Sahih al-Bukhari, 425. hadis
Itban ibn Malik rivayet etti. Kendi çevirimiz ve açıklamamızla birlikte Arapça metin.
al‑Bukhari'den Peygamber ﷺ'e uzanan rivayet zinciri
- 1Sa'id ibn Ufayral‑Bukhari'e aktardıسَعِيدُ بْنُ عُفَيْرٍ
- 2Al‑Laythاللَّيْثُ
- 3Uqaylعُقَيْلٌ
- 4Ibn Shihabابْنِ شِهَابٍ
- 5Mahmud ibn ar‑Rabi' al‑Ansariمَحْمُودُ بْنُ الرَّبِيعِ الأَنْصَارِيُّ
- 6Allah'ın Resûlü ﷺرَسُولُ اللَّهِ ﷺ
Sıralama, bu rivayetin Arapça metninde geçtiği şekildedir. İsimler Arapçadan Latin alfabesine aktarılmıştır. Sahih al-Bukhari bir bütün olarak sahih kabul edilir.
Rivayet
حَدَّثَنَا سَعِيدُ بْنُ عُفَيْرٍ، قَالَ حَدَّثَنِي اللَّيْثُ، قَالَ حَدَّثَنِي عُقَيْلٌ، عَنِ ابْنِ شِهَابٍ، قَالَ أَخْبَرَنِي مَحْمُودُ بْنُ الرَّبِيعِ الأَنْصَارِيُّ، أَنَّ عِتْبَانَ بْنَ مَالِكٍ ـ وَهُوَ مِنْ أَصْحَابِ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم مِمَّنْ شَهِدَ بَدْرًا مِنَ الأَنْصَارِ ـ أَنَّهُ أَتَى رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ، قَدْ أَنْكَرْتُ بَصَرِي، وَأَنَا أُصَلِّي لِقَوْمِي، فَإِذَا كَانَتِ الأَمْطَارُ سَالَ الْوَادِي الَّذِي بَيْنِي وَبَيْنَهُمْ، لَمْ أَسْتَطِعْ أَنْ آتِيَ مَسْجِدَهُمْ فَأُصَلِّيَ بِهِمْ، وَوَدِدْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ أَنَّكَ تَأْتِينِي فَتُصَلِّيَ فِي بَيْتِي، فَأَتَّخِذَهُ مُصَلًّى. قَالَ فَقَالَ لَهُ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " سَأَفْعَلُ إِنْ شَاءَ اللَّهُ ". قَالَ عِتْبَانُ فَغَدَا رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَأَبُو بَكْرٍ حِينَ ارْتَفَعَ النَّهَارُ، فَاسْتَأْذَنَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَأَذِنْتُ لَهُ، فَلَمْ يَجْلِسْ حَتَّى دَخَلَ الْبَيْتَ ثُمَّ قَالَ " أَيْنَ تُحِبُّ أَنْ أُصَلِّيَ مِنْ بَيْتِكَ ". قَالَ فَأَشَرْتُ لَهُ إِلَى نَاحِيَةٍ مِنَ الْبَيْتِ، فَقَامَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَكَبَّرَ، فَقُمْنَا فَصَفَّنَا، فَصَلَّى رَكْعَتَيْنِ ثُمَّ سَلَّمَ، قَالَ وَحَبَسْنَاهُ عَلَى خَزِيرَةٍ صَنَعْنَاهَا لَهُ. قَالَ فَثَابَ فِي الْبَيْتِ رِجَالٌ مِنْ أَهْلِ الدَّارِ ذَوُو عَدَدٍ فَاجْتَمَعُوا، فَقَالَ قَائِلٌ مِنْهُمْ أَيْنَ مَالِكُ بْنُ الدُّخَيْشِنِ أَوِ ابْنُ الدُّخْشُنِ فَقَالَ بَعْضُهُمْ ذَلِكَ مُنَافِقٌ لاَ يُحِبُّ اللَّهَ وَرَسُولَهُ. فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " لاَ تَقُلْ ذَلِكَ، أَلاَ تَرَاهُ قَدْ قَالَ لاَ إِلَهَ إِلاَّ اللَّهُ. يُرِيدُ بِذَلِكَ وَجْهَ اللَّهِ ". قَالَ اللَّهُ وَرَسُولُهُ أَعْلَمُ. قَالَ فَإِنَّا نَرَى وَجْهَهُ وَنَصِيحَتَهُ إِلَى الْمُنَافِقِينَ. قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " فَإِنَّ اللَّهَ قَدْ حَرَّمَ عَلَى النَّارِ مَنْ قَالَ لاَ إِلَهَ إِلاَّ اللَّهُ. يَبْتَغِي بِذَلِكَ وَجْهَ اللَّهِ ". قَالَ ابْنُ شِهَابٍ ثُمَّ سَأَلْتُ الْحُصَيْنَ بْنَ مُحَمَّدٍ الأَنْصَارِيَّ ـ وَهْوَ أَحَدُ بَنِي سَالِمٍ وَهُوَ مِنْ سَرَاتِهِمْ ـ عَنْ حَدِيثِ مَحْمُودِ بْنِ الرَّبِيعِ، فَصَدَّقَهُ بِذَلِكَ.
