Sahih al-Bukhari, 4987. hadis
Anas ibn Malik rivayet etti. Kendi çevirimiz ve açıklamamızla birlikte Arapça metin.
al‑Bukhari'den Anas ibn Malik'e uzanan rivayet zinciri
- 1Musaal‑Bukhari'e aktardıمُوسَى
- 2Ibrahimإِبْرَاهِيمُ
- 3Ibn Shihabابْنُ شِهَابٍ
- 4Anas ibn Malikأَنَسَ بْنَ مَالِكٍ
Sıralama, bu rivayetin Arapça metninde geçtiği şekildedir. İsimler Arapçadan Latin alfabesine aktarılmıştır. Sahih al-Bukhari bir bütün olarak sahih kabul edilir.
Rivayet
حَدَّثَنَا مُوسَى، حَدَّثَنَا إِبْرَاهِيمُ، حَدَّثَنَا ابْنُ شِهَابٍ، أَنَّ أَنَسَ بْنَ مَالِكٍ، حَدَّثَهُ أَنَّ حُذَيْفَةَ بْنَ الْيَمَانِ قَدِمَ عَلَى عُثْمَانَ وَكَانَ يُغَازِي أَهْلَ الشَّأْمِ فِي فَتْحِ إِرْمِينِيَةَ وَأَذْرَبِيجَانَ مَعَ أَهْلِ الْعِرَاقِ فَأَفْزَعَ حُذَيْفَةَ اخْتِلاَفُهُمْ فِي الْقِرَاءَةِ فَقَالَ حُذَيْفَةُ لِعُثْمَانَ يَا أَمِيرَ الْمُؤْمِنِينَ أَدْرِكْ هَذِهِ الأُمَّةَ قَبْلَ أَنْ يَخْتَلِفُوا فِي الْكِتَابِ اخْتِلاَفَ الْيَهُودِ وَالنَّصَارَى فَأَرْسَلَ عُثْمَانُ إِلَى حَفْصَةَ أَنْ أَرْسِلِي إِلَيْنَا بِالصُّحُفِ نَنْسَخُهَا فِي الْمَصَاحِفِ ثُمَّ نَرُدُّهَا إِلَيْكِ فَأَرْسَلَتْ بِهَا حَفْصَةُ إِلَى عُثْمَانَ فَأَمَرَ زَيْدَ بْنَ ثَابِتٍ وَعَبْدَ اللَّهِ بْنَ الزُّبَيْرِ وَسَعِيدَ بْنَ الْعَاصِ وَعَبْدَ الرَّحْمَنِ بْنَ الْحَارِثِ بْنِ هِشَامٍ فَنَسَخُوهَا فِي الْمَصَاحِفِ وَقَالَ عُثْمَانُ لِلرَّهْطِ الْقُرَشِيِّينَ الثَّلاَثَةِ إِذَا اخْتَلَفْتُمْ أَنْتُمْ وَزَيْدُ بْنُ ثَابِتٍ فِي شَىْءٍ مِنَ الْقُرْآنِ فَاكْتُبُوهُ بِلِسَانِ قُرَيْشٍ فَإِنَّمَا نَزَلَ بِلِسَانِهِمْ فَفَعَلُوا حَتَّى إِذَا نَسَخُوا الصُّحُفَ فِي الْمَصَاحِفِ رَدَّ عُثْمَانُ الصُّحُفَ إِلَى حَفْصَةَ وَأَرْسَلَ إِلَى كُلِّ أُفُقٍ بِمُصْحَفٍ مِمَّا نَسَخُوا وَأَمَرَ بِمَا سِوَاهُ مِنَ الْقُرْآنِ فِي كُلِّ صَحِيفَةٍ أَوْ مُصْحَفٍ أَنْ يُحْرَقَ.
