Köle Azadı · Sahih al-Bukhari

Sahih al-Bukhari, 2527. hadis

Abu Huraira rivayet etti. Kendi çevirimiz ve açıklamamızla birlikte Arapça metin.

Sahih (güvenilir)Kitap: Köle Azadı
صحيح البخاري
Kim rivayet etti?

al‑Bukhari'den Peygamber ﷺ'e uzanan rivayet zinciri

Sahih (güvenilir)
  1. 1Musaddadal‑Bukhari'e aktardıمُسَدَّدٌ
  2. 2Yazid ibn Zuray'يَزِيدُ بْنُ زُرَيْعٍ
  3. 3Sa'idسَعِيدٌ
  4. 4Qatadaقَتَادَةَ
  5. 5An‑Nadr ibn Anasالنَّضْرِ بْنِ أَنَسٍ
  6. 6Bashir ibn Nahikبَشِيرِ بْنِ نَهِيكٍ
  7. 7Abu Hurayraأَبِي هُرَيْرَةَ
  8. 8Allah'ın Resûlü ﷺرَسُولُ اللَّهِ ﷺ

Sıralama, bu rivayetin Arapça metninde geçtiği şekildedir. İsimler Arapçadan Latin alfabesine aktarılmıştır. Sahih al-Bukhari bir bütün olarak sahih kabul edilir.

Rivayet

Arapça metin

حَدَّثَنَا مُسَدَّدٌ، حَدَّثَنَا يَزِيدُ بْنُ زُرَيْعٍ، حَدَّثَنَا سَعِيدٌ، عَنْ قَتَادَةَ، عَنِ النَّضْرِ بْنِ أَنَسٍ، عَنْ بَشِيرِ بْنِ نَهِيكٍ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ ـ رضى الله عنه ـ أَنَّ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم قَالَ ‏ "‏ مَنْ أَعْتَقَ نَصِيبًا أَوْ شَقِيصًا فِي مَمْلُوكٍ، فَخَلاَصُهُ عَلَيْهِ فِي مَالِهِ إِنْ كَانَ لَهُ مَالٌ، وَإِلاَّ قُوِّمَ عَلَيْهِ، فَاسْتُسْعِيَ بِهِ غَيْرَ مَشْقُوقٍ عَلَيْهِ ‏"‏‏.‏ تَابَعَهُ حَجَّاجُ بْنُ حَجَّاجٍ وَأَبَانُ وَمُوسَى بْنُ خَلَفٍ عَنْ قَتَادَةَ‏.‏ اخْتَصَرَهُ شُعْبَةُ‏.‏

Çeviri

Müsedded bize rivayet etti, Yezîd b. Zurey‘ bize rivayet etti, Sa‘îd bize rivayet etti; Katâde’den, o Nadr b. Enes’ten, o Beşîr b. Nehîk’ten, o Ebû Hüreyre’den (Allah ondan razı olsun) naklettiğine göre Nebi ﷺ şöyle buyurmuştur:

“Kim bir köledeki hissesinin tamamını veya bir kısmını âzâd ederse ve yeterli malvarlığına sahipse, köleyi tamamen özgürleştirmek için kalan bedeli kendi malından ödemelidir. Şayet yeterli malvarlığı yoksa, kölenin değeri takdir edilir ve kendisine aşırı güçlük çıkarılmaksızın kalan bedeli ödemek üzere çalışıp kazanmasına imkân tanınır.” Haccâc b. Haccâc, Ebân ve Mûsâ b. Halef de Katâde’den bu şekilde rivayet etmişlerdir. Şu‘be ise bu hadisi muhtasar olarak rivayet etmiştir.

Çeviri ve açıklama, Arapçadan Khutba World tarafından yapılmıştır.

Temel mesaj

Bir payı azat eden kimse, zulmetmeden tam azadı sağlamaya çalışmalıdır.

Kavramlar ve açıklamalar
pay

Birden fazla kişinin aynı köleleştirilmiş kişi üzerinde ortak mülkiyet sahibi olması hâlinde mülkiyet hakkının bir bölümü.

takdir edilen değer

Kalan payın bedeli olarak uzmanlarca belirlenen tutar.

gereksiz zorluk çıkarmadan

Kişiye, borçlu olduğu tutarı aşırı bir yük altına girmeden kazanma fırsatı tanınır.

Âlimlerin çıkarımları

Klasik fakihler buradan, ortak mülkiyetteki bir payın azat edilmesinin tam azadı hedeflemesi gerektiği sonucunu çıkarırlar. Payı azat eden kişi kalan payları ödeyebiliyorsa ödeme kendi malından yapılır; ödeyemiyorsa değer belirlenir ve azat edilen kişi bu bedeli makul olmayan bir zorlamaya maruz kalmadan ödeyebilir. Fıkıh mezhepleri, diğer hususların yanı sıra, bu kuralın ne zaman uygulanacağını ve değer tespitiyle ödemenin pratikte nasıl yapılacağını ele alır.

Günümüz için dersler
  1. Ortak mülkiyet söz konusu olduğunda, ilgili kişinin onurunu ve özgürlüğünü koruyan düzenlemeler yapın.
  2. Gücünüz ölçüsünde sorumluluk alın ve ödeme yapması gereken kişiye aşırı yük yüklemeyin.
  3. Hayırseverliği adil değer tespiti ve dikkatle yapılmış anlaşmalarla birleştirin.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

Her gün kendi dilinde bir hadis

Uygulama sana her gün açıklamalı bir hadis sunar; telefonunda widget olarak da kullanabilirsin. Ücretsizdir.