Saîd b. Ufeyr bize anlattı: Leys bana anlattı: Ukayl bana İbn Şihâb'dan nakletti; o da şöyle dedi: Bana Mahmûd b. er-Rabî el-Ensârî haber verdi ki, İtbân b. Mâlik —ki kendisi Resûlullah ﷺ'ın ashâbından ve Bedir'e katılan Ensar'dandır— Resûlullah ﷺ'a gelerek şöyle demiştir:
"Ey Allah'ın Resûlü! Gözlerim zayıfladı ve ben kavmime namaz kıldırıyorum. Yağmur yağdığında aramızdaki vadi sel olup taştığı için onların mescidine gidip onlara imamlık yapamıyorum. Ey Allah'ın Resûlü! Keşke evime teşrif etseniz de orada namaz kılsanız, böylece orayı bir namaz yeri (musallâ) edinsem." Bunun üzerine Resûlullah ﷺ ona: "İnşallah yaparım" buyurdu. İtbân devamla dedi ki: Ertesi gün güneş yükselince Resûlullah ﷺ ve Ebû Bekir geldiler. Resûlullah ﷺ içeri girmek için izin istedi, ben de izin verdim. Eve girince oturmadan önce: "Evinizin neresinde namaz kılmamı istersiniz?" diye sordu. Ben de evin bir köşesini işaret ettim. Resûlullah ﷺ kalkıp tekbir aldı, biz de kalkıp arkasında saf tuttuk. İki rekât namaz kıldırdıktan sonra selam verdi. Sonra kendisi için hazırladığımız hazîre yemeği için onu alıkoyduk. Bu sırada ev halkından kalabalık bir grup toplandı. İçlerinden biri: "Mâlik b. Düheyşin veya İbnü'd-Duhşun nerede?" diye sordu. Bazıları: "O bir münafıktır, Allah'ı ve Resûlü'nü sevmez" dediler. Bunun üzerine Resûlullah ﷺ şöyle buyurdu: "Böyle söylemeyin! Onun, sadece Allah'ın rızasını gözeterek 'Lâ ilâhe illallah' dediğini görmüyor musunuz?" Dediler ki: "Allah ve Resûlü daha iyi bilir. Fakat biz onun yüzünü ve nasihatini münafıklara yönelik görüyoruz." Resûlullah ﷺ buyurdu ki: "Şüphesiz Allah, sadece Allah'ın rızasını gözeterek 'Lâ ilâhe illallah' diyen kimseye Cehennem ateşini haram kılmıştır." İbn Şihâb dedi ki: Daha sonra Benî Sâlim'den ve onların eşrafından olan Huseyn b. Muhammed el-Ensârî'ye Mahmûd b. er-Rabî'nin hadisini sordum, o da bunu doğruladı.
Çeviri ve açıklama, Arapçadan Khutba World tarafından yapılmıştır.
‘Itban, Peygamber ﷺ’den evinde namaz kılmasını ister ve yargılarda temkinli olmayı öğretir.
‘Itban ibn Malik’in görme yetisi zayıflamıştı. Yağmur bir vadiyi su altında bıraktığında, cemaate namaz kıldırmak için mescide ulaşamıyordu.
Bir kişinin namaz kıldığı, belirlenmiş yer.
O dönemde hazırlanan sıcak bir yemek veya çorba.
Allah’tan başka ibadete layık ilah yoktur.
Âlimler buradan evde nafile namaz kılmanın geçerli olduğu ve Peygamber ﷺ’in namaz kıldığı bir yerin namaz yeri olarak belirlenebileceği sonucunu çıkarırlar. Peygamber ﷺ ayrıca temkinli olmayı öğretir: İnsanlar kelime-i şehadeti söylediklerinde hemen münafıklıkla suçlanmamalıdır. Ateşten korunma vaadi, bu sözleri içtenlikle söyleyip Allah’ın rızasını arayanlar içindir; günahları önemsememek için bir ruhsat değildir.
- Fiziksel kısıtlılıklar veya zor koşullar namazı güçleştiriyorsa, namazlarını sürdürmek için pratik yardım iste.
- Birini şüpheye dayanarak münafık diye niteleme; samimiyet hakkındaki hükmü Allah’a bırak.
- Kelime-i şehadeti bilinçli ve içtenlikle söyle; ibadet ve davranışların bu samimiyeti yansıtsın.
Her gün kendi dilinde bir hadis
Uygulama sana her gün açıklamalı bir hadis sunar; telefonunda widget olarak da kullanabilirsin. Ücretsizdir.