Sahih al-Bukhari, 4907. hadis
Jabir ibn Abdullah rivayet etti. Kendi çevirimiz ve açıklamamızla birlikte Arapça metin.
Jabir ibn Abdullah tarafından rivayet edildi
Sahih al-Bukhari bir bütün olarak sahih kabul edilir.
Rivayet
حَدَّثَنَا الْحُمَيْدِيُّ، حَدَّثَنَا سُفْيَانُ، قَالَ حَفِظْنَاهُ مِنْ عَمْرِو بْنِ دِينَارٍ قَالَ سَمِعْتُ جَابِرَ بْنَ عَبْدِ اللَّهِ ـ رضى الله عنهما ـ يَقُولُ كُنَّا فِي غَزَاةٍ فَكَسَعَ رَجُلٌ مِنَ الْمُهَاجِرِينَ رَجُلاً مِنَ الأَنْصَارِ فَقَالَ الأَنْصَارِيُّ يَا لَلأَنْصَارِ. وَقَالَ الْمُهَاجِرِيُّ يَا لَلْمُهَاجِرِينَ. فَسَمَّعَهَا اللَّهُ رَسُولَهُ صلى الله عليه وسلم قَالَ " مَا هَذَا ". فَقَالُوا كَسَعَ رَجُلٌ مِنَ الْمُهَاجِرِينَ رَجُلاً مِنَ الأَنْصَارِ فَقَالَ الأَنْصَارِيُّ يَا لَلأَنْصَارِ. وَقَالَ الْمُهَاجِرِيُّ يَالَلْمُهَاجِرِينَ. فَقَالَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم " دَعُوهَا فَإِنَّهَا مُنْتِنَةٌ ". قَالَ جَابِرٌ وَكَانَتِ الأَنْصَارُ حِينَ قَدِمَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم أَكْثَرَ، ثُمَّ كَثُرَ الْمُهَاجِرُونَ بَعْدُ، فَقَالَ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ أُبَىٍّ أَوَقَدْ فَعَلُوا، وَاللَّهِ لَئِنْ رَجَعْنَا إِلَى الْمَدِينَةِ لَيُخْرِجَنَّ الأَعَزُّ مِنْهَا الأَذَلَّ. فَقَالَ عُمَرُ بْنُ الْخَطَّابِ رضى الله عنه دَعْنِي يَا رَسُولَ اللَّهِ أَضْرِبْ عُنُقَ هَذَا الْمُنَافِقِ. قَالَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم " دَعْهُ لاَ يَتَحَدَّثُ النَّاسُ أَنَّ مُحَمَّدًا يَقْتُلُ أَصْحَابَهُ ".
Humeydî bize rivayet etti, Süfyân bize rivayet etti ve dedi ki: Bunu Amr b. Dînâr’dan ezberledik; o şöyle dedi: Câbir b. Abdullah’tan –Allah her ikisinden de razı olsun– işittim, dedi ki: Bir seferde idik; Muhacirlerden bir adam Ensar’dan bir adama tekme attı. Ensarî:
“Ey Ensar topluluğu!” diye seslendi, Muhacir de: “Ey Muhacirler topluluğu!” diye seslendi. Allah bunu Resûlullah’a ﷺ işittirdi; Resûlullah ﷺ: “Bu nedir?” buyurdu. Dediler ki: “Muhacirlerden biri Ensar’dan birine tekme attı; Ensarî ‘Ey Ensar!’ dedi, Muhacir de ‘Ey Muhacirler!’ dedi.” Bunun üzerine Nebî ﷺ: “Bunu bırakın, çünkü bu kötü kokulu (çirkin) bir iştir” buyurdu. Câbir dedi ki: Nebî ﷺ Medine’ye geldiğinde Ensar daha kalabalıktı, sonra Muhacirlerin sayısı arttı. Abdullah b. Übeyy: “Gerçekten böyle mi yaptılar? Vallahi Medine’ye dönersek, elbette aziz olan zelil olanı oradan çıkaracaktır” dedi. Ömer b. Hattâb –Allah ondan razı olsun–: “Ey Allah’ın Resûlü! Bırak da şu münafığın boynunu vurayım” dedi. Nebî ﷺ: “Onu bırak; insanlar ‘Muhammed ashabını öldürüyor’ demesinler” buyurdu.
Çeviri ve açıklama, Arapçadan Khutba World tarafından yapılmıştır.
Peygamber ﷺ, bölünmeyi ve grup çatışmasını körükleyen kabileci çağrıları reddetti.
Bir sefer sırasında Ensar’dan bir kişi tekme yedikten sonra kendi grubunu yardıma çağırdı; Muhacirlerden bir kişi de bunun üzerine kendi grubunu çağırdı. Peygamber ﷺ bu kabileci çağrıları çirkin bulup reddetti. Daha sonra ‘Abd Allāh ibn Ubayy, Muhacirlerin Medine’ye dönüşüyle ilgili tehditlerde bulundu.
İnançları uğruna Mekke’den Medine’ye hicret eden sahabeler.
Peygamber ﷺ’i ve hicret edenleri karşılayıp destekleyen Medine halkı.
Haklı ya da haksız olduğuna bakmaksızın kendi grubunu kayırıp savunma.
Klasik âlimler, kınamanın bir grubu yalnızca adlandırmaya değil, tarafgirliği körüklemeye ve bir çatışmada destek çağrısı yapmaya yönelik olduğunu açıklar. Peygamber ﷺ topluluğun birliğini korudu ve daha büyük zararı ve İslam hakkında yanlış bir algı oluşmasını önlemek için ‘Abd Allāh ibn Ubayy’in öldürülmesine izin vermedi. Rivayet ayrıca, bir cezanın sonuçları daha zararlı olacaksa hikmetin bazen o cezadan vazgeçmeyi gerektirebileceğini öğretir.
- Bir çatışmada kendi tarafına destek toplamak için aileyi, soyu veya grubu öne sürme; önce neyin adil olduğunu araştır.
- Bölücü söyleme, gerilimi kendin artırmadan, doğrudan ve sakin bir şekilde karşı çık.
- Karşılık verirken bunun topluluk üzerindeki sonuçlarını da değerlendir; uygun olduğunda daha fazla zararı önleyecek bir yol seç.
Bu rivayet, Ensar ve Muhacirlerin kendi gruplarını çağırdığı aynı olayı anlatır ve grup tarafgirliğinin reddedildiğini doğrular.
Sahih al-Bukhari · #4906 (Sahih)Tefsirin aynı bölümündeki bu rivayet, Medine’deki topluluğu çevreleyen olaylar ve gerilimler hakkında ek bağlam sunar.
Her gün kendi dilinde bir hadis
Uygulama sana her gün açıklamalı bir hadis sunar; telefonunda widget olarak da kullanabilirsin. Ücretsizdir.