Sahih al-Bukhari, 4191. hadis
Ka'b ibn Ujra rivayet etti. Kendi çevirimiz ve açıklamamızla birlikte Arapça metin.
al‑Bukhari'den Peygamber ﷺ'e uzanan rivayet zinciri
- 1Muhammad ibn Hisham Abu Abdullahal‑Bukhari'e aktardıمُحَمَّدُ بْنُ هِشَامٍ أَبُو عَبْدِ اللَّهِ
- 2Hushaymهُشَيْمٌ
- 3Abu Bishrأَبِي بِشْرٍ
- 4Mujahidمُجَاهِدٍ
- 5Abd ar‑Rahman ibn Abu Laylaعَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ أَبِي لَيْلَى
- 6Ka'b ibn Ujraكَعْبِ بْنِ عُجْرَةَ
- 7Allah'ın Resûlü ﷺرَسُولُ اللَّهِ ﷺ
Sıralama, bu rivayetin Arapça metninde geçtiği şekildedir. İsimler Arapçadan Latin alfabesine aktarılmıştır. Sahih al-Bukhari bir bütün olarak sahih kabul edilir.
Rivayet
حَدَّثَنِي مُحَمَّدُ بْنُ هِشَامٍ أَبُو عَبْدِ اللَّهِ، حَدَّثَنَا هُشَيْمٌ، عَنْ أَبِي بِشْرٍ، عَنْ مُجَاهِدٍ، عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ أَبِي لَيْلَى، عَنْ كَعْبِ بْنِ عُجْرَةَ، قَالَ كُنَّا مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم بِالْحُدَيْبِيَةِ وَنَحْنُ مُحْرِمُونَ، وَقَدْ حَصَرَنَا الْمُشْرِكُونَ ـ قَالَ ـ وَكَانَتْ لِي وَفْرَةٌ فَجَعَلَتِ الْهَوَامُّ تَسَّاقَطُ عَلَى وَجْهِي، فَمَرَّ بِي النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم فَقَالَ " أَيُؤْذِيكَ هَوَامُّ رَأْسِكَ ". قُلْتُ نَعَمْ. قَالَ وَأُنْزِلَتْ هَذِهِ الآيَةُ {فَمَنْ كَانَ مِنْكُمْ مَرِيضًا أَوْ بِهِ أَذًى مِنْ رَأْسِهِ فَفِدْيَةٌ مِنْ صِيَامٍ أَوْ صَدَقَةٍ أَوْ نُسُكٍ}
Muhammed b. Hişâm Ebû Abdullah bana rivayet etti: Huşeym bize Ebû Bişr'den, o da Mücâhid'den, o da Abdurrahman b. Ebî Leylâ'dan, o da Ka‘b b. Ucre'den rivayet etti. Ka‘b şöyle dedi: Biz Resûlullah ﷺ ile birlikte Hudeybiye'deydik ve ihramlıydık; müşrikler bizi engellemişti. Benim saçlarım gürdü ve bitler yüzüme dökülmeye başladı. Peygamber ﷺ yanımdan geçti ve buyurdu ki:
"Başındaki bitler seni rahatsız ediyor mu?" Ben: "Evet," dedim. Bunun üzerine şu âyet indirildi: {Sizden kim hasta olursa veya başından bir eziyeti bulunursa, oruç tutarak, sadaka vererek veya kurban keserek fidye ödemesi gerekir.}
Çeviri ve açıklama, Arapçadan Khutba World tarafından yapılmıştır.
Peygamber ﷺ, Ka‘b’ın rahatsızlığını kabul etti ve onu belirlenmiş fidyeye yönlendirdi.
Ka‘b ibn ‘Ucra ve sahabiler, müşriklerin Kâbe’ye giden yollarını kapattığı sırada Hudeybiye’de ihramlıydılar. Ka‘b, gür saçlarından yüzüne düşen bitlerden rahatsız oluyordu; bunun üzerine fidyeyle ilgili ayet zikredildi.
Hac veya umre için girilen ve bazı davranışların yasak olduğu ibadet hâli.
Geçerli bir mazeret nedeniyle bir hac kuralına uyamayan kişinin yerine getirmesi gereken belirlenmiş karşılık.
Fidyenin bir parçası olarak kesilen kurbanlık hayvan.
Âlimler, aktarılan ayetten, hastalık veya başta ciddi bir rahatsızlık hâlinde ihramlı kişinin saçını tıraş edebileceği ve fidye olarak oruç tutacağı, ihtiyaç sahiplerini doyuracağı ya da kurban keseceği sonucunu çıkarır. Dört Sünni mezhebin fıkıh âlimleri bu seçeneklerin ayrıntılarını ve şartlarını ele alır; rivayet, mazeretin kabul edildiğini ancak fidye yükümlülüğünün ortadan kalkmadığını vurgular. Peygamber’in ﷺ tutumu ayrıca kişinin yaşadığı somut rahatsızlığa karşı duyarlılık gösterir.
- Rahatsız görünen birine ne olduğunu sorun ve uygun yardımı sunun.
- Hac ve umrede hangi muafiyetlerin geçerli olduğunu ve bunlara hangi fidyenin gerektiğini öğrenin.
- Dini bir muafiyet söz konusu olduğunda, karşılığı kendiniz seçmek yerine belirlenmiş hükme uyun.
Her gün kendi dilinde bir hadis
Uygulama sana her gün açıklamalı bir hadis sunar; telefonunda widget olarak da kullanabilirsin. Ücretsizdir.