Ganimetin Beşte Birinin Allah Yolunda Harcanması · Sahih al-Bukhari

Sahih al-Bukhari, 3147. hadis

Anas ibn Malik rivayet etti. Kendi çevirimiz ve açıklamamızla birlikte Arapça metin.

Sahih (güvenilir)Kitap: Ganimetin Beşte Birinin Allah Yolunda Harcanması
صحيح البخاري
Kim rivayet etti?

al‑Bukhari'den Peygamber ﷺ'e uzanan rivayet zinciri

Sahih (güvenilir)
  1. 1Abu al‑Yamanal‑Bukhari'e aktardıأَبُو الْيَمَانِ
  2. 2Shu'aybشُعَيْبٌ
  3. 3Az‑Zuhriالزُّهْرِيُّ
  4. 4Anas ibn Malikأَنَسُ بْنُ مَالِكٍ
  5. 5Allah'ın Resûlü ﷺرَسُولُ اللَّهِ ﷺ

Sıralama, bu rivayetin Arapça metninde geçtiği şekildedir. İsimler Arapçadan Latin alfabesine aktarılmıştır. Sahih al-Bukhari bir bütün olarak sahih kabul edilir.

Rivayet

Arapça metin

حَدَّثَنَا أَبُو الْيَمَانِ، أَخْبَرَنَا شُعَيْبٌ، حَدَّثَنَا الزُّهْرِيُّ، قَالَ أَخْبَرَنِي أَنَسُ بْنُ مَالِكٍ، أَنَّ نَاسًا، مِنَ الأَنْصَارِ قَالُوا لِرَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم حِينَ أَفَاءَ اللَّهُ عَلَى رَسُولِهِ صلى الله عليه وسلم مِنْ أَمْوَالِ هَوَازِنَ مَا أَفَاءَ، فَطَفِقَ يُعْطِي رِجَالاً مِنْ قُرَيْشٍ الْمِائَةَ مِنَ الإِبِلِ فَقَالُوا يَغْفِرُ اللَّهُ لِرَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يُعْطِي قُرَيْشًا وَيَدَعُنَا، وَسُيُوفُنَا تَقْطُرُ مِنْ دِمَائِهِمْ قَالَ أَنَسٌ فَحُدِّثَ رَسُولُ اللَّهِ بِمَقَالَتِهِمْ، فَأَرْسَلَ إِلَى الأَنْصَارِ، فَجَمَعَهُمْ فِي قُبَّةٍ مِنْ أَدَمٍ، وَلَمْ يَدْعُ مَعَهُمْ أَحَدًا غَيْرَهُمْ، فَلَمَّا اجْتَمَعُوا جَاءَهُمْ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَقَالَ ‏"‏ مَا كَانَ حَدِيثٌ بَلَغَنِي عَنْكُمْ ‏"‏‏.‏ قَالَ لَهُ فُقَهَاؤُهُمْ أَمَّا ذَوُو آرَائِنَا يَا رَسُولَ اللَّهِ فَلَمْ يَقُولُوا شَيْئًا، وَأَمَّا أُنَاسٌ مِنَّا حَدِيثَةٌ أَسْنَانُهُمْ فَقَالُوا يَغْفِرُ اللَّهُ لِرَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يُعْطِي قُرَيْشًا وَيَتْرُكُ الأَنْصَارَ، وَسُيُوفُنَا تَقْطُرُ مِنْ دِمَائِهِمْ‏.‏ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ إِنِّي أُعْطِي رِجَالاً حَدِيثٌ عَهْدُهُمْ بِكُفْرٍ، أَمَا تَرْضَوْنَ أَنْ يَذْهَبَ النَّاسُ بِالأَمْوَالِ وَتَرْجِعُونَ إِلَى رِحَالِكُمْ بِرَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم، فَوَاللَّهِ مَا تَنْقَلِبُونَ بِهِ خَيْرٌ مِمَّا يَنْقَلِبُونَ بِهِ ‏"‏‏.‏ قَالُوا بَلَى يَا رَسُولَ اللَّهِ قَدْ رَضِينَا‏.‏ فَقَالَ لَهُمْ ‏"‏ إِنَّكُمْ سَتَرَوْنَ بَعْدِي أُثْرَةً شَدِيدَةً، فَاصْبِرُوا حَتَّى تَلْقَوُا اللَّهَ وَرَسُولَهُ صلى الله عليه وسلم عَلَى الْحَوْضِ ‏"‏‏.‏ قَالَ أَنَسٌ فَلَمْ نَصْبِرْ‏.‏

