İman · Sahih al-Bukhari

Sahih al-Bukhari, 40. hadis

Al-Bara ibn Azib rivayet etti. Kendi çevirimiz ve açıklamamızla birlikte Arapça metin.

Sahih (güvenilir)Kitap: İman
صحيح البخاري
Kim rivayet etti?

al‑Bukhari'den Peygamber ﷺ'e uzanan rivayet zinciri

Sahih (güvenilir)
  1. 1Amr ibn Khalidal‑Bukhari'e aktardıعَمْرُو بْنُ خَالِدٍ
  2. 2Zuhayrزُهَيْرٌ
  3. 3Abu Ishaqأَبُو إِسْحَاقَ
  4. 4Al‑Baraالْبَرَاءِ
  5. 5Allah'ın Resûlü ﷺرَسُولُ اللَّهِ ﷺ

Sıralama, bu rivayetin Arapça metninde geçtiği şekildedir. İsimler Arapçadan Latin alfabesine aktarılmıştır. Sahih al-Bukhari bir bütün olarak sahih kabul edilir.

Rivayet

Arapça metin

حَدَّثَنَا عَمْرُو بْنُ خَالِدٍ، قَالَ حَدَّثَنَا زُهَيْرٌ، قَالَ حَدَّثَنَا أَبُو إِسْحَاقَ، عَنِ الْبَرَاءِ، أَنَّ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم كَانَ أَوَّلَ مَا قَدِمَ الْمَدِينَةَ نَزَلَ عَلَى أَجْدَادِهِ ـ أَوْ قَالَ أَخْوَالِهِ ـ مِنَ الأَنْصَارِ، وَأَنَّهُ صَلَّى قِبَلَ بَيْتِ الْمَقْدِسِ سِتَّةَ عَشَرَ شَهْرًا، أَوْ سَبْعَةَ عَشَرَ شَهْرًا، وَكَانَ يُعْجِبُهُ أَنْ تَكُونَ قِبْلَتُهُ قِبَلَ الْبَيْتِ، وَأَنَّهُ صَلَّى أَوَّلَ صَلاَةٍ صَلاَّهَا صَلاَةَ الْعَصْرِ، وَصَلَّى مَعَهُ قَوْمٌ، فَخَرَجَ رَجُلٌ مِمَّنْ صَلَّى مَعَهُ، فَمَرَّ عَلَى أَهْلِ مَسْجِدٍ، وَهُمْ رَاكِعُونَ فَقَالَ أَشْهَدُ بِاللَّهِ لَقَدْ صَلَّيْتُ مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قِبَلَ مَكَّةَ، فَدَارُوا كَمَا هُمْ قِبَلَ الْبَيْتِ، وَكَانَتِ الْيَهُودُ قَدْ أَعْجَبَهُمْ إِذْ كَانَ يُصَلِّي قِبَلَ بَيْتِ الْمَقْدِسِ، وَأَهْلُ الْكِتَابِ، فَلَمَّا وَلَّى وَجْهَهُ قِبَلَ الْبَيْتِ أَنْكَرُوا ذَلِكَ‏.‏ قَالَ زُهَيْرٌ حَدَّثَنَا أَبُو إِسْحَاقَ عَنِ الْبَرَاءِ فِي حَدِيثِهِ هَذَا أَنَّهُ مَاتَ عَلَى الْقِبْلَةِ قَبْلَ أَنْ تُحَوَّلَ رِجَالٌ وَقُتِلُوا، فَلَمْ نَدْرِ مَا نَقُولُ فِيهِمْ، فَأَنْزَلَ اللَّهُ تَعَالَى ‏{‏وَمَا كَانَ اللَّهُ لِيُضِيعَ إِيمَانَكُمْ‏}‏