Musa bize rivayet etti, İbrahim bize rivayet etti, İbn Şihab bize rivayet etti ki Enes b. Malik kendisine şunu anlattı: Huzeyfe b. Yeman, Şam halkıyla birlikte Ermenistan ve Azerbaycan'ın fethi için Irak halkıyla savaştığı sırada Osman'ın yanına geldi. Huzeyfe, onların kıraatteki ihtilaflarından endişeye kapıldı ve Osman'a dedi ki:
"Ey Müminlerin Emiri! Bu ümmeti, Yahudi ve Hristiyanların Kitap'ta ihtilafa düştükleri gibi ihtilafa düşmeden kurtar!" Bunun üzerine Osman, Hafsa'ya haber gönderdi: "Bize sahifeleri gönder ki onları mushaflara istinsah edelim, sonra da sana iade edelim." Hafsa da sahifeleri Osman'a gönderdi. Osman; Zeyd b. Sabit, Abdullah b. Zübeyr, Said b. As ve Abdurrahman b. Haris b. Hişam'a bunları mushaflara geçirmelerini emretti. Osman, Kureyşli üç kişiye şöyle dedi: "Siz ve Zeyd b. Sabit Kur'an'dan bir hususta anlaşamazsanız, onu Kureyş lehçesiyle yazın; zira Kur'an onların lehçesiyle indirilmiştir." Onlar da böyle yaptılar. Sahifeleri mushaflara istinsah ettiklerinde, Osman sahifeleri Hafsa'ya iade etti ve her bölgeye istinsah ettikleri mushaflardan birer nüsha gönderdi. Ayrıca herhangi bir sahife veya mushafta bulunan Kur'an dışındaki diğer yazıları yakmalarını emretti.
Çeviri ve açıklama, Arapçadan Khutba World tarafından yapılmıştır.
Osman, ayrılığı önlemek için Kur’an’ın güvenilir tek bir yazılı nüshasını çoğalttırıp dağıttı.
Ermenistan ve Azerbaycan seferi sırasında Huzeyfe bin el-Yeman, Şam ve Irak halkı arasında kıraat farklılıkları duydu. Ayrılık tehlikesine karşı Osman’ı uyardı. Bunun üzerine Osman, Hafsa’dan muhafaza edilen sahifeleri istedi ve bunları çoğaltmak üzere bir heyet görevlendirdi.
Kitap hâlinde derlenmiş Kur’an’ın yazılı nüshası.
Kur’an’ın bir araya getirilmiş yazılı sayfaları; Hafsa’nın yanında muhafaza ediliyordu.
Peygamber ﷺ’in mensup olduğu Arap kabilesi; heyete farklılık durumunda yazım konusunda talimat verilmişti.
Klasik âlimler Osman’ın kararını dikkatli bir yönetim örneği olarak görür: Kur’an daha önce derlenmiş olmakla birlikte, anlaşmazlığı azaltmak için otorite kabul edilen yazılı bir standardı yaygınlaştırmıştır. Talimat, mushafların resmî yazım biçimi ve dağıtımıyla ilgiliydi; Kur’an’ın kendisinin değiştirildiği anlamına gelmez. Âlimler bu rivayeti, bir yöneticinin toplumu korumak ve birliğini gözetmek için önlemler alabileceğine delil olarak ele alır.
- Görüş ayrılıklarında, anlaşmazlık toplumu bölmeden önce güvenilir bilgiye başvurun ve istişare edin.
- Dinî metinleri özenle koruyun ve kabul görmüş, güvenilir kaynakları izleyin.
- Vahyin içeriğini çarpıtmadan toplumsal dayanışmayı koruyacak pratik önlemler alın.
Bu rivayet, Yamama Savaşı’ndan sonra Ebubekir’in Zeyd bin Sabit’e Kur’an’ı derleme görevini vermesini anlatır.
Sahih al-Bukhari · #4988 (Sahih)Zeyd bin Sabit bu rivayette, mushafı çoğaltırken Ahzab suresinden bir ayeti nasıl bulduğunu anlatır.
Sahih al-Bukhari · #4989 (Sahih)Bu rivayet, Ömer’in tavsiyesi üzerine Ebubekir’in ilk derleme görevini Zeyd bin Sabit’e nasıl verdiğini anlatır.
Her gün kendi dilinde bir hadis
Uygulama sana her gün açıklamalı bir hadis sunar; telefonunda widget olarak da kullanabilirsin. Ücretsizdir.