Sahih al-Bukhari, 4653. hadis
Abdullah ibn Abbas rivayet etti. Kendi çevirimiz ve açıklamamızla birlikte Arapça metin.
Abdullah ibn Abbas tarafından rivayet edildi
Sahih al-Bukhari bir bütün olarak sahih kabul edilir.
Rivayet
حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ عَبْدِ اللَّهِ السُّلَمِيُّ، أَخْبَرَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ الْمُبَارَكِ، أَخْبَرَنَا جَرِيرُ بْنُ حَازِمٍ، قَالَ أَخْبَرَنِي الزُّبَيْرُ بْنُ خِرِّيتٍ، عَنْ عِكْرِمَةَ، عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ ـ رضى الله عنهما ـ قَالَ لَمَّا نَزَلَتْ {إِنْ يَكُنْ مِنْكُمْ عِشْرُونَ صَابِرُونَ يَغْلِبُوا مِائَتَيْنِ} شَقَّ ذَلِكَ عَلَى الْمُسْلِمِينَ حِينَ فُرِضَ عَلَيْهِمْ أَنْ لاَ يَفِرَّ وَاحِدٌ مِنْ عَشَرَةٍ، فَجَاءَ التَّخْفِيفُ فَقَالَ رالآنَ خَفَّفَ اللَّهُ عَنْكُمْ وَعَلِمَ أَنَّ فِيكُمْ ضُعْفًا فَإِنْ يَكُنْ مِنْكُمْ مِائَةٌ صَابِرَةٌ يَغْلِبُوا مِائَتَيْنِ}. قَالَ فَلَمَّا خَفَّفَ اللَّهُ عَنْهُمْ مِنَ الْعِدَّةِ نَقَصَ مِنَ الصَّبْرِ بِقَدْرِ مَا خُفِّفَ عَنْهُمْ.
Bize Yahya bin Abdullah es-Sülemi anlattı, bize Abdullah bin Mübarek haber verdi, bize Cerir bin Hazim haber verdi ve dedi ki: Bana Zübeyr bin Hirrit haber verdi, İkrime'den, o da İbn Abbas'tan – Allah her ikisinden de razı olsun – şöyle dediğini rivayet etti: {Eğer içinizden yirmi sabırlı kişi olursa, iki yüz kişiyi yenerler} ayeti nazil olduğunda, bu durum Müslümanlara ağır geldi; zira onlardan birinin on kişi karşısında kaçmaması kendilerine farz kılınmıştı. Sonra hafifletme geldi ve Allah şöyle buyurdu: {Şimdi Allah sizin yükünüzü hafifletti ve sizde bir zayıflık olduğunu bildi. O halde içinizden yüz sabırlı kişi olursa, iki yüz kişiyi yenerler}. İbn Abbas dedi ki: Allah onların sayı yükünü hafifletince, sabır beklentisi de hafifletilen miktar nispetinde azaldı.
Çeviri ve açıklama, Arapçadan Khutba World tarafından yapılmıştır.
Allah, savaş yükümlülüğünü hafifletti ve şartı insanın gücüyle orantılı hâle getirdi.
Rivayet sebebi açıkça belirtir: Bir Müslümanın on rakibe karşı direnmesi yönündeki ilk yükümlülük Müslümanlara ağır gelmişti. Daha sonra oran bir kişiye karşı iki kişi olacak şekilde hafifletildi.
Savaşta geri çekilmeyen ve mevzilerini koruyan müminler.
Allah’ın müminlerde bildiği güçsüzlük nedeniyle yükümlülüğün azaltılması.
Burada düşmanla karşı karşıyayken sebat ve özdenetim anlamındadır.
Klasik yorumcular bu rivayeti Enfal suresindeki (8:65–66) art arda gelen ayetlerle ilişkilendirir: Önce müminlerden çok daha büyük bir güce karşı direnç göstermeleri istendi, ardından yük bir kişiye karşı iki kişi oranına hafifletildi. Buradan, sonraki bir vahyin önceki bir yükümlülüğü hafifletebileceği ve dinî yükümlülüklerin insanın gücünü dikkate aldığı sonucunu çıkarırlar. Gerekli sebatın orantılı olarak azaldığı ifadesi, gerekli görülen iki sayı arasındaki ilişkiyi anlatır.
- Yükümlülükleri ciddiye al; ancak çabanı planlarken gerçek gücünü göz önünde bulundur.
- Bir yük hafifletildiğinde bu imkânı sorumlu biçimde kullan ve değerlerine bağlı kal.
- Zor durumlarda sebat et; Allah’tan ve güvenilir insanlardan destek iste.
Her gün kendi dilinde bir hadis
Uygulama sana her gün açıklamalı bir hadis sunar; telefonunda widget olarak da kullanabilirsin. Ücretsizdir.