Alışveriş ve Ticaret · Sahih al-Bukhari

Sahih al-Bukhari, 2193. hadis

Zayd ibn Thabit rivayet etti. Kendi çevirimiz ve açıklamamızla birlikte Arapça metin.

Sahih (güvenilir)Kitap: Alışveriş ve Ticaret
صحيح البخاري
Kim rivayet etti?

Zayd ibn Thabit tarafından rivayet edildi

Sahih (güvenilir)

Sahih al-Bukhari bir bütün olarak sahih kabul edilir.

Rivayet

Arapça metin

وَقَالَ اللَّيْثُ عَنْ أَبِي الزِّنَادِ، كَانَ عُرْوَةُ بْنُ الزُّبَيْرِ يُحَدِّثُ عَنْ سَهْلِ بْنِ أَبِي حَثْمَةَ الأَنْصَارِيِّ، مِنْ بَنِي حَارِثَةَ أَنَّهُ حَدَّثَهُ عَنْ زَيْدِ بْنِ ثَابِتٍ ـ رضى الله عنه ـ قَالَ كَانَ النَّاسُ فِي عَهْدِ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يَتَبَايَعُونَ الثِّمَارَ، فَإِذَا جَدَّ النَّاسُ وَحَضَرَ تَقَاضِيهِمْ قَالَ الْمُبْتَاعُ إِنَّهُ أَصَابَ الثَّمَرَ الدُّمَانُ أَصَابَهُ مُرَاضٌ أَصَابَهُ قُشَامٌ ـ عَاهَاتٌ يَحْتَجُّونَ بِهَا ـ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم لَمَّا كَثُرَتْ عِنْدَهُ الْخُصُومَةُ فِي ذَلِكَ ‏ "‏ فَإِمَّا لاَ فَلاَ يَتَبَايَعُوا حَتَّى يَبْدُوَ صَلاَحُ الثَّمَرِ ‏"‏‏.‏ كَالْمَشُورَةِ يُشِيرُ بِهَا لِكَثْرَةِ خُصُومَتِهِمْ‏.‏ وَأَخْبَرَنِي خَارِجَةُ بْنُ زَيْدِ بْنِ ثَابِتٍ أَنَّ زَيْدَ بْنَ ثَابِتٍ لَمْ يَكُنْ يَبِيعُ ثِمَارَ أَرْضِهِ حَتَّى تَطْلُعَ الثُّرَيَّا فَيَتَبَيَّنَ الأَصْفَرُ مِنَ الأَحْمَرِ‏.‏ قَالَ أَبُو عَبْد اللَّهِ رَوَاهُ عَلِيُّ بْنُ بَحْرٍ حَدَّثَنَا حَكَّامٌ حَدَّثَنَا عَنْبَسَةُ عَنْ زَكَرِيَّاءَ عَنْ أَبِي الزِّنَادِ عَنْ عُرْوَةَ عَنْ سَهْلٍ عَنْ زَيْدٍ

Çeviri

Leys, Ebû ez-Zinâd'dan rivayet etti: Urve b. ez-Zübeyr, Benî Hârise'den Sehl b. Ebî Hasme el-Ensârî'den naklederdi ki o, kendisine Zeyd b. Sâbit radıyallahu anh'tan şöyle haber vermiştir:

"Resûlullah ﷺ zamanında insanlar meyve alıp satardı. İnsanlar hurmalarını hasat edip ödeme vakti geldiğinde alıcı derdi ki: 'Meyveler çürüdü, hastalığa yakalandı, kuşam isabet etti' — bunlar ileri sürdükleri kusurlardı. Bu konudaki anlaşmazlıklar Resûlullah ﷺ'a çokça ulaşınca buyurdular ki: 'Öyleyse meyvenin iyi olduğu belli oluncaya kadar alım satım yapmasınlar.' Bu, çok fazla anlaşmazlık yaşadıkları için verdiği bir tavsiye gibiydi." Hârice b. Zeyd b. Sâbit bana haber verdi ki Zeyd b. Sâbit, Ülker yıldızı doğup sarı meyve kırmızıdan ayırt edilinceye kadar arazisinin meyvelerini satmazdı. Ebû Abdillah dedi ki: Ali b. Bahr bunu rivayet etti; bize Hakem anlattı, Anbesa'dan, Zekeriyyâ'dan, Ebû ez-Zinâd'dan, Urve'den, Sehl'den, Zeyd'den.

Çeviri ve açıklama, Arapçadan Khutba World tarafından yapılmıştır.

Temel mesaj

Ürünü ancak olgunluğu ve sağlamlığı açıkça belli olduğunda satın.

Arka plan ve bağlam

Medine’de, satıldıktan sonra hastalık veya bozulma nedeniyle kaybolan meyveler hakkında anlaşmazlıklar çıkıyordu. Bu nedenle Peygamber ﷺ, meyvenin iyi durumda olduğu görülene kadar satışın ertelenmesini tavsiye etti.

Kavramlar ve açıklamalar
Kuşâm

Meyvelerin olgunlaşmadan önce ağaçtan dökülmesine yol açan bir afet.

Meyvenin iyiliğinin ortaya çıkması

Meyvenin olgunlaşmaya başladığının ve artık olağan hasat risklerine maruz olmadığının anlaşıldığı zaman.

Süreyya

Burada ortaya çıkışı, meyvelerin olgunlaşmasına ilişkin mevsimsel bir zaman göstergesi olarak anılan yıldız kümesi.

Âlimlerin çıkarımları

Âlimler buradan, ağaç üzerindeki meyvelerin olgunluğu ve kullanılabilirliği belli olmadan satılmaması gerektiği sonucunu çıkarırlar. Bu, alıcıyı ve satıcıyı belirsizlikten ve karşılıklı iddialardan korur. Fıkıh mezhepleri kesin şartları ve istisnaları ele alır; ancak büyük hasat riskine açık olgunlaşmamış meyvelerin satışının anlaşmazlıklara yol açabileceği ilkesini kabul eder.

Günümüz için dersler
  1. Ürünün durumu ve olgunluğu her iki taraf için de belli olmadan satış yapmayın.
  2. Önceden satış yaparken hasar veya bozulma riskini kimin üstleneceğini açıkça belirleyin.
  3. Belirsizlik varsa anlaşmazlıkları önlemek için satışı erteleyin ve şartları açıkça kararlaştırın.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

Her gün kendi dilinde bir hadis

Uygulama sana her gün açıklamalı bir hadis sunar; telefonunda widget olarak da kullanabilirsin. Ücretsizdir.