Sahih al-Bukhari, 2192. hadis
Zayd ibn Thabit rivayet etti. Kendi çevirimiz ve açıklamamızla birlikte Arapça metin.
al‑Bukhari'den Peygamber ﷺ'e uzanan rivayet zinciri
- 1Muhammadal‑Bukhari'e aktardıمُحَمَّدٌ
- 2Abdullahعَبْدُ اللَّهِ
- 3Musa ibn Uqbaمُوسَى بْنُ عُقْبَةَ
- 4Nafi'نَافِعٍ
- 5Ibn Umarابْنِ عُمَرَ
- 6Zayd ibn Thabitزَيْدِ بْنِ ثَابِتٍ
- 7Allah'ın Resûlü ﷺرَسُولُ اللَّهِ ﷺ
Sıralama, bu rivayetin Arapça metninde geçtiği şekildedir. İsimler Arapçadan Latin alfabesine aktarılmıştır. Sahih al-Bukhari bir bütün olarak sahih kabul edilir.
Rivayet
حَدَّثَنَا مُحَمَّدٌ، أَخْبَرَنَا عَبْدُ اللَّهِ، أَخْبَرَنَا مُوسَى بْنُ عُقْبَةَ، عَنْ نَافِعٍ، عَنِ ابْنِ عُمَرَ، عَنْ زَيْدِ بْنِ ثَابِتٍ ـ رضى الله عنهم ـ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم رَخَّصَ فِي الْعَرَايَا أَنْ تُبَاعَ بِخَرْصِهَا كَيْلاً. قَالَ مُوسَى بْنُ عُقْبَةَ وَالْعَرَايَا نَخَلاَتٌ مَعْلُومَاتٌ تَأْتِيهَا فَتَشْتَرِيهَا.
Muhammed bize haber verdi, Abdullah bize bildirdi, Mûsâ b. Ukbe bize bildirdi; Nâfi’den, o da İbn Ömer’den, o da Zeyd b. Sâbit’ten – Allah hepsinden razı olsun – rivayet ettiğine göre, Resûlullah ﷺ Arâyâ’nın üzerindeki hurmalar tahmin edilerek ölçülmüş kuru hurma karşılığında satılmasına ruhsat vermiştir. Mûsâ b. Ukbe demiştir ki:
“Arâyâ, belli başlı bilinen hurma ağaçlarıdır; kişi yanına gelip bunları satın alabilir.”
Çeviri ve açıklama, Arapçadan Khutba World tarafından yapılmıştır.
Araya hurmalarının satışı tahmine dayanarak yapılabilirdi.
Meyveleri belirli şartlarla satılan bilinen hurma ağaçları.
Ağaçtaki hurma miktarının, ölçülmüş kuru hurma miktarıyla karşılaştırılarak tahmin edilmesi.
Âlimler bu rivayetten, ağaç üzerindeki hurmaların tahmin edilen miktarda kuru hurmayla satılmasının, mübadele işlemlerindeki belirsizliği sınırlayan kurallara izin verilmiş bir istisna olduğu sonucunu çıkarırlar. Fıkıh mezhepleri, malların niteliği ve izin verilen miktar gibi bu istisnanın şartlarını ele alır. Böylece rivayet, geçerli bir işlemin şartlarından vazgeçmeden ticaret kurallarının açık bir ihtiyaca alan açabileceğini gösterir.
- Her iki tarafın da anlaşmayı anlaması için takas edilecek miktarları önceden belirleyin.
- İzin verilen istisnayı dikkatle uygulayın ve işlemin şartlarını açıkça belirtin.
- Ticarette pratik ihtiyaçları gözetirken adaleti ve karşılıklı rızayı göz ardı etmeyin.
Bu rivayet de araya hükmünü Zeyd bin Sabit ile ilişkilendirir ve izin verilen satışın bağlamını açıklığa kavuşturmaya yardımcı olur.
Sahih al-Bukhari · #2194 (Sahih)İbn Ömer’den aktarılan bu rivayet aynı istisnayı ele alır ve hurma satışına ilişkin açıklamayı tamamlar.
Her gün kendi dilinde bir hadis
Uygulama sana her gün açıklamalı bir hadis sunar; telefonunda widget olarak da kullanabilirsin. Ücretsizdir.