Sahih al-Bukhari, 4824. hadis
Abdullah ibn Mas'ud rivayet etti. Kendi çevirimiz ve açıklamamızla birlikte Arapça metin.
Abdullah ibn Mas'ud tarafından rivayet edildi
Sahih al-Bukhari bir bütün olarak sahih kabul edilir.
Rivayet
حَدَّثَنَا بِشْرُ بْنُ خَالِدٍ، أَخْبَرَنَا مُحَمَّدٌ، عَنْ شُعْبَةَ، عَنْ سُلَيْمَانَ، وَمَنْصُورٍ، عَنْ أَبِي الضُّحَى، عَنْ مَسْرُوقٍ، قَالَ قَالَ عَبْدُ اللَّهِ إِنَّ اللَّهَ بَعَثَ مُحَمَّدًا صلى الله عليه وسلم وَقَالَ {قُلْ مَا أَسْأَلُكُمْ عَلَيْهِ مِنْ أَجْرٍ وَمَا أَنَا مِنَ الْمُتَكَلِّفِينَ} فَإِنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم لَمَّا رَأَى قُرَيْشًا اسْتَعْصَوْا عَلَيْهِ فَقَالَ " اللَّهُمَّ أَعِنِّي عَلَيْهِمْ بِسَبْعٍ كَسَبْعِ يُوسُفَ ". فَأَخَذَتْهُمُ السَّنَةُ حَتَّى حَصَّتْ كُلَّ شَىْءٍ حَتَّى أَكَلُوا الْعِظَامَ وَالْجُلُودَ ـ فَقَالَ أَحَدُهُمْ حَتَّى أَكَلُوا الْجُلُودَ وَالْمَيْتَةَ ـ وَجَعَلَ يَخْرُجُ مِنَ الأَرْضِ كَهَيْئَةِ الدُّخَانِ فَأَتَاهُ أَبُو سُفْيَانَ فَقَالَ أَىْ مُحَمَّدُ إِنَّ قَوْمَكَ قَدْ هَلَكُوا فَادْعُ اللَّهَ أَنْ يَكْشِفَ عَنْهُمْ فَدَعَا ثُمَّ قَالَ " تَعُودُوا بَعْدَ هَذَا ". فِي حَدِيثِ مَنْصُورٍ ثُمَّ قَرَأَ {فَارْتَقِبْ يَوْمَ تَأْتِي السَّمَاءُ بِدُخَانٍ مُبِينٍ} إِلَى {عَائِدُونَ} أَيُكْشَفُ عَذَابُ الآخِرَةِ فَقَدْ مَضَى الدُّخَانُ وَالْبَطْشَةُ وَاللِّزَامُ وَقَالَ أَحَدُهُمُ الْقَمَرُ وَقَالَ الآخَرُ الرُّومُ.
Abdullah ibn Mes'ud şöyle rivayet etmiştir: Allah, Muhammed ﷺ'i gönderdi ve buyurdu ki: 'De ki: Ben buna karşılık sizden bir ücret istemiyorum ve ben kendisini zorlayanlardan da değilim.' (Sad, 38/68) Resûlullah ﷺ, Kureyş'in kendisine karşı direndiğini görünce şöyle dua etti: 'Allah'ım! Yusuf'un yedi yılı gibi, onlara karşı bana yardım et ve onları yedi yıllık bir kıtlıkla cezalandır.' Bunun üzerine öyle bir kuraklık yılı onları yakaladı ki her şeyi yok etti; kemikleri ve derileri yemeye başladılar. (Bir ravi dedi ki: 'Derileri ve leşleri yediler.') Yerden duman gibi bir şey çıkmaya başladı. Ebû Süfyan, Peygamber ﷺ'e gelerek: 'Ey Muhammed! Kavmin helak oldu, Allah'a dua et de bu azabı onlardan kaldırsın' dedi. Resûlullah ﷺ dua etti ve azap kalktı, sonra da: 'Bundan sonra yine eski halinize döneceksiniz' buyurdu. Mansur'un rivayetinde ise şöyle geçer: Sonra şu ayeti okudu: 'Öyleyse göğün apaçık bir duman getireceği günü bekle...' ta ki '...döneceksiniz' ayetine kadar. İbn Mes'ud ekledi: 'Ahiret azabı onlardan kaldırılacak mı? Duman, yakalayış ve gerekli azap geçip gitmiştir.' Ravi biri 'Ayın yarılması', diğeri ise 'Rumların yenilgisi' geçti dedi.
Çeviri ve açıklama, Arapçadan Khutba World tarafından yapılmıştır.
Peygamber ﷺ Kureyş için ferahlık diledi ve onların yeniden eski hâllerine dönmeleri konusunda uyardı.
Kureyş mesaja karşı çıkınca şiddetli bir kıtlık baş gösterdi. Ebu Süfyan, Peygamber ﷺ’den ferahlık için dua etmesini istedi; Peygamber ﷺ dua etti ve onların daha sonra yeniden eski hâllerine dönecekleri konusunda uyardı.
Peygamber Yusuf’un kıssasında yaşanan kıtlığa bir göndermedir.
Duhan suresinden alıntılanan ayetlerde anılan işarettir; rivayet bunun yorumunu ele alır.
Kaçınılmaz bir ceza veya azap; Abdullah bunu duman ve yakalayışın yanı sıra anar.
Buhari, bu rivayeti Kur’an ayetlerinin açıklaması olarak tefsir bölümünde aktarır. İbn Hacer’in de aralarında bulunduğu klasik âlimler, dumanı geçmişte yaşanmış bir olay olarak yorumlayan İbn Mesud’un açıklaması ile dumanı gelecekte gerçekleşecek bir işaret sayan âlimlerin açıklaması arasındaki farkı ele alır. Rivayet, Peygamber ﷺ’in Allah’tan ferahlık dilediğini gösterirken uyarısı da geçici ferahlığın kendiliğinden imana veya tövbeye yol açmayacağını ortaya koyar.
- Daha önce sana karşı savaşmış olsalar bile sıkıntı içindeki insanlar için ferahlık dile.
- Geçici ferahlığın şükretmeyi ve davranışlarını düzeltmeyi unutturmasına izin verme.
- Kur’an ayetlerinin klasik yorumları farklı olduğunda, hangi yorumun hangi âlime ait olduğunu açıkça belirt.
Bu rivayet de Kureyş’in karşı çıkışını ve başına gelen kıtlığı anlatır.
Sahih al-Bukhari · #4825 (Sahih)Abdullah burada, el-Lizam ve Rumların yenilgisi de dâhil olmak üzere, kendisine göre çoktan gerçekleşmiş beş olaydan söz eder.
Sahih al-Bukhari · #4822 (Sahih)Bu rivayet aynı dizide yer alır ve dumanla ilgili ayetlerin bilgisi ve yorumunu ele alır.
Her gün kendi dilinde bir hadis
Uygulama sana her gün açıklamalı bir hadis sunar; telefonunda widget olarak da kullanabilirsin. Ücretsizdir.