيْعِ الْعَرَايَا‏.‏ فَقَالَ وَمَا يُدْرِي أَهْلَ مَكَّةَ قُلْتُ إِنَّهُمْ يَرْوُونَهُ عَنْ جَابِرٍ‏.‏ فَسَكَتَ‏.‏ قَالَ سُفْيَانُ إِنَّمَا أَرَدْتُ أَنَّ جَابِرًا مِنْ أَهْلِ الْمَدِينَةِ‏.‏ قِيلَ لِسُفْيَانَ وَلَيْسَ فِيهِ نَهْىٌ عَنْ بَيْعِ الثَّمَرِ حَتَّى يَبْدُوَ صَلاَحُهُ قَالَ لاَ‏.‏

Çeviri

Ali b. Abdullah bize rivayet etti, Süfyan bize rivayet etti; dedi ki: Yahya b. Said şöyle dedi: Büşeyr'i işittim, dedi ki: Sehl b. Ebi Hasme'yi işittim; Resûlullah ﷺ ağaçtaki hurmanın kuru hurmaya karşı satılmasını yasakladı, ancak ariyye konusunda ruhsat verdi ki tahmin yoluyla satılsın ve sahipleri onu yaş olarak yesinler. Süfyan başka bir seferinde şöyle dedi:

"Ancak ariyye konusunda ruhsat verdi; sahipleri onu tahminle satarlar ve yaş olarak yerler." Dedi ki: "Bu aynıdır." Süfyan dedi ki: "Ben henüz bir çocukken Yahya'ya dedim ki: 'Mekkeliler, Nebi ﷺ'nin arâyâ satışına ruhsat verdiğini söylüyorlar.' O da: 'Mekkelilerin bundan ne haberi olur?' diye sordu. Ben: 'Bunu Cabir'den rivayet ediyorlar,' dedim. Bunun üzerine sustu." Süfyan dedi ki: "Ben sadece Cabir'in Medine halkından olduğunu kastetmiştim." Süfyan'a: "Onda hurmanın iyiliği belli oluncaya kadar satılmasının yasaklandığına dair bir ifade yok mu?" diye soruldu. O da: "Hayır," dedi.

Çeviri ve açıklama, Arapçadan Khutba World tarafından yapılmıştır.

Temel mesaj

Taze hurmanın kuru hurmayla takası, sınırlı bir istisna dışında yasaktır.

Kavramlar ve açıklamalar
‘Ariyya

Bir kimsenin ağaçtaki taze hurmayı, tahminî bir miktar kuru hurmayla takas etmesine izin veren sınırlı bir ruhsat.

Tahmin yoluyla

Beklenen kuru hurma miktarı, meyveler hâlâ ağaçta tazeyken yapılan tahminle belirlenir.

Âlimlerin çıkarımları

Âlimler, miktarlar tam olarak eşitlenemeyeceği ve bu durum ribaya yol açabileceği için taze hurmanın doğrudan kuru hurmayla takas edilmemesi gerektiği sonucuna varmıştır. ‘Ariyya istisnası sınırlı bir ruhsattır: meyveler tahmin edilir ve yeni sahibi onları taze olarak tüketir. Fıkıh mezhepleri bu istisnanın şartlarını ve kapsamını ele alır; onu hurmada her türlü eşit olmayan takas için genel bir izin saymaz.

Günümüz için dersler
  1. Taze hurmayı doğrudan kuru hurmayla takas etmeyin; şüphe hâlinde riba hükümleri için yetkin bir uzmana danışın.
  2. Dinî bir istisnayı sınırlı kabul edin ve yalnızca şartları yerine geldiğinde uygulayın.
  3. Ürün satarken tahmin edilen miktarı ve meyveleri kimin tüketeceğini önceden açıkça belirleyin.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

Her gün kendi dilinde bir hadis

Uygulama sana her gün açıklamalı bir hadis sunar; telefonunda widget olarak da kullanabilirsin. Ücretsizdir.