Çeviri

Ebû’l-Yemân bize rivayet etti, Şuayb bize haber verdi, Zührî bize rivayet etti ve dedi ki: Enes b. Mâlik bana şunu haber verdi: Allah, Resûlü’ne ﷺ Hevâzin mallarından ganimet ihsan ettiğinde, Ensar’dan bazı kimseler Allah Resûlü’ne ﷺ şöyle dediler: Resûlullah ﷺ Kureyş’ten bazı adamlara yüz deve vermeye başlayınca onlar,

“Allah Resûlü’nü ﷺ bağışlasın! Kılıçlarımız hâlâ onların kanlarından damlarken, o Kureyş’e veriyor ve bizi bırakıyor” dediler. Enes dedi ki: Bunun üzerine Allah Resûlü ﷺ bu sözlerden haberdar edildi. Ensar’ı çağırıp onları deri bir çadırda topladı ve yanlarına başka kimseyi davet etmedi. Toplandıklarında Allah Resûlü ﷺ yanlarına geldi ve buyurdu ki: “Size atfedilen şu söz nedir?” İçlerinden fakih olanlar ona şöyle cevap verdiler: “Ey Allah’ın Resûlü ﷺ! Aramızdaki görüş sahibi ve basiretli olanlar hiçbir şey söylemedi; ancak aramızdaki genç yaştaki bazı kimseler, ‘Allah Resûlü’nü ﷺ bağışlasın! Kılıçlarımız hâlâ onların kanlarından damlarken, o Kureyş’e veriyor ve Ensar’ı bırakıyor’ dediler.” Bunun üzerine Allah Resûlü ﷺ buyurdu ki: “Ben, küfürden yeni çıkmış, kalpleri İslam’a henüz ısınmakta olan kimselere veriyorum. İnsanların mallarla gidip de sizin evlerinize Allah Resûlü ﷺ ile dönmenize razı olmaz mısınız? Vallahi sizin döndüğünüz şey, onların döndüğünden daha hayırlıdır.” Onlar, “Evet ey Allah’ın Resûlü ﷺ, razı olduk” dediler. Sonra onlara buyurdu ki: “Benden sonra başkalarının size tercih edildiğini göreceksiniz. Havuzun başında Allah ve Resûlü ﷺ ile buluşuncaya kadar sabredin.” Enes dedi ki: Ne var ki biz sabredemedik.

Çeviri ve açıklama, Arapçadan Khutba World tarafından yapılmıştır.

Temel mesaj

Peygamber ﷺ Ensar’ın gönüllerini malların üstünde tuttu.

Arka plan ve bağlam

Hevazin zaferinin ardından Peygamber ﷺ ganimetleri paylaştırdı ve kısa süre önce Müslüman olmuş bazı Kureyşlilere büyük hediyeler verdi. Ensar’dan bazıları bu konuda konuşunca onları ayrı olarak bir araya topladı ve uygulamasının gerekçesini açıkladı.

Kavramlar ve açıklamalar
Fey

Müslüman toplumun yönetimi altına giren mallar; rivayetlerde elde edilen servet için kullanılan bir terimdir.

Ensar

Peygamber ﷺ’i ve ilk Müslümanları karşılayıp destekleyen Medine halkı.

el-Havz

Rivayetlere göre Kıyamet Günü Peygamber ﷺ’e verilecek olan Havuz.

Âlimlerin çıkarımları

İbn Hacer’in de aralarında bulunduğu klasik âlimler, Peygamber ﷺ’in yeni Müslümanları cömert bağışlarla teşvik edip imanlarını güçlendirdiğini açıklar. Ganimetlerin dağıtımı, lider olarak onun yetkisi dâhilindeydi ve her grup için aynı olmak zorunda değildi. Ensar’a onunla aralarındaki özel bağ ve geçici dünya malına kıyasla iman ve beraberliğin kalıcı değeri hatırlatıldı. Sabırlı olma çağrısı ayrıca, insanların bir paylaşım hakkında soruları olduğunda liderin kararlarını açıkça anlatması gerektiğini öğretir.

Günümüz için dersler
  1. Bir paylaşımı haksızlık olarak nitelendirmeden önce gerekçesini sorun.
  2. İnsanları yalnızca aldıklarıyla değil, hizmetleri, imanları ve sorumluluklarıyla da değerlendirin.
  3. Lider olarak kararlarınızı sakin biçimde açıklayın ve kimseyi toplum önünde utandırmadan kaygıları dinleyin.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

Her gün kendi dilinde bir hadis

Uygulama sana her gün açıklamalı bir hadis sunar; telefonunda widget olarak da kullanabilirsin. Ücretsizdir.