Sahih al-Bukhari, 4500. hadis
Anas ibn Malik rivayet etti. Kendi çevirimiz ve açıklamamızla birlikte Arapça metin.
al‑Bukhari'den Anas'e uzanan rivayet zinciri
- 1Abdullah ibn Muniral‑Bukhari'e aktardıعَبْدُ اللَّهِ بْنُ مُنِيرٍ
- 2Abdullah ibn Bakr as‑Sahmiعَبْدَ اللَّهِ بْنَ بَكْرٍ السَّهْمِيَّ
- 3Humaydحُمَيْدٌ
- 4Anasأَنَسٍ
Sıralama, bu rivayetin Arapça metninde geçtiği şekildedir. İsimler Arapçadan Latin alfabesine aktarılmıştır. Sahih al-Bukhari bir bütün olarak sahih kabul edilir.
Rivayet
حَدَّثَنِي عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مُنِيرٍ، سَمِعَ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ بَكْرٍ السَّهْمِيَّ، حَدَّثَنَا حُمَيْدٌ، عَنْ أَنَسٍ، أَنَّ الرُّبَيِّعَ، عَمَّتَهُ كَسَرَتْ ثَنِيَّةَ جَارِيَةٍ، فَطَلَبُوا إِلَيْهَا الْعَفْوَ فَأَبَوْا، فَعَرَضُوا الأَرْشَ فَأَبَوْا، فَأَتَوْا رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَأَبَوْا إِلاَّ الْقِصَاصَ، فَأَمَرَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم بِالْقِصَاصِ، فَقَالَ أَنَسُ بْنُ النَّضْرِ يَا رَسُولَ اللَّهِ، أَتُكْسَرُ ثَنِيَّةُ الرُّبَيِّعِ لاَ وَالَّذِي بَعَثَكَ بِالْحَقِّ لاَ تُكْسَرُ ثَنِيَّتُهَا. فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " يَا أَنَسُ كِتَابُ اللَّهِ الْقِصَاصُ ". فَرَضِيَ الْقَوْمُ فَعَفَوْا، فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " إِنَّ مِنْ عِبَادِ اللَّهِ مَنْ لَوْ أَقْسَمَ عَلَى اللَّهِ لأَبَرَّهُ ".
Bana Abdullah b. Münîr anlattı; o, Abdullah b. Bekr es-Sehmî’yi şöyle derken işitti: Humeyd bize Enes’ten rivayet etti ki, halası Rubeyyi‘ bir cariye kızın ön dişini kırmıştı. Ailesi, kızın yakınlarından af diledi ama onlar kabul etmedi; sonra diyet teklif ettiler, yine kabul etmediler. Bunun üzerine Resûlullah ﷺ’a geldiler ve kısastan başka bir şeyi kabul etmediler. Resûlullah ﷺ kısas hükmü verdi. Enes b. Nadr dedi ki:
“Ey Allah’ın Resûlü! Rubeyyi‘in dişi mi kırılacak? Hayır, seni Hak ile gönderen Zat’a yemin ederim ki, onun dişi kırılmayacaktır!” Resûlullah ﷺ buyurdu ki: “Ey Enes! Allah’ın Kitabı kısastır.” Bunun üzerine topluluk razı oldu ve affetti. Resûlullah ﷺ şöyle buyurdu: “Şüphesiz Allah’ın kullarından öyleleri vardır ki, Allah adına yemin etseler, Allah onların yeminlerini yerine getirir.”
Çeviri ve açıklama, Arapçadan Khutba World tarafından yapılmıştır.
Kısas adaleti güvence altına alırken affa da imkân tanır.
Er-Rubeyyi‘ bir kızın ön dişini kırdı. Kızın ailesi başlangıçta affı ve tazminatı reddederek kısas talep etti; Peygamber ﷺ hükmü açıkladıktan sonra sonunda onu affettiler.
Uygulanan cezanın verilen zararla denk olması gereken hukuki karşılık.
Bedensel zarar için ödenen mali tazminat.
Bir söz için Allah’ı şahit tutarak yapılan ciddi ant.
Âlimler buradan, kasıtlı bedensel yaralama hâlinde kısasın tanınmış bir hak olduğu; ancak hak sahibinin affı veya üzerinde uzlaşılan tazminatı seçebileceği sonucunu çıkarırlar. Hâkim hukuku uygular ve mağdurun hakkını kişisel tercihine dayanarak göz ardı edemez. Enes ibn en-Nadr’ın hararetli yemini hükmü değiştirmedi; Peygamber ﷺ ona Allah’ın hükmünü hatırlattı. Klasik yorumcular, yeminleri yerine getirilen kişiler hakkındaki kapanış ifadesini, onların samimi imanları ve Allah’a özel yakınlıklarıyla ilişkilendirir; bunu hukuktan genel bir muafiyet olarak görmez.
- Ciddi bir yaralanma durumunda önce yetkili merciler aracılığıyla adil bir çözüm arayın; kendi başınıza öç almayın.
- Affı ve tazminatı, mağdur taraf üzerinde baskı kurmadan ve saygıyla konuşun.
- Kişisel bir yeminin ya da güçlü duyguların adil bir hukuk kuralından üstün tutulmasına asla izin vermeyin.
Bu rivayet Allah’ın Kitabı’nın kısası emrettiğini de belirterek bu hadisteki hukuki hükmü açıklar.
Sahih al-Bukhari · #4501 (Sahih)Bu rivayet bedensel yaralanmalarda kısası ele alır ve misillemenin hukuki bağlamını anlamaya yardımcı olur.
Sahih al-Bukhari · #4502 (Sahih)Bu rivayet başka bir hukuki bağlamda kısas ve affı ele alır ve affın hak sahiplerinin tercihi olduğunu vurgular.
Her gün kendi dilinde bir hadis
Uygulama sana her gün açıklamalı bir hadis sunar; telefonunda widget olarak da kullanabilirsin. Ücretsizdir.