Sahih al-Bukhari, 2516. hadis
Abdullah ibn Mas'ud rivayet etti. Kendi çevirimiz ve açıklamamızla birlikte Arapça metin.
Abdullah ibn Mas'ud tarafından rivayet edildi
Sahih al-Bukhari bir bütün olarak sahih kabul edilir.
Rivayet
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ، حَدَّثَنَا جَرِيرٌ، عَنْ مَنْصُورٍ، عَنْ أَبِي وَائِلٍ، قَالَ قَالَ عَبْدُ اللَّهِ ـ رضى الله عنه مَنْ حَلَفَ عَلَى يَمِينٍ، يَسْتَحِقُّ بِهَا مَالاً وَهْوَ فِيهَا فَاجِرٌ، لَقِيَ اللَّهَ وَهْوَ عَلَيْهِ غَضْبَانُ، فَأَنْزَلَ اللَّهُ تَصْدِيقَ ذَلِكَ {إِنَّ الَّذِينَ يَشْتَرُونَ بِعَهْدِ اللَّهِ وَأَيْمَانِهِمْ ثَمَنًا قَلِيلاً} فَقَرَأَ إِلَى {عَذَابٌ أَلِيمٌ}.ثُمَّ إِنَّ الأَشْعَثَ بْنَ قَيْسٍ خَرَجَ إِلَيْنَا فَقَالَ مَا يُحَدِّثُكُمْ أَبُو عَبْدِ الرَّحْمَنِ قَالَ فَحَدَّثْنَاهُ قَالَ فَقَالَ صَدَقَ لَفِيَّ وَاللَّهِ أُنْزِلَتْ، كَانَتْ بَيْنِي وَبَيْنَ رَجُلٍ خُصُومَةٌ فِي بِئْرٍ فَاخْتَصَمْنَا إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " شَاهِدُكَ أَوْ يَمِينُهُ ". قُلْتُ إِنَّهُ إِذًا يَحْلِفُ وَلاَ يُبَالِي. فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " مَنْ حَلَفَ عَلَى يَمِينٍ يَسْتَحِقُّ بِهَا مَالاً هُوَ فِيهَا فَاجِرٌ، لَقِيَ اللَّهَ وَهْوَ عَلَيْهِ غَضْبَانُ ". فَأَنْزَلَ اللَّهُ تَصْدِيقَ ذَلِكَ، ثُمَّ اقْتَرَأَ هَذِهِ الآيَةَ {إِنَّ الَّذِينَ يَشْتَرُونَ بِعَهْدِ اللَّهِ وَأَيْمَانِهِمْ ثَمَنًا قَلِيلاً} إِلَى {وَلَهُمْ عَذَابٌ أَلِيمٌ}.
Kuteybe b. Said bize rivayet etti, Cerîr bize rivayet etti; Mansûr'dan, o da Ebû Vâil'den nakletti. Ebû Vâil şöyle dedi: Abdullah (Allah ondan razı olsun) buyurdu ki:
"Bir kimse, başkasının malını haksız yere ele geçirmek için yalan yere yemin ederse ve bu konuda günahkâr olursa, kıyamet günü Allah'a O kendisine gazap etmiş vaziyette kavuşur." Bunun üzerine Allah, bunu tasdik eden şu ayeti indirdi: {Şüphesiz Allah'ın ahdini ve yeminlerini az bir bedele satanlar...} diye okudu ve {...elem dolu bir azap vardır} kısmına kadar devam etti. Sonra Eş'as b. Kays yanımıza geldi ve "Ebû Abdirrahman size ne anlatıyor?" diye sordu. Biz de ona duyduklarımızı aktardık. O da şöyle dedi: "Doğru söylemiş. Vallahi bu ayet benim hakkımda nazil oldu. Bir adamla aramda bir kuyu hakkında anlaşmazlık çıkmıştı, meseleyi Resûlullah ﷺ'e arz ettik. Resûlullah ﷺ bana: 'Ya iki şahidin olur ya da karşı tarafın yemini kabul edilir' buyurdu. Ben de: 'O halde hiç çekinmeden yalan yere yemin eder' dedim. Bunun üzerine Resûlullah ﷺ: 'Kim başkasının malını haksız yere almak için yalan yere yemin ederse ve bu konuda günahkâr olursa, Allah'a O kendisine gazap etmiş vaziyette kavuşur' buyurdu. Ardından Allah bunu tasdik eden ayeti indirdi." Daha sonra Eş'as şu ayeti okudu: {Şüphesiz Allah'ın ahdini ve yeminlerini az bir bedele satanlar...} ta ki {...onlar için elem dolu bir azap vardır} ayetine kadar.
Çeviri ve açıklama, Arapçadan Khutba World tarafından yapılmıştır.
Başkalarının malını elde etmek için yalan yere yemin etmek büyük günah getirir.
Al-Ash'ath ibn Qays, bir kuyu konusunda bir adamla anlaşmazlık yaşadığını anlatır. Peygamber ﷺ iki şahit ya da karşı tarafın yemin etmesini istedi. Al-Ash'ath, adamın yalan yere yemin etmesinden korktu; onun aktarımına göre Âl-i İmrân suresinin (3:77) ayetleri bu mesele üzerine nazil oldu.
Kişinin, burada kendisine ait olmayan bir malı elde etmek için bilerek yalan söyleyerek yemin etmesi.
Bir başkasının hak sahibi olduğu para, arazi veya diğer mülkler.
Bilerek zulmeden ve tövbe etmeyen kimseye yönelik ağır bir uyarı.
Klasik âlimler bu rivayetten, kişinin başkasının malını bilerek talep etmek için yemin etmesinin o malı helal mülk hâline getirmeyeceği sonucunu çıkarırlar. Rivayete göre dava, davacının deliliyle veya davalının yeminiyle karara bağlanır; bu sırada yalan söyleyen kişi ağır günah yüklenir. Dört Sünni fıkıh mezhebi, anlaşmazlıklarda yeminin önemini kabul eder; ancak yemin üzerine verilen bir hüküm, malın kendisine ait olmadığını bilen kişi için onu helal kılmaz.
- Sana ait olmayan para, arazi veya başka bir hakkı elde etmek için asla yemin etme.
- Bir anlaşmazlıkta dürüst deliller sun ve karşı tarafın haklarına saygı göster.
- Yalan yere yemin ederek mal elde ettiysen onu hak sahibine geri ver ve içtenlikle tövbe et.
Bu rivayet aynı aktarım zincirini paylaşır ve haksız yere mal elde etmek için yemin etmeye karşı aynı uyarıyı içerir.
Sahih al-Bukhari · #2514 (Sahih)Bu hadis, Allah’ın ahdini ve yeminleri az bir bedel karşılığında satmayı anlatan ayetlerle bağlantılıdır.
Sahih al-Bukhari · #2517 (Sahih)Bu rivayet, başkasının malına haksız yere el koymayı ve bunun ağır sonuçlarını ele alır.
Her gün kendi dilinde bir hadis
Uygulama sana her gün açıklamalı bir hadis sunar; telefonunda widget olarak da kullanabilirsin. Ücretsizdir.