Çeviri

Amr b. Hâlid bize rivayet etti; dedi ki: Züheyr bize rivayet etti; dedi ki: Ebû İshak, Berâ'dan şöyle rivayet etti: Nebî ﷺ Medine'ye ilk geldiğinde Ensar'dan dedelerinin —veya dayılarının— yanında konakladı. On altı ya da on yedi ay boyunca Beytü'l-Makdis'e doğru namaz kıldı. Ancak kıblesinin Beyt'e (Kâbe'ye) doğru olmasını arzu ediyordu. Kâbe'ye yönelerek kıldığı ilk namaz, bazı kimselerle birlikte kıldığı İkindi namazıydı. Kendisiyle namaz kılanlardan bir adam dışarı çıktı ve mescitte rükû hâlinde olan bir topluluğun yanına uğradı. Onlara: 'Allah'a şahitlik ederim ki, Resûlullah ﷺ ile birlikte Mekka'ya (Kâbe'ye) doğru namaz kıldım' dedi. Bunun üzerine onlar, rükû hâlindeyken oldukları gibi Beyt'e döndüler. Yahudiler ve Ehl-i Kitap, Nebî ﷺ Beytü'l-Makdis'e doğru namaz kılarken memnun olmuşlardı; fakat yüzünü Beyt'e çevirince bunu inkâr ettiler. Züheyr dedi ki: Ebû İshak, Berâ'dan bu hadisinde şunu da rivayet etti: Kıble değiştirilmeden önce bazı erkekler eski kıble üzerinde öldüler ve bazıları şehit edildi; biz de onlar hakkında ne diyeceğimizi bilemedik. Bunun üzerine Yüce Allah şu âyeti indirdi: {Allah imanınızı asla zayi etmez}.

Çeviri ve açıklama, Arapçadan Khutba World tarafından yapılmıştır.

Temel mesaj

Kıble değiştirildi ve bu değişiklikten önce kılınan namazlar geçerli kaldı.

Arka plan ve bağlam

Peygamber ﷺ Medine’ye vardıktan sonra Müslümanlar on altı ya da on yedi ay boyunca Beytülmakdis’e yönelerek namaz kıldılar. Kıble Kâbe’ye çevrilince namazda olanlar haberi duyup yeni yöne döndüler. Değişiklikten önce vefat etmiş Müslümanlar hakkında da soru gündeme geldi; vahiy, onların imanlarının ve namazlarının boşa gitmediğini doğruladı.

Kavramlar ve açıklamalar
Kıble

Müslümanların namaz sırasında yöneldikleri taraf.

Beytülmakdis

Kâbe kıble olarak belirlenmeden önce namaz yönü olan Kudüs.

Rükû

Namazda eller dizlerin üzerine konularak yapılan eğilme duruşu.

Âlimlerin çıkarımları

Âlimler buradan, vahyin namaz yönünü değiştirebileceği ve Müslümanların geçerli yeni bir yönlendirmeye uymaları gerektiği sonucunu çıkarırlar. Mescitteki insanlar, güvenilir bir haberci kendilerine haberi ulaştırınca namaz sırasında yönlerini değiştirdiler; bu, dinî bir yönlendirme hakkındaki güvenilir bir haberin izlenebileceğini gösterir. Ayetlerin açıklaması ayrıca, değişiklikten önce o sırada geçerli kıbleye göre kılınan namazların geçerliliğini koruduğunu doğrular. Sünnî fıkıh mezhepleri, yönelme imkânı olanlar için Kâbe’yi namazda yönelmenin farz olduğu kıble kabul eder.

Günümüz için dersler
  1. Güvenilir biçimde sana ulaşır ulaşmaz açık bir dinî yönlendirmeye uy.
  2. İbadetteki bir değişiklik başkalarının eleştirisine yol açtığında kararlı ol.
  3. Geçmişteki davranışları o dönemde geçerli olan bilgi ve yönlendirmelere göre değerlendir.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

Her gün kendi dilinde bir hadis

Uygulama sana her gün açıklamalı bir hadis sunar; telefonunda widget olarak da kullanabilirsin. Ücretsizdir.